LIVE UPDATES
Aktualitet

Ushqimet e përpunuara dhe mungesa e transparencës në etiketim

Në përditshmërinë tonë të ngarkuar, ushqimet e përpunuara janë bërë pjesë e pandashme e jetës. Janë të shpejta, të lira, dhe më e rëndësishmja “ të gatshme”. Nga biskotat e mëngjesit, e deri tek sallami i drekës, shumica e atyre që konsumojmë, kalojnë në procese të gjata fabrike. Por, në atë rrugëtim nga fabrika në tryezë, humbet diçka tepër thelbësore: besimi.

17 November 2025, 11:10 Nga Fiona Peshku
Ushqimet e përpunuara dhe mungesa e transparencës në etiketim
Foto Ilustruese

Në një raft të supermarketit, çdo ngjyrë dhe çdo etiketë të fton të zgjedhësh “Bio”, “100% natyrale”, “pa konservues”. Duket sikur po bëjmë një zgjedhje të kujdesshme për shëndetin tonë, por sa të vërteta janë këto premtime që lexojmë çdo ditë në ambalazhe? A dimë vërtet çfarë hamë?

Në përditshmërinë tonë të ngarkuar, ushqimet e përpunuara janë bërë pjesë e pandashme e jetës. Janë të shpejta, të lira, dhe më e rëndësishmja “ të gatshme”. Nga biskotat e mëngjesit, e deri tek sallami i drekës, shumica e atyre që konsumojmë, kalojnë në procese të gjata fabrike. Por, në atë rrugëtim nga fabrika në tryezë, humbet diçka tepër thelbësore: besimi.

Në Shqipëri,tregu ushqimor është bërë një aren konkurrimi ku etiketa ka më shumë rëndësi se vetë përmbajtja. Prodhuesit e dinë mirë se një fjalë si “bio” apo “organike” tërheq vëmëndjen e konsumatorit. Por kush kontorllon nëse ajo është e vërtetë? Shpesh, etiketat janë të paqarta ose të shtrembëruara me qëllim. Një produkt quhet “pa sheqer”, ndërkohë që në listën e përbërësve lexon maltodekstrinë apo fruktozën. Një tjetër mburret se ‘Nuk përmban konservues’, por ruhet për një muaj të tërë në temperatura të zakonshme. Konsumatori mesatar, që ndoshta nuk ka kohë të lexojë çdo përbërës, bie lehtësisht në grackë.

Por në fakt mungesa e transparencës nuk është vetëm problem etik, është çështje sigurie. Një etiket që nuk thotë të vërtetën,fsheh më shumë se përbërës, bie lehtësisht në grackë. Gjatë një bisede me miken time, Nevilën, më tregoi një rast që ndoshta shumë njerëz e kanë përjetuar.

“Bleva një bukë të paketuar në market dhe kur e hapa në shtëpi, ishte me myk. Kishte erë të thartë,si e prishur, edhe pse data e skadencës nuk kishte mbërritur ende” – më tha ajo e zhgënjyer.

Një studente më tregoi gjithashtu se si një sallam i paketuar kishte ndryshuar ngjyrë pa e hapur pakon fare dhe gjithashtu e kishte mbajtur në frigorifer. Këto histori nuk janë të rralla. Atë tregojnë se siguria ushqimore nuk varet vetëm nga data e skadencës, por edhe nga kushtet e ruajtjes,cilësia e përbërësve dhe kontrolli që mungon.
Pra edhe pse etiketat duhen lexuar gjithmonë, shpesh mjafton vëmendja ndaj shenjave të dukshme për të shmangur rrezikun:

- Kontrolloni ngjytën, çdo ndryshim nga origjinali si zbehje apo errësim është shenjë që produkti po prishet.
- Nuhat aromën, çdo erë e thartë apo e rëndë tregon prishje.
- Shiko strukturën,nëse buka është e lagësht ose ka pika të bardha, ka filluat myku.
- Mos beso verbërisht datën, ndonjëherë produktet qëndrojnë në diell apo në frigoriferë të dëmtuar, dhe prishen më shpejt.

Pse po bëhet shpejtësia më e rëndësishme se shëndeti? Konsumatori modern është i lodhur, gjithmon në nxitim. Dhe industria e di këtë, prandaj ofron gjithçka që mund të konsumohet “menjëherë”. Por çmimi i shpejtësisë është i lartë. Ushqimet e përpunuara janë plot me kripë, yndyrna të ngopura, ngjyrues e përfocues shijeje që na
bëjnë që varur prej tyre.

Studime të shumta kanë treguar lidhje midis konsumit të tepër të ushqimeve të të përpunuara dhe sëmundjeve si diabeti, tensioni i lartë apo obeziteti. Në Shqipëri, këto probleme po shfaqen gjithnjë e më shumë tek të rinjtë, që ushqehen shpesh me fast food, pije energjike e produkte të tjera të gatshme. Por, më shqetësuesja është
se shumë nga këto produkte mbërrijnë në treg pa një kontroll të rreptë. Edhe pse ekzistojnë institucione që merren me sigurinë ushqimore,në praktikë kontrollet janë të rralla dhe shpesh sipërfaqësore.

Shumë njerëz pranojnë realitetin si të pandryshueshëm, “ të gjitha janë me kimikate, s’ke çfarë bën.” Ky dorëzim i heshtur është ndoshta rreziku më i madh. Sepse sa më pak të kërkojmë llogari, aq më shumë fiton industria që na shet “mirëqenie” në kavanozë plastike.

Në një sondazh të kryer nga një organizatë për mbrojtjen e konsumatorit, mbi 60% e qytetarëve pranojnë se nuk kuptojnë përbërësit që lexojnë në etiketë. Dhe ky është një alarm. Edukimi ushqimor mungon në shkolla, ndërsa në media flitet shumë për dietat, por pak për cilësinë reale të produkteve. Nëse nuk dimë të lexojmë etiketat, si mund të zgjedhim me vetëdije? Nëse nuk ka transparencë, si mund të ketë siguri?

Siguria ushqimore nuk është luks, është e drejtë. Dhe si çdo e drejtë, duhet mbrojtur. Institucionet duhet të jenë më të pranishme në treg, të kontrollojnë më shpesh dhe të ndëshkojnë mashtrimet në etiketim. Por edhe media ka rolin e vet. Gazetarët, veçanërisht të rinjtë, duhet të flasin më shumë për këto tema që prekin drejtpërdrejt jetën e njerëzve.

Një artikull mund të mos ndryshojë sistemin, por mund të ndez një pyetje në mendjen e një konsumatori
që nesër do të lexojë ndryshe një etiketë. Dhe aty nis ndryshimi. Kur shoh raftet plot me ngjyra e slogane të bukura, shpesh mendoj se sa e lehtë është të gënjehesh. Njerëzit duan të besojnë se po bëjnë një zgjedhje të mirë, por ndoshta ajo zgjedhje është vetëm iluzion. Ndoshta siguria nuk qëndron në produktin që blejmë, por në
ndërgjegjën që krijojmë si konsumatorë të informuar. Sepse siguria ushqimore fillon nga ne, nga pyetjet që bëjmë, nga etiketa që lexojmë, nga ajo që refuzojmë të pranojmë pa e ditur të vërtetën.

“Ky artikull është financuar nga Bashkimi Evropian në kuadër të projektit ‘Mbështetje për edukimin mbi sigurinë ushqimore në Shqipëri’, i cili po zbatohet nga Qendra për Ekselencë Destiny dhe Qendra TEAM. Përmbajtja e tij është përgjegjësi e vetme e autorit dhe nuk pasqyron domosdoshmërisht pikëpamjet e Bashkimit Evropian.”

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin