LIVE UPDATES
Bota

Suplementet nootropike/ Substancat që nxisin trurin janë në modë, ja e vërteta e tyre

Filmi flet për një shkrimtar të stresuar, të cilit i ndryshon jeta kur provon një pilulë të veçantë. Kohët e fundit, përdorimi i “suplementeve nootropike”, siç quhen përforcues të tillë, është miratuar edhe nga njerëz të famshëm.

13 April 2024, 07:30 Nga M.B
Suplementet nootropike/ Substancat që nxisin trurin janë në
Foto ilustruese

SHBA- Thuhet se filmi i vitit 2011, i titulluar “I Limitless”, nxiti interesin për produktet që rrisin përqendrimin ose përmirësojnë kujtesën. Filmi flet për një shkrimtar të stresuar, të cilit i ndryshon jeta kur provon një pilulë të veçantë. Kohët e fundit, përdorimi i “suplementeve nootropike”, siç quhen përforcues të tillë, është miratuar edhe nga njerëz të famshëm. Supermodelja Bella Hadid, është “fytyra” e markës “Kin Euphorics”, e cila reklamon për konsumatorët mundësinë për të “përmirësuar shëndetin, humorin ose mirëqenien”. Joe Rogan, një prezantues i njohur podkasti, ka paraqitur suplementin “Alpha Brain”, që sipas tij, “ndez organin e trurit”, shkruan “The Economist”.

“Alpha Brain” prodhohet nga “Onnit”, një kompani suplementesh e bashkëthemeluar nga zoti Rogan në vitin 2010, me synimin për të “frymëzuar një udhëtim drejt optimizmit njerëzor”. Marka tërhoqi vëmendjen e konglomeratit “Unilever”, që merret me prodhimin e gjithçkaje, nga supat te sapunët, dhe ai e bleu firmën “Alpha Brain” në vitin 2021, për një shumë që nuk është bërë publike. Edhe rivalët e tjerë të mallrave të konsumit kanë hyrë në garë.

“Reckitt Benckiser”, kompania mëmë e markave si “Durex” dhe “Strepsils”, shet suplementet e njohura me emrin “Neuriva”. Këto kompani të mëdha po garojnë duke krijuar një sërë firmash të suplementeve ushqimore. Shoqëria kërkimore “Polaris” llogarit se shitjet globale të suplementeve nootropike, të cilat arritën në 11 miliardë dollarë në vitin 2021, do të rriten me një normë mesatare vjetore prej pothuajse 15%, deri në vitin 2030.

Suplementet nootropike zakonisht përfshijnë përbërës të larmishëm, me emra të padëgjuar për shumicën e njerëzve: aminoacide si L-theanine, ekstrakte bimore si Ashwagandha, probiotikë, vitamina dhe një shumëllojshmëri befasuese kërpudhash. “Neuriva” përmban forma të ekstraktit të frutave të kafesë dhe fosfatidilserinës, një lloj yndyre. Përbërësit ndërthuren për të formuar produkte të reja që thuhet se japin përfitime të ndryshme stimuluese për trurin e njeriut.

Këto suplemente filluan të tërheqin interes të madh pas pandemisë, kur u rrit vëmendja e publikut për mirëqenien. Ata tërheqin si konsumatorët më të moshuar, që janë të shqetësuar për rënien e veprimtarisë së trurit, ashtu edhe ata më të rinj, që duan të kenë një mendje sa më të mprehtë (dhe të tjerë që thjesht duan të imitojnë njerëzit e famshëm si Rogan dhe Bella Hadid). Për kompanitë e prodhimit, këto suplemente janë tërheqëse sepse kërkesa për to është rritur, siç thekson David Ridley nga shoqëria kërkimore “Citeline”, dhe suplemente të tilla janë shumë të lehta për t’u hedhur në treg.

Shumë shtete kanë ligje rregullatore që kontrollojnë pretendimet shëndetësore që mund të bëhen për këto produkte, por gjithashtu u lënë prodhuesve mjaft hapësirë për manovrim. Për më tepër, është shumë e vështirë të thuhet nëse këto suplemente nootropike funksionojnë me të vërtetë apo jo. Ka disa prova që tregojnë se janë me të vërtetë efikase. Andrea Utley, eksperte në kontrollin dhe zhvillimin motorik në Universitetin Leeds, e cila është skeptike për suplementet nootropike, testoi një suplement të tillë. Studimi i saj i rastësishëm zbuloi se suplementi shpejtoi vendimmarrjen dhe përmirësoi kujtesën.

Por janë kryer pak studime të tilla. Prandaj mjekët bëjnë thirrje për të pasur kujdes. Richard Isaacson nga Instituti për Sëmundjet Neurodegjenerative në Florida, jep shembullin e një pacienti, të cilit i ishte dëmtuar rëndë mëlçia, dhe fillimisht dyshohej se shkaku ishte pirja e tepërt e alkoolit. Më vonë doli se shkak kishte qenë marrja e sasive të tepërta të një kërpudhe me përfitime nootropike.

Është e kuptueshme përpjekja e njerëzve për të ndalur rënien konjitive, me suplemente të provuara në laborator, të cilat janë të përshtatura posaçërisht për nevojat e një pacienti, thotë doktor Isaacson. Por kjo nuk do të thotë se duhet nxitur një tru i shëndetshëm, pa e ditur se çfarë rreziqesh sjellin suplemente të tilla. Ndoshta ai duhet të hapë një podkast./ Monitor

substanca

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin