LIVE UPDATES
Bota

ANALIZA: Kriza për të cilën India kishte nevojë

10 July 2020, 09:39 Nga DOSJA
ANALIZA: Kriza për të cilën India kishte nevojë

Përplasja aktuale mes forcave ushtarake të Kinës dhe atyre të Indisë në kufirin e diskutueshëm mes dy vendeve në Himalaja së fundmi rezultoi me humbje jetësh mes ushtarëve, të parat humbje jetësh në shumë dekada. Disa ushtarë indianë u vranë në një mënyrë veçanërisht brutale. Për më shumë, intensiteti i inkursioneve ndërkufitare të Kinës sugjeron se veprimtaria ushtarake atje po kryhet me miratimin e niveleve më të larta të qeverisë së Kinës.

Foto satelitore konfirmojnë se forcat kineze kanë pushtuar së paku 60 kilometra katrore territor nga ajo që India pretendon se është e saja. Qeveria e kryeministrit Narendra Modi të Indisë ka nënvlerësuar këtë realitet të pakëndshëm, ndoshta për shkak të shqetësimit se pranimi i të vërtetës mund të ndezë opinionin publik vendës kundër tij dhe rrjedhimisht, të detyrojë përshkallëzim të tensioneve, diçka që është shumë e padëshirueshme. Një interpretim më pak dashamirës, gjithsesi është ai që thotë se qeveria është vënë në siklet për shkak se pretendimi i saj se gëzon muskuj në përballjen me Kinën po rezulton një pretendim jo shumë i mbështetur në fakte.

Por në mënyrë paradoksale, aksionet luftënxitëse të Kinës mundet t’i sjellin përfitime Indisë, duke e nxjerrë këtë vend nga mpirja periodike që ku vend pëson. Pas luftës së humbur me Kinën më 1962, për shembull, India ndërmori një modernizim të ushtrisë së vet, e cila arriti pak vite më vonë, më 1971, një fitore vendimtare në luftën me Pakistanin.

Në mënyrë të ngjashme, politikat e veta të gabuara ngritën rrezikun për uri masive në vitet 1966-67 por njëkohësisht shtynë Indinë të nisë “Revolucionin e Gjelbër,” gjë që ka bërë që aktualisht të ketë gati 100 milionë tonë drithë në stok. Dhe, pas krizës së madhe të bilancit të pagesave në vitet 1989-91, India nisi një program liberalizimi ekonomik me rëndësi historike që solli një çerek shekulli rritje të shpejtë dhe të paprecedent.

Në secilin rast, një krizë ka shërbyer si një shkelm në pantallona. Kina tashmë sapo ka dhënë një shkelm tjetër të tillë. Partia Komuniste e Kinës ka qenë e aftë në përdorimin e historisë së poshtërimit të këtij vendi nga fuqitë e huaja në shekullin e nëntëmbëdhjetë për të ushqyer ndryshime të mëdha në politikën e brendshme pa rrezikuar humbjen e monopolit që ka mbi pushtetin politik. Por sjellja agresive e PKK-së ndaj Kinës gjatë kohëve të fundit duket se imiton sjelljen që ish-padronët perandorakë patën ndaj vetë Kinës në të shkuarën dhe ka gjasa do të vuajë edhe pasoja të ngjashme.

E para, demonstrimi i forcës nga Kina do të çojë pas marrëdhëniet e këtij vendi me Indinë me disa dekada. Që nga fillimi i shekullit, politikëbërësit në Indi kanë vrarë mendjen se si të menaxhojnë rritjen e jashtëzakonshme të Kinës. Ata janë të vetëdijshëm se Kina është përpjekur të dëmtojë Indinë, qoftë duke i ofruar carte blanche Pakistanit fqinj në lidhje me terrorizmin ndërkufitar, qoftë duke bllokuar Indinë në arenën ndërkombëtare apo duke lidhur aleanca strategjike me fqinjët e saj. Por qeveritë e Indisë, duke pranuar dobësitë e vendit të tyre, kanë qenë të prirur të mos e pickojnë dragoin me të cilin kanë mbi 4 mijë kilometra kufi.

India tashmë do të ketë më shumë arsye për të thelluar bashkëpunimin me tri vendet e tjera të të ashtuquajturës “Quad” (Australia, Japonia dhe Shtetet e Bashkuara) dhe më e interesuar për të përqafuar konceptin “Indi-Paqësor”. Për më shumë, ajo do të jetë gjithnjë e më pak e nxitur që të marrë pjesë në aktivitetet shumëpalëshe të udhëhequra nga India ndërsa kudo që të ketë mundësi, do të kërkojë të pengojë përpjekjet e Kinës për të krijuar një Sinosferë.

E dyta, është bërë bollshëm e qartë se inferioriteti ushtarak i Indisë përballë Kinës reflekton edhe hendekun ekonomik në zgjerim mes dy vendeve. Qeveria e mëparshme e Indisë e kryeministrit Manmohan Singh, e ngriti ekonominë në lartësi të reja në mandatin e saj të parë 92004-09)=, dhe e uli atë në thellësi të reja në mandatin e dytë (2009-14). Por, nën drejtimin e Modit, ekonomia e Indisë ka qenë duke bërë xhiro bosh, dhe reforma tashmë është bërë një nevojë ekzistenciale për sigurinë e vet kombëtare.

E treta, India tashmë do të përshpejtojë ndryshimet në ushtri. Megjithëse qeveria e Modit pëlqen gjuhën e agresivitetit, shpenzimet e saj për ushtrinë kanë rënë nga 2.9% të PBB-së më 2009 në 2.1% vitin e kaluar.

Për më shumë, politikat populiste të qeverisë që kanë rritur me shpejtësi pensionet e ushtarakëve kanë bërë që buxheti i mbrojtjes i këtij viti të jetë më i përqendruar në pensionet e ish-ushtarakëve se sa në pagat e ushtarakëve aktualë. Për më shumë, pensionet e mbrojtjes si përqindje e shpenzimeve totale të mbrotjes kanë katërfishuar, nga më pak se 10% në fund të viteve 1980 në mbi 40% këtë vit. Dhe ndërsa pagat dhe pensionet zënë gati tri të pestat e të gjitha shpenzimeve të Indisë për mbrojtjen, ka shumë pak para të mbetura për modernizim. Ndërsa Kina shpenzon dy të pestat e buxhetit të vet në armatime dhe Pakistani më shumë se një të tretën, India shpenzon më pak se një të katërtën.

Në fund, ndërsa partia në pushtet e Modit ka polarizuar shoqërinë e Indisë në lidhje me temat e religjionit, Kina pa dashje ka ofruar ngjitësin për t’i mbajtur indianët bashkë – qoftë edhe vetëm përballë armikut të përbashkët. Presidenti i Kinës Xi Jinping duket se ka një aftësi unike në këtë drejtim. Për shembull, besimi i australianëve te Kina ka rënë në nivelet më të ulëta të njohura. Australia, si të gjitha vendet e tjera perëndimore, më herët ka kërkuar të forcojë marrëdhëniet me Kinën. Por kur qeveria e Australisë më herët këtë vit bëri thirrje për një hetim të pavarur mbi origjinën e COVID-19, Kina u hakmor duke bllokuar importet nga Australia, duke vënë në dukje shkallën në të cilën ky vend është i gatshëm të përdorë shtrëngimin ekonomik kundër kritikëve të vet.

Në mënyrë të ngjashme, një vrojtim i qendrës kërkimore Pew në mars zbuloi se 66% e amerikanëve kanë tashmë mendim të keq për Kinën. Qëndrimi agresiv i Kinës kundër Hong Kongut siguroi që presidenti aktual i Taivanit Tsai Ing-wen të fitonte mandat të dytë shumë lehtë në janar ndërkohë që opozita Kuomintang dukej se ishte pranë fitores me një platformë të mbështetur te ideja e bashkëpunimit më të ngushtë ekonomik me Kinën.

Natyrisht, India, duke qenë India, nuk pritet të pësojë ndonjë ndryshim sizmik. Por politika e jashtme e vendit dhe drejtimi i reformave të saj ekonomike dhe ushtarake do të reflektojnë gjithnjë e më shumë sfidën e ofruar nga Kina, të cilën tashmë indianët e shohin si armikun kryesor. Ironikisht, ndërsa India përpiqet t’i shpëtojë hijes së Kinës, ajo do të duhet të falënderojë fqinjin e vet të fuqishëm për ngacmimin që do të sjellë ndryshimet që duhej të kishin nisur në fakt shumë kohë më parë.

Marrë nga Reporter.al

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota indi kriza ne indi indi kriza ne indi

Sondazh

Bota 10 July 2020, 09:36

Në Srebrenicë Evropa dështoi

“Në Srebrenicë Evropa dështoi,” thotë në një intervistë për DW Gudrun Steinacker. Ish-diplomatja, e cila ishte së fundmi Ambasadore e Republikës Fed...

Bota 10 July 2020, 09:33

Sa raciste është policia gjermane?

Vdekja e afro-amerikanit George Floyd ka hapur edhe në Gjermani një diskutim për çështjet e racizmit dhe të dhunës policore. Sipas shumicës së politikanë...

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin