LIVE UPDATES
Bota

Irani/ Sulmi kibernetik shkaktoi mbylljen e pikave të karburantit

26 October 2021, 20:59 Nga DOSJA
Irani/ Sulmi kibernetik shkaktoi mbylljen e pikave të karburantit

IRAN- Një sulm kibernetik bllokoi pikat e karburantit në të gjithë Iranin të martën, duke zemëruar shoferët që prisnin në radhë të gjata. Asnjë grup nuk mori menjëherë përgjegjësinë për sulmin, i cili i bëri të papërdorshme kartat elektronike të lëshuara nga qeveria, që shumë iranianë i përdorin për të blerë karburant të subvencionuar.

Sulmi kishte ngjashmëri me një sulm tjetër, të disa muajve më parë, që dukej se sfidonte drejtpërdrejt udhëheqësin suprem të Iranit, Ajatollah Ali Khamenei, ndërsa ekonomia e vendit po vuan pasojat e sanksioneve amerikane. Problemet ekonomike janë përkeqësuar pasi Shtetet e Bashkuara dhe Irani ende nuk janë rikthyer në marrëveshjen bërthamore të Teheranit me fuqitë botërore, nga e cila Uashingtoni u tërhoq gjatë mandatit të Presidentit Trump.

Televizioni shtetëror citoi një zyrtar të paidentifikuar në Këshillin e Sigurisë Kombëtare të vendit, që pranoi se ka patur sulm kibernetik, disa orë pasi transmetoi imazhe të radhëve të gjata të makinave që prisnin të funrizoheshin me karburant në Teheran. Gazetarët e Associated Press panë gjithashtu radhë makinash në pikat e furnizimit me karburant në Teheran, dhe pika të tjera karburanti, të mbyllura.

“Kam pritur disa orë që pikat e karburantit të rihapen në mënyrë që të furnizohem”, tha një motoçiklist që pranoi të identifikohej vetëm me emrin Farzin. “Nuk ka karburant kudo që shkoj“, shtoi ai.

Agjencia gjysmëzyrtare e lajmeve ISNA, e cila fillimisht e quajti incidentin një sulm kibernetik, tha se kishte parë njerëz që përpiqeshin të blinin karburant me një kartë të lëshuar nga qeveria, por ata merrnin një mesazh që thoshte “sulmi kibernetik 64411”. Shumica e iranianëve mbështeten në subvencione për të blerë karburant për automjetet e tyre, veçanërisht tani që ekonomia e vendit po ndeshet me probleme.

Ndërsa ISNA nuk e shpjegoi rëndësinë e mesazhit, numri brenda tij është i lidhur me një linjë telefonike të kontrolluar nga zyra e Khameneit që trajton pyetjet rreth ligjit islamik. ISNA më vonë hoqi raportimet e saj për këtë incident, duke pretenduar se edhe vetë ajo kishte qenë objekt i një sulmi kibernetik. Pretendime të tilla nxirren shpesh, kur lajmet e publikuara nga mediat iraniane zemërojnë qeverinë.

Kanalet satelitore në gjuhën farsi jashtë vendit, publikuan video të xhiruara me sa duket nga shoferët në Isfahan, një qytet i madh iranian, duke treguar tabela elektronike në të cilat thuhej: “Khamenei! Ku është karburanti ynë?” Një tjetër thoshte: “Karburant falas në pikën e furnizimit me karburant në Jamaran”, një referencë për shtëpinë e udhëheqësit suprem të ndjerë Ayatollah Ruhollah Khomeini.

Televizioni shtetëror tha se zyrtarët e Ministrisë së Naftës po mbanin një “takim urgjent” për të zgjidhur problemin. Disa pika karburanti që pranojnë vetëm para në dorë dhe nuk janë pjesë e rrjetit të kartave të subvencioneve vazhdojnë të shesin karburant.

Përdorimi i numrit “64411” pasqyron një sulm në korrik që pati në shënjestër sistemin hekurudhor të Iranit, në të cilin u shfaq numri i njejtë. Firma izraelite e sigurisë kibernetike “Check Point” më vonë tha se përgjegjës për sulmin ndaj sistemit hekurudhor ishte një grup hakerësh që e quajnë veten “Indra”, që është emri i perëndisë së luftës në besimin hindu.

“Indra” më parë ka vënë në shënjestër firmat në Siri, ku presidenti Bashar Al Assad ruajti pushtetin me ndihmën e Iranit, gjatë luftës në vendin e tij.

Karburanit i lirë konsiderohet praktikisht një e drejtë në Iran, ku ndodhen rezervat e katërta më të mëdha në botë të naftës së papërpunuar, pavarësisht dekadave të vështira ekonomike.

Subvencionet ua mundësojnë shoferëve iranianë të blejnë karburant me kosto të ulët, rreth 5 centë amerikanë për rreth 3 litra. Sipas kompanisë AAA, çmimi i karburantit në Shtetet e Bashkuara është mesatarisht 89 centë për litër.

Në vitin 2019, Irani u përball me protesta masive në rreth 100 qytete kundër rritjes së çmimit të karburantit. Forcat e sigurisë arrestuan mijëra vetë dhe Amnesty International tha se beson se 304 njerëz u vranë gjatë shtypjes së protestave nga ana e qeverisë. Sulmi kibernetik i së martës përkon me të njëjtin muaj të kalendarit persian në të cilin u zhvilluan protestat kundër rritjes së çmimit të karburanit në 2019.

Irani është përballur me një numër sulmesh kibernetike, duke përfshirë atë që publikoi video të abuzimeve në burgun famëkeq në Evin, në gusht.

Irani shkëputi pjesën më të madhe të infrastrukturës së tij qeveritare nga interneti pasi virusi kompjuterik “Stuxnet”, që besohet gjerësisht se ishte një krijim i përbashkët i Shteteve të Bashkuara dhe Izraelit, ndërpreu mijëra centrifuga iraniane në impiantet bërthamore të vendit në fund të viteve 2000.

Marrë nga VOA

Cila mendoni se është alternativa më e mirë:

View Results

bota bota isna sulm kibernetik ne iran isna sulm kibernetik ne iran

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin