LIVE UPDATES
Bota

"Matematika e urisë duke llogaritur sa kalori u duhen!" The Guardian: Si e shkaktoi Izraeli zinë e bukës në Gaza

Izraeli kontrollon rrjedhën e ushqimit në Gaza. Ka llogaritur se sa kalori u duhen palestinezëve për të mbijetuar. Të dhënat e tij tregojnë se vetëm një pjesë e vogël e tyre është lejuar të hyjë në Gaza.

31 July 2025, 21:51 Nga M.B
"Matematika e urisë duke llogaritur sa kalori u duhen!" The
Foto ilustruese

LINDJE E MESME- Matematika e urisë është e thjeshtë në Gaza. Palestinezët nuk mund të largohen, lufta i ka dhënë fund bujqësisë dhe Izraeli ka ndaluar peshkimin, kështu që praktikisht çdo kalori që popullsia e saj ha duhet të sillet nga jashtë. Izraeli e di se sa ushqim nevojitet. Ai e ka kalibruar urinë në Gaza për dekada, fillimisht duke llogaritur dërgesat për të ushtruar presion duke shmangur urinë.

“Ideja është t’i vëmë palestinezët në dietë, por jo t’i bëjmë të vdesin nga uria”, tha një këshilltar i lartë i kryeministrit të atëhershëm, Ehud Olmert, në vitin 2006. Një gjykatë izraelite urdhëroi publikimin e dokumenteve që tregonin detajet e atyre analizave makabre dy vjet më vonë.

“Cogat”, agjencia izraelite që ende kontrollon dërgesat e ndihmave në Gaza, llogariti atëherë se palestinezët kishin nevojë për një minimum mesatar prej 2,279 kalorish për person në ditë, të cilat mund të siguroheshin përmes 1.836 kg ushqim. Sot, organizatat humanitare po kërkojnë një racion minimal edhe më të vogël: 62,000 ton metrikë ushqim të thatë dhe të konservuar për të përmbushur nevojat themelore për 2.1 milionë njerëz çdo muaj, ose rreth 1 kg ushqim për person në ditë.

Teksa në Gaza ka rënë zija e bukës këtë verë, zyrtarët izraelitë kanë mohuar në mënyra të ndryshme ekzistencën e urisë masive, kanë pohuar (pa prova) se Hamasi vjedh dhe grumbullon ndihma, ose e kanë justifikuar urinë me dështimin e shpërndarjes së OKB-së, duke ndarë fotografi të paletave të ndihmave që presin brenda kufirit.

Ata treguan shpërndarjet vdekjeprurëse dhe kaotike të ushqimit nga Fondacioni Humanitar i Gazës, një startup logjistik i mbështetur nga SHBA-të dhe Izraeli, si provë se palestinezët kishin qasje në ushqim. Megjithatë, të dhënat e mbledhura dhe të publikuara nga vetë qeveria e Izraelit e bëjnë të qartë se ajo e lënë Gazën të vuajë nga uria. Midis marsit dhe qershorit, Izraeli lejoi vetëm 56,000 tonë ushqime të hynin në territor sipas të dhënave të “Cogat”, më pak se një e katërta e nevojave minimale të Gazës për atë periudhë.

Edhe nëse çdo qese me miell të OKB-së do të ishte mbledhur dhe shpërndarë, dhe GHF do të kishte zhvilluar sisteme të sigurta për shpërndarje të barabartë, uria do të ishte e pashmangshme. Palestinezët nuk kishin mjaftueshëm për të ngrënë. Një zi buke e “skenarit më të keq” po zhvillohet tani në Gaza, thanë këtë javë ekspertët e sigurisë ushqimore të OKB. Dërgesat e ushqimit janë “në një shkallë shumë më poshtë se ajo që nevojitet”, mes “kufizimeve drastike në hyrjen e furnizimeve”, tha Klasifikimi i Fazës së Integruar të Sigurisë Ushqimore (IPC) në një raport që citon shifrat izraelite mbi ndihmën.

Komiteti i Rishikimit të Urisë, një grup i pavarur ekspertësh që shqyrton alarmet e IPC, tha se dërgesat e ushqimit “kanë qenë shumë të pamjaftueshme”. “Analiza jonë e pakove ushqimore të furnizuara tregon se plani i tyre i shpërndarjes do të çonte në uri masive, edhe nëse do të ishte në gjendje të funksiononte pa nivelet e tmerrshme të dhunës që janë raportuar”, tha FRC.

Në mars dhe prill, Gaza ishte nën rrethim total, pa hyrjen e asnjë ushqimi. Në mesin e majit, Netanyahu tha se dërgesat do të rifillonin për shkak të presionit ndërkombëtar për një “krizë urie”. Vetëm disa javë dërgesa shtesë ndihmash gjatë armëpushimit në janar dhe shkurt të këtij viti siguruan kalori të mjaftueshme për ta rikthyer Gazën nga pragu i urisë, tregojnë të dhënat e OKB-së.

Megjithatë, në maj vetëm një sasi e vogël ushqimi u lejua, në sasi që shërbyen vetëm për të ngadalësuar rënien e Gazës në uri, jo për ta ndaluar atë. Dy muaj më vonë, shkalla e vuajtjeve ka nxitur një raund tjetër zemërimi ndërkombëtar, duke përfshirë kërkesat e Donald Trump për të siguruar “çdo gram ushqim” për fëmijët e uritur. Në përgjigje, Netanyahu ka premtuar vetëm ndihmë shtesë “minimale”. Numri i kamionëve me ushqim që hyjnë në territor është rritur, por është ende shumë nën minimumin e nevojshëm për të ushqyer palestinezët atje, e lëre më për të ndryshuar gjendjen e urisë.

Dërgesat nga ajri, të përdorura me ndërprerje gjatë gjithë luftës kanë rifilluar me Francën, Gjermaninë, Mbretërinë e Bashkuar, Egjiptin, Jordaninë dhe Emiratet e Bashkuara Arabe midis vendeve që njoftojnë fluturime edhe pse parashutizmi me ushqim është i shtrenjtë, joefikas dhe herë pas here vdekjeprurës. Vitin e kaluar të paktën 12 persona u mbytën duke u përpjekur të merrnin ushqimin që kishte rënë në det, dhe të paktën 5 u vranë kur paletat ranë mbi ta. Në 21 muajt e parë të luftës, 104 fluturime furnizuan Gazën me ushqim ekuivalentin e vetëm 4 ditëve, tregojnë të dhënat izraelite, për një kosto që arrin në dhjetëra miliona dollarë. Të shpenzuara për kamionë, i njëjti buxhet do të sillte shumë më tepër ushqim, por çmimi i këtyre fluturimeve nuk është vetëm monetar.

Ato i lejojnë Izraelit dhe aleatëve të tij ta paraqesin urinë si një katastrofë të shkaktuar nga logjistika, jo si një krizë të krijuar nga politika shtetërore. Dërgesat nga ajri zakonisht urdhëroheshin si mjeti i fundit për të ushqyer njerëzit në situata emergjente ku forcat e armatosura armiqësore ose gjeografia e bëjnë të pamundur shpërndarjen e ndihmave në rrugë tokësore. Në Gaza, pengesat e vetme për të çuar ndihma përtej kufirit janë kufizimet e vendosura nga Izraeli, një aleat i shumë vendeve perëndimore dhe i armatosur me armë britanike dhe amerikane.

Dy grupe të të drejtave të njeriut me bazë në Izrael deklaruan këtë javë se Izraeli po kryente gjenocid në Gaza, me raporte që citonin prova që përfshinin edhe “armëzimin e urisë”. B’tselem përshkroi një “politikë zyrtare dhe të deklaruar hapur” të urisë masive. Qeveria e Izraelit e di se sa ushqim u duhet njerëzve të Gazës për të mbijetuar dhe sa ushqim shkon në territor, dhe në të kaluarën i përdori këto të dhëna për të llogaritur se sa ushqim nevojitej për të shmangur urinë. Hendeku i madh midis kalorive që i nevojiten Gazës dhe ushqimit që ka hyrë që nga marsi e bën të qartë se zyrtarët izraelitë po bëjnë llogaritje të ndryshme sot. Ata nuk mund t’ia kalojnë përgjegjësinë për këtë uri të shkaktuar nga njeriu askujt tjetër, dhe as aleatët e tyre nuk mund ta bëjnë këtë./ The Guardian

lindje e mesme

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin