LIVE UPDATES
Insights

Analiza e BBC: Çfarë do bëhet me Italinë pas dorëheqjes së Draghit

I njohur brenda dhe jashtë vendit, Mario Draghi u soll për të udhëhequr rimëkëmbjen ekonomike të Italisë nga pandemia Covid, por pas 18 muajsh koalicioni i tij i partive në të gjithë spektrin politik u shemb.

22 July 2022, 14:03 Nga d.a.
Analiza e BBC: Çfarë do bëhet me Italinë pas
Mario Draghi

Nga BBC

Italia po shkon drejt zgjedhjeve të reja dhe muajve të paqëndrueshmërisë politike, pasi njeriu i quajtur 'Super Mario' dha dorëheqjen si udhëheqës i pazgjedhur i një qeverie uniteti.

I njohur brenda dhe jashtë vendit, Mario Draghi u soll për të udhëhequr rimëkëmbjen ekonomike të Italisë nga pandemia Covid, por pas 18 muajsh koalicioni i tij i partive në të gjithë spektrin politik u shemb.

Çfarë ndodh tani

Italianët do të shkojnë në zgjedhje më 25 shtator dhe Mario Draghi i është kërkuar të qëndrojë si kryeministër i përkohshëm. Italia është anëtare e NATO-s, G7 dhe ekonomia e tretë më e madhe në BE, kështu që ka rëndësi kush e drejton Italinë.

Në pamje nuk do të ndryshojë shumë, por parlamenti është shpërbërë, duke penguar progresin drejt buxhetit për vitin 2023 dhe reformat shumë të nevojshme.

Dhe çfarëdo që të ndodhë më pas, ditët e qeverisjes së unitetit me bazë të gjerë në Romë kanë mbaruar.

Shanset janë aktualisht për marrjen e pushtetit nga një qeveri e krahut të djathtë, ndoshta e udhëhequr nga Giorgia Meloni, partia e ekstremit të djathtë 'Vëllezërit e Italisë' së së cilës nuk ishte pjesë e koalicionit Draghi.

'Jo një tragjedi e tillë'

Draghi stabilizoi qeverinë e Italisë dhe siguroi besimin e BE-së, ndërsa Roma kërkonte të rikuperohej nga pandemia Covid. Por kabineti i tij u bë gjithnjë e më i përçarë, me të gjitha partitë që kishin një sy në zgjedhjet që priten në maj 2023. Dhe ai pranoi se kishte pasur kundërshtime në rritje brenda kabinetit ndaj reformave të rëndësishme.

Tani një qeveri me një mandat të ri duhet të jetë në fuqi deri në këtë vjeshtë.

"Unë nuk mendoj se është një tragjedi e tillë. Zgjedhjet do të jenë të shpejta, gjë që është e mirë edhe për investitorët ndërkombëtarë dhe do të jetë një fushatë më e shkurtër"- thotë Prof Leila Simona Talani, drejtuese e Qendrës për Politikën Italiane në King's College në Londër.

As ekonomia e Italisë nuk do të ndalet. Një qeveri e përkohshme duhet të jetë në gjendje t'i mbajë gjërat në rregull dhe të punojë për buxhetin e vitit 2023, i cili do të duhet të miratohet në muajt e ardhshëm.

"Një qeveri me të drejta të plota është shumë më e mirë, nuk e mohoj, por shumë gjëra do të mund të funksionojnë," thotë Prof Giovanni Orsina, kreu i shkollës së qeverisë në Universitetin Luiss në Romë.

Italia duket djathtas

Giorgia Meloni ka arritur dëshirën e saj. Udhëheqësja 45-vjeçare e ekstremit të djathtë Fratelli d'Italia (Vëllezërit e Italisë) nuk donte të bënte asgjë me qeverinë e Draghi dhe bëri thirrje vazhdimisht për zgjedhje të parakohshme.

Me sondazhet që e vendosin FdI në kryesimin me 22-23% të votave, partia e saj me rrënjë neofashiste është në një pozicion të fortë për të kryesuar qeverinë e ardhshme të Italisë, së bashku me Ligën e ekstremit të djathtë dhe të qendrës së djathtë Forza Italia.

Meloni i detyrohet origjinës së saj politike Lëvizjes Sociale Italiane neofashiste (MSI) të viteve 1980 dhe partia e saj akuzohet se ka tërhequr mbështetjen e neofashistëve. Ajo ka pikëpamje nacionaliste për migracionin, çështjet sociale dhe kulturore, por Prof Orsina e sheh atë tani si një politikane me bindje të krahut të djathtë që tërheq kryesisht konservatorët e krahut të djathtë.

Mario Draghi ka qenë një mbështetës i fortë i Ukrainës, duke luajtur një rol kyç në G7 dhe NATO, si dhe në BE. Një rënie në të djathtë mund ta ndryshojë këtë.

Ish-ministri i Jashtëm Luigi di Maio ka akuzuar Ligën dhe populisten Pesë Yjet për flirtim me Vladimir Putin, por zonja Meloni ka marrë një pozicion shumë të fortë "atlantist" në favor të Ukrainës që nga pushtimi i Rusisë. Ajo u pa më parë si një euroskeptike, por ajo e di se italianët janë ngrohur kryesisht me BE-në për shkak të ndihmës së Brukselit për rimëkëmbjen Covid.

Fragmentimi i politikës italiane

Nëse e djathta fiton zgjedhjet italiane, atëherë një marrëveshje koalicioni mund të arrihet brenda disa javësh, por Giovanni Orsina beson se sondazhet e opinionit mund të ndryshojnë shumë shpejt gjatë fushatës, kështu që rezultati mund të jetë shumë i ndryshëm. Kjo do të thotë se pazari zgjat më shumë.

Italia nuk është e huaj për krizën politike: qeveria e saj e ardhshme do të jetë e 70-ta që nga Lufta e Dytë Botërore. Por harta politike po ndryshon me shpejtësi.

"Politika italiane është bërë shumë rrjedhëse; votuesit e ndryshojnë mendjen shumë lehtë. Partitë janë gjithashtu shumë të dobëta dhe ka një copëzim të madh," thotë ai.

Dy partitë e vetme që kanë mbi 20% janë Vëllezërit e Italisë dhe Partia Demokratike e qendrës së majtë. Përveç Lidhjes së ekstremit të djathtë dhe pesë Yjeve populiste, nuk ka parti më të larta se 10%. Të dy Forza Italia dhe Five Star kanë parë dezertime.

Leila Simona Talani beson se partitë e krahut të djathtë mund të luftojnë për të formuar një shumicë, ndërsa një grup më i gjerë i qendrës, i majtë dhe disa nga qendra e djathtë mund të kenë sukses.

Rrezik për fondet e BE-së për Covid

Italia është marrësi më i madh i fondit të rimëkëmbjes së Covid të BE-së me 191 miliardë euro (160 miliardë £) në grante dhe kredi. Por paratë janë të lidhura me dhjetëra reforma, ndaj ka shqetësime se italianët mund të humbasin në këstin e ardhshëm.

Pjesa e parë prej gati 25 miliardë eurosh u pagua në maj dhe italianët nuk duan të rrezikojnë pjesën e dytë. Për deputeten e pavarur Emanuela Rossini, shqetësimi i parë i Italisë duhet të jetë zbatimi i planit kombëtar të rimëkëmbjes: "Është në duar të mira dhe ne do të punojmë me Komisionin Evropian për gjërat më urgjente".

Reformat përfshijnë ekonominë dhe sistemin e drejtësisë, si dhe tranzicionin dixhital dhe të gjelbër. Dhe z. Draghi gjithashtu ka luftuar me ndryshimet në rregullat e konkurrencës, duke përfshirë lirimin e licencave për koncesionet e çmuara të plazheve të Italisë.

Prof Talani beson se ka pak për t'u shqetësuar pasi financimi i BE-së është "pothuajse automatik", por sheh rreziqe përpara me reformat e konkurrencës. Ekonomisti Lorenzo Codogno argumenton se kolapsi i qeverisë është një goditje e madhe për aftësinë e Romës për të ofruar politika dhe reforma në afatin e afërt. Por çuarja e zgjedhjeve përpara është ndoshta më mirë sesa një ngërç i mundshëm mbi politikën.

dorehiqet mario draghi bie qeveria ne itali leila simona talani

Sondazh

Insights 16 July 2022, 08:14 e.k

Gara e pushimeve në rrjetet sociale

Foto ilustruese TIRANË-  Nga Edlira Çepani Në një bisedë mes miqsh ku të parët pyesin “Ku keni qenë ...

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin