LIVE UPDATES
Bota

Samiti i BRICS/ Si perceptohet Rusia në Afrikë?

A do të ndihet mungesa e Vladimir Putin në samitin e BRICS, kur shihet rritja e ndikimit të Rusisë në Afrikë?

22 August 2023, 09:05 Nga I.A
Samiti i BRICS/ Si perceptohet Rusia në Afrikë?
BRICS

Sipas organizatorëve, qëllimi i samitit të ardhshëm të BRICS, i cili do të mbahet në Afrikën e Jugut nga 22 deri më 24 gusht, është një sistem më i drejtë i qeverisjes globale dhe kundërshtimi ndaj dominimit ekonomik të vendeve perëndimore. Por disa vëzhgues thonë se mungesa e liderit rus, Vladimir Putin mund të kërcënojë ndikimin e tij në rritje në Afrikë.

Rusia është një nga pesë vendet anëtare të BRICS. Përveç Rusisë, anëtarë të kësaj organizate janë edhe Brazili, India, Kina dhe Afrika e Jugut. Këto vende e konsiderojnë veten si ekonomi me rritje të shpejtë.

Pamje nga samiti i mëparshëm - liderët e Kinës, Indisë dhe RusisëFotografi: Anupam Nath/AP/picture alliance
Një urdhër-arresti është lëshuar kundër presidentit rus Putin nga Gjykata Penale Ndërkombëtare (ICC) për shkak të pushtimit të Rusisë në Ukrainë. Pjesëmarrja e tij e mundshme në këtë samit shtroi një dilemë diplomatike dhe ligjore për Afrikën e Jugut, derisa më vonë u konfirmua se delegacioni rus do të drejtohet nga ministri i Jashtëm rus Sergei Lavrov. 

"Prania e Putinit do të ishte një shpërqendrim i madh, duke pasur parasysh të gjitha polemikat që kanë lindur nga aktakuza e ICC," tha për DW Gideon Chitanga, studiues në Universitetin e Witwatersrand në Johanesburg.

"Kështu që mungesa e tij të paktën ndihmon në mbajtjen e fokusit në çështjet kryesore për momentin." Me fjalë të tjera, do të ketë më pak zhurmë për presidentin Putin, për arrestimin e tij të mundshëm dhe çështja do të përqendrohet më shumë tek marrëdhëniet midis Rusisë dhe vendeve afrikane”, shtoi Chitanga.

A ka rëndësi mungesa e Putinit?

Në korrik, Putin e minimizoi mosparaqitjene tij në Afrikën e Jugut. "Unë mendoj se prania ime në samitin e BRICS nuk është më e rëndësishme sesa të jem këtu në Rusi," tha Putin. Por Gustavo de Carvalho, një bashkëpunëtor i lartë në Institutin e Çështjeve Ndërkombëtare të Afrikës së Jugut, tha se për momentin Rusia është ekonomikisht e dobët, duke lënë potencialisht derën e hapur për negociata më serioze nëse Putini do të bënte udhëtimin.

"Putini po paguan çmimin e luftës. Dhe kështu ndoshta disa marrëveshje të nivelit të lartë do të mund të ishin përfunduar po të vinte edhe Putini”, tha ai për DW. "Por, nuk mendoj se mungesa e tij do të ketë shumë efekt në asnjë mënyrë”.

Jo të gjithë janë dakord me këtë. Përpara samitit të BRICS, partia opozitare radikale e krahut të majtë të Afrikës së Jugut, Luftëtarët e Lirisë Ekonomike (EFF), u bëri thirrje liderëve të Kinës, Indisë dhe Brazilit që të bojkotojnë ngjarjen në shenjë solidariteti me Putinin. Kreu i partisë Julius Malema mblodhi mbështetësit e tij për të mbajtur protesta në mbështetje të liderit rus.

"I bëjmë thirrje Presidentit të Republikës Popullore të Kinës, Indisë dhe Brazilit që të mos vijnë në samitin e BRICS në shenjësolidariteti me Presidentin Putin”, tha Malema.

"Ishte [Presidenti i Afrikës së Jugut] Ramaphosa - Ramaphosa frikacak - që nuk mund të garantonte se ne nuk do ta arrestonim Putinin... Ne kurrë nuk do ta mbështesim imperializmin kundër Presidentit Putin."

Kërkesat e Rusisë në qendër të vëmendjes

Ndikimi i Putinit është i madh edhe në vende të tjera. Grushti i shtetit në Niger dëshmoi edhe ndikimin në rritje të Rusisë në rajon. Edhe në Mali dhe Burkina Faso janë kryer grusht shtetesh në 2021 dhe 2022. Udhëheqësit ushtarakë dëbuan trupat e ish-fuqisë koloniale të Francës dhe forcuan marrëdhëniet diplomatike me Moskën.

Të dy vendet kanë paralajmëruar kundër çdo ndërhyrjeje ushtarake në Niger. Edhe Putini ka nënvizuar dëshirën e tij për një "zgjidhje paqësore". Nën presidentin e zgjedhur në mënyrë demokratike të Nigerit, Mohamed Bazuma, vendi është parë si një aleat perëndimor.

Në takim do të shkojë Lavrov, por Afrika ka interesat e veta...Fotografi: Nic Bothma/REUTERS
Frederik Goloba Mutebi thotë për DW se Rusia thjesht po ndjek interesat e veta në këtë rajon, ngjashëm sikur fuqitë  perëndimore në të kaluarën. "Rusia, si të gjitha fuqitë e tjera perëndimore, do të mbështesë qeveritë në Afrikë që janë në përputhje me interesat e saj," tha Goloba. "Nëse Rusia po bën të njëjtën gjë sot, Perëndimi nuk duhet të shqetësohet për ndikimin në rritje të Rusisë në Afrikë."

Afrika ka interesat e veta

Sipas studiuesit Chitangi nga Universiteti i Witwatersrand, narrativa dominuese mbetet se Rusia kontribuon pak në ekonomitë afrikane në krahasim me prodhimin e saj ushtarak. "Por disa vende afrikanë e shohin Putinin si një aleat jetik," tha ai, duke shtuar se qytetarët afrikanë janë më të interesuar "në mënyrën se si vendet e tyre do të përfitojnë nga samiti i BRICS dhe marrëdhëniet e reja të BRICS".

Chitanga beson se vendet afrikane nuk do t'i nënshtrohen domosdoshmërisht presionit perëndimor "Ka shqetësim të madh midis politikëbërësve afrikanë, grupeve dhe akademikëve, të cilët janë shumë kritikë ndaj asaj që ata e shohin si hipokrizi të Perëndimit në përpjekjen për të ndikuar ose diktuar politikën në Afrikë.

Goloba thotë se liderët afrikanë janë ende shumë të vetëdijshëm për qëndrimet e kombeve të tjera ndaj Rusisë, veçanërisht për shkrimet e mediave perëndimore. Vetëm 17 krerë shtetesh afrikane morën pjesë në samitin Rusi-Afrikë 2023, krahasuar me 43 në samitin e parë në 2019. "Nuk mund të thuhet se liderët afrikanë udhëtuan në Moskë ose u përfaqësuan atje sepse e duan Putinin. Ata kishin interesat e tyre në marrëdhëniet me Rusinë që duhej t'i ruanin”, shpjegoi Goloba.

Marrë nga DW

brics

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin