LIVE UPDATES
Ekonomi

Ekonomia e fortë dhe inflacioni

Një rritje më e shpejtë ekonomike tingëllon si diçka pozitive, por ajo është një problem për politikëbërësit, të cilët po përpiqen të nxisin një ngadalësim ekonomik të menaxhuar mirë.

9 April 2023, 08:18 Nga I.A
Ekonomia e fortë dhe inflacioni
Jerome Powell

Mendohej se shtrëngimi më i shpejtë i politikës monetare globale në 40 vjet, do t’i jepte një goditje të rëndë ekonomisë botërore, shkruan The Economist. E megjithatë, në vitin 2023, ekonomia duket se nuk është ndikuar shumë nga efektet e normave më të larta të interesit.

Jo vetëm që inflacioni vazhdon të jetë i lartë, por edhe aktiviteti ekonomik duket se është përshpejtuar. Një rritje më e shpejtë ekonomike tingëllon si diçka pozitive, por ajo është një problem për politikëbërësit, të cilët po përpiqen të nxisin një ngadalësim ekonomik të menaxhuar mirë. Dhe kjo mund të nënkuptojë se recesioni do të jetë edhe më i dhimbshëm, kur të godasë.

Në fund të vitit të kaluar, sipas anketave të biznesit, prodhimi i sektorit të manifakturës dhe shërbimeve po tkurrej në mbarë botën. Sot, prodhimi i manifakturës ka mbetur në vend, ndërsa shërbimet po rimëkëmben. Konsumatorët amerikanë po shpenzojnë me bollëk. Si pagat, ashtu edhe çmimet, po vazhdojnë të rriten me vrull, edhe në shtete ku kishin mbetur të pandryshuara prej kohësh.

Në Japoni, pritet një raund i rritjes së pagave në pranverë. Në Eurozonë, norma mujore e inflacionit “bazë”, që përjashton çmimet e ushqimeve dhe energjisë, theu rekorde në shkurt. Tregjet e punës janë jashtëzakonisht të shtrënguara. Siç u raportua këtë javë, në gjysmën e shteteve anëtare të OECD-së, një grup vendesh kryesisht të pasura, normat e punësimit janë në nivele rekord.

Nga aksionet te kredia, tregjet financiare parashikojnë rritje ekonomike globale mbi prirjen e zakonshme. Jo shumë kohë më parë, investitorët po debatonin nëse ekonomia botërore do të përballej me një “ulje të vështirë” (hard landing) që përfshin një recesion, apo me një “ulje të butë”, (soft landing), ku inflacioni do të ulej pa shkaktuar rënie ekonomike. Ndërsa sot, ata po debatojnë nëse ekonomia botërore do të përjetojë apo jo ndonjë ulje.

Ka disa arsye të përshpejtimit të dukshëm ekonomik. “Mini-bumi” që përfshiu tregjet në fund të vitit 2022, përmirësoi perspektivën dhe nxiti moralin. Rihapja e Kinës pas politikës zero-covid, ka çuar në rimëkëmbje të shpejtë ekonomike, gjë që ka rritur numrin e porosive në tregjet në zhvillim në mbarë botën.

Rënia e çmimeve të energjisë në Europë ka liruar vidat e ekonomisë. Por mbi të gjitha, konsumatorët dhe firmat në shumicën e ekonomive të mëdha, janë në një gjendje jashtëzakonisht të mirë financiare. Shumë familje kanë ende plot kursime të ruajtura që nga koha e pandemisë Covid-19.

Firmat arritën të siguronin norma të ulëta interesi për periudha të gjata dhe nuk kanë vuajtur ende nga kostot më të larta të huamarrjes. Vetëm në sektorët më të ndjeshëm ndaj normave të interesit, siç janë pronat, është i dukshëm ndikimi i rritjes së tyre. Në Amerikë, ekonomia është aq e fortë, sa që edhe sektori i banesave mund të rimëkëmbet paksa.

Përshpejtimi ekonomik do të thotë se recesioni nuk është i afërt. Por do të thotë gjithashtu se bankat qendrore duhet të rrisin edhe më shumë normat e interesit, për të ulur inflacionin në objektivin 2%. Më 7 mars, kryetari i Rezervës Federale, Jerome Powell, paralajmëroi një gjë të tillë, duke shkaktuar rënien e bursave. Politikëbërësit tani përballen me dy gjykime të vështira.

I pari është se kur do të ndihet efekti i plotë i shtrëngimit të tanishëm monetar. Ekonomistët thonë se efektet e rritjes së normave të interesit shpesh shoqërohen me “vonesa të gjata dhe të ndryshueshme”, por hulumtimet tregojnë se politika monetare mund të funksionojë më shpejt sot.

Nëse efektet e shtrëngimit monetar të vitit të kaluar tashmë janë shteruar, atëherë mund të nevojiten shumë më tepër shtrëngime. Gjykimi i dytë ka të bëjë me qëndrueshmërinë e faktorëve që duket se kanë imunizuar pjesën më të madhe të ekonomisë, kundër rritjes së normave të interesit.

Do të vijë koha kur konsumatorëve do t’u mbarojnë paratë rezervë dhe kompanitë do të ndiejnë thumbimin e kostove më të larta të huamarrjes.

Në Suedi, ku rritja e normave të interesit përcillet me shpejtësi te familjet, ekonomia po vuan tashmë.

Një gjë është e qartë: rruga e përsosur, ku inflacioni ulet pa u lëkundur shumë rritja ekonomike, tani është më e ngushtë se sa një muaj më parë. Tashmë, bankat qendrore kanë gjithnjë e më shumë gjasa të zgjedhin midis tolerimit të inflacionit më të lartë, ose shtrëngimit të frenave, për të dytin vit radhazi.

Marrë nga Monitor.al

jerome powell

Sondazh

Ekonomi 9 April 2023, 08:15 I.A

Diplomacia franceze

Macron FRANCË- Presidenti francez ishte i kujdesshëm, por dukej optimist, teksa qëndronte i ulur duke biseduar me gazetarët në zyr...

Ekonomi 9 April 2023, 08:07 I.A

Importet “mbysin” produktet shqiptare

Foto ilustruese TIRANË- Pesha e prodhimit vendas në treg prej muajsh është ulur ndjeshëm, ku disa produkte vendase po zë...

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin