LIVE UPDATES
Bota

Perspektiva ekonomike e Ballkanit

Pas një ecurie të dobët në tremujorin e katërt të vitit 2022, rritja ekonomike në disa vende të rajonit u ndal në tremujorin e parë të vitit 2023. Polonia, Çekia dhe Hungaria e nisën vitin me rritje negative.

6 August 2023, 07:40 Nga I.A
Perspektiva ekonomike e Ballkanit
Foto ilustruese

BALLKAN- Europa Juglindore pritet të jetë nënrajoni me rritjen më të shpejtë në krahasim me zonat e Europës Qendrore, Lindore dhe Juglindore këtë vit, mes një perspektive përgjithësisht të zymtë për rajonin më të gjerë, tregojnë parashikimet më të fundit nga Instituti i Vjenës për Studime Ekonomike Ndërkombëtare (WIIW).

Raporti thekson se pas “qëndresës mbresëlënëse” fillestare të treguar nga ekonomitë e rajonit në përgjigje të pasojave ekonomike të konfliktit në Ukrainë, ato tani po përballen me sfida. Inflacioni i lartë, masat më të rrepta monetare dhe një rritje e dobët globale, po ushtrojnë një trysni të madhe mbi ekonomitë e këtij rajoni, tha instituti.

“Infektimi” gjerman

Pas një ecurie të dobët në tremujorin e katërt të vitit 2022, rritja ekonomike në disa vende të rajonit u ndal në tremujorin e parë të vitit 2023. Polonia, Çekia dhe Hungaria e nisën vitin me rritje negative.

Vasily Astrov, ekonomist i lartë në Institutin e Vjenës dhe autori kryesor i Parashikimit Veror të publikuar më 5 korrik, mendon se ngadalësimi ekonomik në rajon ka ardhur si pasojë e kombinimit të rënies së të ardhurave reale, recesionit në Gjermani dhe çmimeve të larta të energjisë.

Ndikimi negativ në vendet e Vishegradit është veçanërisht i dukshëm, pasi ato kanë lidhje të forta ekonomike me Gjermaninë, megjithëse edhe ekonomitë e Europës Juglindore si Bosnjë-Hercegovina, Maqedonia e Veriut dhe Sllovenia, dërgojnë gjithashtu një pjesë të madhe të eksporteve në Gjermani.

Për vitin 2023, Instituti i Vjenës parashikon ngadalësim të rritjes ekonomike, me një mesatare prej 1.2% për vendet anëtare të BE-së në rajon. Megjithatë, kjo është më shumë se dy herë më e shpejtë se rritja e Eurozonës, e cila pritet të arrijë në vetëm 0.5%.

Midis anëtarëve të BE-së në Europën Juglindore, Rumania (3.0%) dhe Kroacia (2.5%) parashikohen të kenë rritje ekonomike relativisht të fortë. Në mënyrë të ngjashme, ekonomitë e Ballkanit Perëndimor si Mali i Zi (3.5%), Kosova (3.4%) dhe Shqipëria (3.3%), do të kenë ndër normat më të shpejta të rritjes në rajon.

“Nënrajoni i Europës Juglindore po ecën më mirë se disa pjesë të tjera të Europës Qendrore, Lindore dhe Juglindore.

Në shumicën e nënrajoneve që po mbulojmë, ka pasur ngadalësim të madh të rritjes ekonomike në baza vjetore, që vazhdoi në tremujorin e parë të këtij viti”, tha Astrov gjatë një seminari online për paraqitjen e raportit më 5 korrik.

“Europa Juglindore në fakt po ecën mjaft mirë. Si Ballkani Perëndimor, edhe vendet anëtare të BE-së, veçanërisht Rumania dhe Kroacia, po ecin më mirë në aspektin e rritjes sesa vendet e tjera anëtare lindore të BE-së.

Ai mendon se kjo ka ndodhur falë hyrjeve të mëdha të fondeve të BE-së, veçanërisht në kuadër të Programit të Rimëkëmbjes dhe Qëndrueshmërisë (RRF), lulëzimit të turizmit dhe hyrjeve të Investimeve të Huaja Direkte (IHD).

Ekonomia me rritjen më të shpejtë këtë vit pritet të jetë Kazakistani (4.5%), i vetmi vend nga rajoni i Euroazisë, i përfshirë në raport.

Nga ana tjetër, vendet e Vishegradit pritet të shënojnë zgjerim ekonomik modest prej 0.6%. Edhe pse shumica e vendeve të rajonit, përveç Hungarisë (-0,5%) parashikohet të shmangin recesionin e plotë gjatë gjithë vitit, ato do të vazhdojnë të përballen me rënie të ndjeshme të rritjes ekonomike në vitin 2023, krahasuar me një vit më parë.

Nuk dihet kur do të përfundojë lufta

Rritja ekonomike në Rusi dhe Ukrainë ishte sërish negative në tremujorin e parë, por më pak negative se në vitin 2022, pasi të dyja ekonomitë përthithën goditjet fillestare të luftës dhe sanksioneve. Një rritje modeste pozitive pritet këtë vit.

Megjithatë, janë shuar shpresat e përfundimit të luftës në Ukrainë dhe rrjedhimisht për gjallërim domëthënës të veprimarisë ekonomike.

Pas një tkurrjeje të rëndë prej 29.1% në vitin 2022, Ukraina mund të përjetojë rimëkëmbje të lehtë me një normë rritjeje prej 2.0% këtë vit, por nuk parashikohet një rimëkëmbje reale deri në vitin 2025.

Ndërprerjet e furnizimit me energji të shkaktuara nga bombardimet ruse janë zgjidhur kryesisht dhe ka një ndjenjë disi pozitive në sektorin e biznesit, thotë Instituti i Vjenës. Për më tepër, inflacioni është në një trajektore rënëse. Megjithatë, si shkalla e papunësisë, edhe ajo e varfërisë, mbeten mbi nivelin 20%.

“Hamendësimi ynë i përgjithshëm është se lufta nuk do të përfundojë këtë vit, por ajo do të lokalizohet gjithnjë e më shumë dhe nuk do të ketë përshkallëzim të madh”, tha Richard Grieveson, zëvendësdrejtori i Institutit të Vjenës.

MArrë nga Monitor.al

wiiw

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin