LIVE UPDATES
Bota

“Dita Ndërkombëtare e Përkujtimit të Holokaustit”, VOA: 80 vjetori i çlirimit të kampit të Aushvicit

Në këto tubime po marrin pjesë edhe të mbijetuar të gjenocidit, si Naftali Furst. 92-vjeçari kujton tmerrin që përjetoi në kampin famëkeq të Aushvicit në Poloninë jugore, ku forcat naziste vranë rreth 1.1 milion njerëz, shumica e të cilëve hebrenj.

27 January 2025, 17:39 Nga M.B
“Dita Ndërkombëtare e Përkujtimit të
Foto ilustruese

POLONIA- Me ceremoni të shumta bota po shënon 80 vjetorin e çlirimit të kampit nazist të Aushvicit, në atë që njihet edhe si “Dita Ndërkombëtare e Përkujtimit të Holokaustit”. Në këto tubime po marrin pjesë edhe të mbijetuar të gjenocidit, si Naftali Furst. 92-vjeçari kujton tmerrin që përjetoi në kampin famëkeq të Aushvicit në Poloninë jugore, ku forcat naziste vranë rreth 1.1 milion njerëz, shumica e të cilëve hebrenj.

I mbijetuari i Holokaustit, Naftali Furst nuk do ta harrojë kurrë momentin kur pa për herë të parë kampin e përqendrimit ‘Auschwitz-Birkenau’ në jug të Polonisë, më 3 nëntor të vitit 1943, kur ishte vetëm 12 vjeç. Ai së bashku me nënën, babain, vëllain dhe mbi 80 persona të tjerë u sollën aty nga ushtarët nazistë me një makinë për transportimin e bagëtive. Pasi u hapën dyert e makinës, ai pa flakën dhe tymin që po dilte nga oxhaqet e larta të krematoriumeve. Ai kujton të lehurat e qenve dhe oficerët që bërtisnin në gjuhën gjermane ‘dilni jashtë’.

“E dinim se po shkonim drejt vdekjes së sigurt”, tha ai në një intervistë për agjencinë e lajmeve Associated Press.

Ai dhe familja e tij mbërritën në kampin e Aushvicit një ditë pasi urdhëheqësi nazist Heinrich Himmler urdhëroi ndalimin e përdorimit të dhomave me gaz, ndërsa trupat sovjetike po afroheshin. Ky urdhër bëri që familja me origjinë nga Bratisllava e ish-Çekosllovakisë, të mos vritej menjëherë.

“Po të kishim ardhur dy-tre ditë më herët, unë dhe vëllai im nuk do të kishim mbijetuar, sepse ishim fëmijë. Nuk kishim shanse për të mbijetuar”, rrëfen zoti Furst.

Ai dhe vëllai i tij Shmuel, të cilët gjatë qëndrimit në Aushvic ishin ndarë nga prindërit, u detyruan të bashkoheshin në një marsh vdekjeje drejt kampit ‘Bukenvald’. Në mënyrë që të jetonin, ata u desh të ecnin për tre ditë në të ftohtë dhe borë. Kushdo që ngelej pas pushkatohej.

“Gjatë gjithë marshit të vdekjes shihnim njerëz të plagosur e të vrarë në kanale. Ishte ferr. Kur më pyet dikush se çfarë është ferri i them se ky është ferri: Jeni duke ecur, i uritur, i etur, pa fije shprese... sheh kufomat dhe qan... ky është Holokausti”, thotë ai.

Të dy vëllezërit i mbijetuan marshit, por u ndanë në kampin tjetër. Në këtë fotografi të njohur të laureatit të çmimit Nobel, Eli Wiesel, shihet i mbijetuari Furst pas çlirimit të kampit Bukenvald. Ai mendonte se të gjithë familjarët e tij ishin vrarë. Para se të ndaheshin, babai e tij e kishte udhëzuar që në rast se mbijetonte, të shkonte në një adresë në Bratisllavë dhe pikërisht aty, pak muaj pas çlirimit, familja katër anëtarëshe u ribashkua. Pjesa tjetër e familjes – gjyshërit, hallat, xhaxhallarët ishin vranë të gjithë. Më vonë ai u zhvendos në Izrael, ku u martua dhe ka një vajzë si dhe katër nipër e mbesa. 92 vjeçari Furst u kthye në Aushvic për të shënuar 80 vjetorin e çlirimit të kampit të vdekjes.

“Holokausti ynë nisi më 1938, kur isha gjashtë vjeç. Nga mosha nëntë vjeçare deri në moshën 12 vjeçare, kam qenë në katër kampe përqëndrimi. Pra, gjithmonë kam jetuar në pasiguri dhe frikë. Ndonjëherë më shumë, ndonjëherë më pak, por unë nuk kisha një jetë normale”, thonë zoti Furst.

Ai së bashku me të mbijetuar të tjerë të Holokaustit shkuan tek i ashtuquajturi ‘Muri i Vdekjes’, ku nazistët ekzekutonin të burgosurit. Forcat naziste gjermane vranë rreth 1.1 milion njerëz në kampin e Aushvicit. Shumica e viktimave ishin hebrenj , por gjermanët vranë po ashtu shumë polakë, romë, të burgosur sovjetikë të luftës, homoseksualë dhe të tjerë që ishin në shënjestër për t’u eliminuar sipas ideologjisë racore naziste.

Në total, nazistët vranë 6 milionë hebrenj nga e gjithë Evropa, duke shfarosur dy të tretat e hebrenjve të Evropës dhe një të tretën e të gjithë hebrenjve në mbarë botën. Trupat e Ushtrisë së Kuqe Sovjetike çliruan kampin Aushvic-Birkenau më 27 janar të vitit 1945 dhe kjo ditë është bërë e njohur si ‘Dita Ndërkombëtare e Përkujtimit të Holokaustit’./ VOA

aushvici

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin