LIVE UPDATES
Bota

Konflikti në Lindjen e Mesme: BE paguan, por s’ka influencë

19 May 2021, 06:44 Nga DOSJA
Konflikti në Lindjen e Mesme: BE paguan, por s’ka influencë

Që prej gati 25 vjetësh Bashkimi Evropian merr pjesë në financimin e autoriteteve palestineze, në projektet e zhvillimit dhe arsimit në Jordanin Perëndimor, në Rripin e Gazës dhe në Jerusalemin Lindor. BE thotë për veten, se ka lëvruar më së shumti para për palestinezët. Në periudhat e mbështetjes financiare 2017 – 2020 nga buxhetet e BE-së janë derdhur rreth 2,3 miliardë Euro në ndihmat direkte për territoret palestineze.

BE prej vitesh paguan ndihma sociale për rreth 100.000 persona në Rripin e Gazës që drejtohet nga Hamasi. BE financon pjesërisht edhe pagat e pensionet në aparatin administrativ të fryrë mbiproporcionalisht në Jordanin Perëndimor. Këtyre u shtohen edhe 159 milionë euro, që nga buxheti i BE-së paguhen përmes Organizatës së OKB-së për refugjatët palestinezë (UNWRA). Gjermania mbështet me 210 milionë buxhetin e UNWRA. Vende të tjera anëtare angazhohen gjithashtu fuqishëm.

Më shumë influencë për europianët?

Ky rol impresionant ekonomik i BE-së deri më tani nuk ka arritur të kurorëzohet me inlfuencë politike. As Izraeli dhe as palestinezët nuk i kërkojnë BE-së të ndërmjetësojë, madje as tani në konfrontimin aktual. Se përse BE-ja mbetet një gjigand financiar, por një xhuxh politik, e shpjegon eksperti i Lindjes së Mesme pranë think tenk-ut “European Policy Centre” në Bruksel, Mihai Sebastian Chihaia: “BE-ja duhet të gjejë një linjë. Unë e di, që deri tani kjo ka qenë e vështirë. Nuk ka një formulë magjike për ta arritur këtë unitet. Por për të pasur influencë BE-ja duhet të tregojë më shumë vendosmëri në nivelin e vendeve anëtare.”

Hendeku mes vendeve anëtare që anojnë më shumë nga Izraeli si Gjermania dhe vendeve që më shumë anojnë nga palestinezët, si dhe një grupi neutral në qendër, është pengesë për unitet në BE për të zhvilluar një strategji efikase lidhur me Lindjen e Mesme, ka vërejtur prej vitesh Mihai Sebastian Chihaia. “BE i ka të gjitha instrumentat e nevojshme, për të zhvilluar, një strategji largpamëse. Por duhet vullneti politik, për ta zbatuar këtë strategji. Deri tani ka munguar vullneti politik”, tha analisti për Lindjen e Mesme në bisedë me DW. BE-ja i përmbahet modelit të zgjidhjes me dy shtete, pra pranisë bashkarisht të Izraelit dhe themelimit të një shteti palestinez.

BE kërkon një rol

Për një qendrim unik dhe një plan, se si mund të arrihet armëpushimi dhe më pas rifllimi i bisedimeve të paqes, diskutuan (18.05) përmes një video-konference ministrat e jashtëm të BE-së. Ftesën për këtë takim të jashtëzakonshëm e bëri i ngarkuari i BE-së për politikën e jashtme Josep Borrell, në sfondin e shkallëzimit aktual të situatës. Ministri i Jashtëm gjerman Heiko Maas tha, se ishte „mjaft e rëndësishme një mbledhje e jashtëzakonshme”. Ai e formuloi qartazi qendrimin gjerman: “Ne i dënojmë ashpër sulmet e Hamasit me raketa. Është e vëtëkuptueshme e drejta e Izraelit që të vetëmbrohet.” Maas tha më tej, se i ashtuquajturi kuarteti i Lindjes së Mesme, një grup pothuajse i harruar ndërmjetësuesish i përbërë nga SHBA, Rusia, OKB dhe BE, është riaktivizuar. Javën e kaluar BE emëroi të dërguarin e ri të posaçëm diplomatin holandez Sven Koopmans. BE e vlerëson Koopmans si ekspert për bisedimet e paqes. Ai tani duhet të ndihmojë për ndërmjetësim.

“Po, kuarteti i Lindjes së Mesme ekziston ende”, thotë eksperti Mihai Sebastian Chihaia, por ky formacion nuk ka rënë në sy për ndonjë aktivitet të veçantë. Përveç kësaj qeveria e mëparshme e SHBA-së nën Donald Trump u tërhoq nga grupimi duke preferuar veprimin më vehte me Izraelin. Ndryshimi në Shtëpinë e Bardhë ofron shansin, që BE-ja dhe presidenti Joe Biden sërish të mund të jenë në një linjë, mendon Mihai Sebastian Chihaia. Është deklaruar ndërkohë një bashkëpunim i ri transatlantik. Tani varet nëse në planet e administratës së Bidenit për Lindjen e Mesme është konceptuar një rol për BE-në. “Kjo ofron shansin për një bashkëpunim më të fortë transatlantik. Nëse kjo funksioinon mbetet të shihet. Kjo është prova e parë.”

Çfarë hapash do të pasojnë?

Ministrat e jashtëm të BE-së në mbledhjen e tyre të jashtëzakonshme u bënë thirrje të gjitha palëve për maturi dhe për t’i dhënë fund dhunës. Synimi është të bashkëpunohet më intensivisht me vendet në rajon. “Është vendimtare që të flitet me vendet e rajonit”, nënvizon analisti politik Chihaia nga European Policy Centre. “Egjipti, Jordania, Katari p.sh. kanë luajtur rol në të kaluarën për vendosjen e armëpushimeve. Në perspektivë afatgjatë këto shtete duhet të integrohen më fuqishëm në diskutimet për zgjidhjen e konfliktit. BE-ja mund të marrë këtë si pikënisje dhe të bëjë më shumë.”

Ministri i Jashtëm gjerman Heiko Maas kërkoi, që pas armëpushimit të flitet për sfondin e konfliktit. Me këtë nënkuptohet edhe çështja, se çfarë influence ka Irani ndaj organizatave terroriste Hamas dhe Hisbollah në rajon dhe se si mund të influencohet kryeministri në detyrë Benjamin Netanjahu, i cili është i varur prej partive të djathta.

Parlamenti Europian debatoi paralelisht me takimin e ministrave të jashtëm në Bruksel. Zëvendëspresidentja e Parlamentit, Nicola Beer (FDP), u bëri thirrje kryetarëve të shteteve dhe qeverive të BE-së që të mos presin, por qysh në takimin e nivelit të lartë javën e ardhëshme të trajtojnë këtë çështje dhe bashkë me Ligën Arabe dhe Konferencën për Lindjen e Mesme të iniciojnë një Konferencë Paqeje. BE mund të mendojë edhe për rolin e vet si donatori më i rëndësishëm në territoret palestineze që ta shfrytëzojë më shumë se deri tani këtë mbështetje si mjet për të influencuar. Deri tani ka qenë e vështirë të bisedohet me përfaqësuesit e grupimeve të ndryshme radikale dhe të moderuara palestineze në Jordanin Perëndimor dhe në Rripin e Gazës, grupime këto që luftojnë mes tyre, vëren eksperti i Lindjes se Mesme Mihai Sebastian Chihaia. “Në të shkuarën kjo nuk ka funksionuar. BE mund të synojnë në këtë drejtim një rol më të madh duke përdorur më shhumë si kulaçin edhe kërbaçin.”

Marrë nga DW

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

bota bota be konflikti ne lindjen e mesme be konflikti ne lindjen e mesme

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin