LIVE UPDATES
Politike

Analiza e BIRN: Makineria elektorale e patronazhistëve nën sanksione amerikane

13 April 2022, 18:27 Nga DOSJA
Analiza e BIRN: Makineria elektorale e patronazhistëve nën sanksione

Ish-prokurori i përgjithshëm Adriatik Llalla “u emërtua” si zyrtar i huaj i përfshirë në “korrupsion madhor” me një njoftim të shkurtër në shkurt 2018 nga Departamenti Amerikan i Shtetit, institucioni që funksionon si Ministria e Jashtme e SHBA-së. Njoftimi për shtyp jepte vendimin dhe dënimin, konkretisht, humbjen e të drejtës për të vizituar Shtetet e Bashkuara për atë dhe familjen e tij, me përjashtim të njërit fëmijë, i cili, duke qenë i lindur në SHBA, merr automatikisht shtetësi amerikane dhe për rrjedhojë, nuk mund të shpallet i padëshirueshëm.

Llalla ishte shënjestra e parë në rang botëror e një mjeti të ri në diplomacinë amerikane në përpjekjen e saj për të mbrojtur demokracinë. Vangjush Dako dhe Tom Doshi u “emërtuan” në të njëjtën mënyrë.

Në të treja rastet, diplomacia amerikane nuk i hyri telashit që të shpjegonte apo të përshkruante faktet që e shtynë atë të ndërmerrte një masë të tillë ndëshkuese, e cila, supozohet se duhet të jetë me peshë të konsiderueshme morale në një vend, populli i të cilit simpatizon më masë dërrmuese Shtetet e Bashkuara. Me pak fjalë, në këto raste, njoftimet shpallën çfarë kanë bërë, por jo se si e kanë bërë korrupsionin apo çfarë konkretisht.

Departamenti i Shtetit gjithsesi nderoi me një shpjegim më të gjatë se pse, ish-kryeministrin ish-president Sali Berisha. Ai u “emërtua” për shkak se “është përfshirë në akte korruptive” “në përfitim të atij vetë dhe për të pasuruar aleatët dhe anëtarët e familjes”. Berisha u ankua që nga ajo kohë duke kërkuar “provat” ndërsa ambasada amerikane i la të kuptohet atij se ai duhet ta dijë vetë se për çfarë po flasin.

Vendimi i fundit i kësaj natyre nga amerikanët, ai i publikuar të hënën, nuk erdhi nga Departamenti i Shtetit por nga Departamenti i Thesarit, institucioni që ka për detyrë të zbatojë sanksionet financiare që Shtetet e Bashkuara ndërmarrin ndaj individëve dhe enteve apo shteteve. Ish-deputeti i PDIU-së dhe mbështetësi i njohur i socialistëve Aqif Rakipi, personi që ka përfaqësuesit e vet aktualisht në grupin parlamentar socialist, u vendos nën sanksione financiare krahas Ylli Ndroqit.

Dhe ka një dallim thelbësor mes të dy llojeve të “emërtimeve”. Ai i Departamentit të Shtetit, i cili rëndon mbi Berishën, Doshin, Dakon e Llallën, ngjan si më së shumti simbolik: emërtim publik si “i përfshirë në korrupsion” dhe dënim me ndalimin e hyrjes në SHBA. Ata të gjithë janë dënuar në bazë të nenit 7031(c) të Ligjit “Për Operacione të Jashtme” të Departamentit të Shtetit.

Por Rakipi dhe Ndroqi janë dënuar në bazë të një Urdhri Ekzekutiv tjetër, udhri ekzekutiv i presidentit Biden me numër 14033, i datës 8 qershor 2021. [Link] Dënimet këtu janë më të larmishme. Sipas seksionit 1, nëse të dënuarit kanë në Shtetet e Bashkuara një pasuri, pronë fizike apo llogari bankare apo aset tjetër, “bllokohen dhe nuk mund të transferohen, paguhen, eksportohen, tërhiqen apo tjetër”. Seksioni 2 bën të ndaluar dhënien e donacioneve apo pranimin e tyre nga personat e dënuar ndërsa seksioni 4 i ndalon vizat e hyrjes në SHBA-. Seksioni 5 bën të dënueshme çdo përpjekje për të shmangur këto sanksione.

Dhe ndryshe nga Doshi, Dako apo deri diku, edhe Berisha, Departamenti i Thesarit ka marrë mundimin të shpjegojë në detaje të konsiderueshme, se çfarë aktiviteti kanë bërë Rakipi dhe Ndroqi për t’u vendosur nën sanksione të kësaj natyre. Në rastin e Rakipit, nën sanksione janë vendosur jo thjeshtë Rakipi, por mënyra thelbësore me të cilën, kryeministri Edi Rama ka zgjedhur të bëjë politikë dhe të fitojë zgjedhjet, sistemi i patronazhistëve, vendosja e të gjithë shtetit në funksion të blerjes së votave, ndarjen e Shqipërisë në principata mesjetare me bej lokalë që caktojnë kush do të punojë në çfarë vendi pune shtetëror.

Thotë njoftimi: “Ai [Rakipi] është përgjegjës ose bashkëpunëtor në, ose është angazhuar në mënyrë të drejtpërdrejtë ose të tërthortë, në korrupsion në lidhje me Ballkanin Perëndimor, pëfshirë korrupsion në, ose për llogari të, ose ndryshe të lidhur me një qeveri në Ballkanin Perëndimor, ose me një zyrtar aktual apo të shkuar, në çfarëdolloj niveli të qeverisë në Ballkanin Perëndimor, të tilla si përvetësim i aseteve publike, shfrytëzim i aseteve private për përfitim personal ose qëllime politike, apo ryshfet.”

Njoftimi komenton gjithashtu në mënyrë të përgjithshme se “grupe të shumta” të krimit të organizuar, kanë ofruar në Shqipëri para, dhurata, premtime për vende pune apo koncesione në shkëmbim të votave për partinë e tyre të parapëlqyer politike. Rakipi, thotë njoftimi, “ka përdorur ndikimin e tij politik për të emërtuar njerëz të vet në pozicione kyçe publike në Elbasan dhe Tiranë”.

Socialistët e kanë mundësinë të justifikohen duke pretenduar se njoftimi nuk i shënjestron ata drejtpërsëdrejti me emër, dhe se nuk thotë se për cilën “qeveri në Ballkanin Perëndimor” apo për cilin “zyrtar” ai ka bërë korrupsion. Por një lojë e tillë fjalësh vështirë se e fsheh dot faktin që socialistët i detyrohen këtij “grupi të strukturuar kriminal” të cilit i referohen amerikanët, së paku dy e ndoshta më shumë se sa kaq mandate parlamentare. Dhe as nuk e zhbën dot atë që e dinë të gjithë, se nën qeverinë aktuale, punësimet dhe pushimet nga puna në administratë publike janë tërësisht të varura nga partia, përfshirë rastet kur grupet kriminale janë në dispozicion të partisë.

Ky është sistemi i patronazhistëve për të cilët Rama thotë se është krenar.

Marrë nga BIRN

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

politike politike edi rama raporti i dash per shqiperine tom doshi vangjush dako edi rama raporti i dash per shqiperine tom doshi vangjush dako

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin