LIVE UPDATES
Aktualitet

‘Krapi po zhduket’: Masakra e pandëshkuar e peshkimit në liqenin e Shkodrës

2 August 2021, 17:22 Nga DOSJA
‘Krapi po zhduket’: Masakra e pandëshkuar e peshkimit në

SHKODËR– Kur bie nata në liqenin e Shkodrës, peshkatarët niset për gjueti dhe drita të zbehta fillojnë të pluskojnë mbi ujë. Një varkë në ngjyrë të verdhë lundron me shpejtësi, e armatosur me tel përcjellës korrenti dhe një inverter baterie makinash –pajisje që shërbejnë prej vitesh për vrasjen masive të krapit, qefullit dhe ngjalave në liqenin më të madh të Ballkanit.

Episode të tilla të jashtëligjshme janë sipas biologes Aurora Zylja, të përnatshme dhe lehtësisht të verifikueshme.

“Ne bëjmë turin me kanoe dhe në brigjet e liqenit ndodhen të vendosura dhjetëra varka dhe lundra me tel përcjelles korrenti, të cilat presin natën për t’u hedhur në lumë dhe nisur gjuetinë e jashtëligjshme,” tha Zylja për BIRN.

Më herët me gjeneratorë të zhurmshëm dhe tashmë me transformatorë të heshtur, peshkatarët ilegalë fajësohen për një masakër të pandalshme në liqenin e Shkodrës, që ka sjellë sipas ekspertëve shfarosjen e rezervave të peshkut në tre dekadat e fundit.

Aktualisht, sasia e peshkut të kapur llogaritet tashmë në 20-25 ton në vit ose 10 herë më e vogël se sa në fillim të viteve 1990.

Ekspertët e mjedisit dhe ata të peshkimit akuzojnë autoritetet shtetërore për neglizhencë dhe mbyllje sysh ndaj fenomenit të paligjshëm, që sipas tyre po e çon liqenin drejt një masakre ekologjike.

Të dhënat e siguruara nga BIRN tregojnë gjithashtu se edhe ata pak peshkatarë ilegalë që kapen në kushtet e flagrancës, i shpëtojnë ndëshkimit nga sistemi i drejtësisë.

Në pesë vitet e fundit gjatë periudhës 2016-2021, Gjykata e Shkodrës ka gjykuar vetëm 13 raste për veprën penale të “peshkimit të paligjshëm”, e cila parashikon një dënim nga dy muaj në dy vjet burg.

Megjithatë, vetëm dy prej të pandehurve janë dënuar me nga 1 muaj burg, ndërsa të tjerët janë liruar në këmbim të gjobave apo në shërbim prove, duke marrë pas edhe varkat e tyre të përshtatura me transformatorë energjie.

Të lodhur nga denoncimet

Aktiviteti në liqenin e Shkodrës kontrollohet nga disa institucione njëherësh; Organizata e Menaxhim-Peshkimit, OMP, e cila jep dhe kontrollon licensat për peshkatarët, Inspektoriati i Peshkimit si dhe Agjencia Rajonale e Zonave të Mbrojtura.

Kjo e fundit nuk merret në mënyrë të drejtpërdrejtë me peshkimin, por ushtron kontroll mbi aktivitetet e paligjshme që mund të kryhen në liqenin e Shkodrës.

Pothuajse çdo vit, në liqenin e Shkodrës vendoset gjithashtu moratoriumi i gjuetisë për të gjitha llojet e peshqve nga fillimi i prillit deri në fund të qershorit.

Megjithatë, gjuetia e paligjshme e peshqeve dhe ngjalave duket se lulëzon në çdo kohë të vitit.

Ali Harusha, kryetar i Shoqatës së Menaxhimit të Peshkimit, i tha BIRN se ka trokitur në çdo institucion ligjzbatues dhe në pushtetin vendor, por sipas tij nuk është marrë asnjë masë.

Harusha thotë se ndjehet tashmë i lodhur nga denoncimet për degradimin e kësaj pasurie natyrore.

“Rreth 80% e peshkut po zhduket si pasojë e gjuetisë së paligjshme,” ankohet Harusha për BIRN.

”Janë dhënë shumë fonde për rehabilitimin e liqenit të Shkodrës… por vetëm është abuzuar. Të vetmit të penalizuar janë gjuetarët e ndershëm,“ shtoi ai.

Specialisti i peshkimit, Rasim Suma u shpreh i shqetësuar për kënetizimin e liqenit të Shkodrës, për shfarosjen e peshkut dhe shtrenjtimin e çmimit të krapit në treg.

“Këtu flitet për projekte madhore, por fondet i merr lumi. Është shtrenjtuar krapi në maksimum dhe kjo ndodh pasi ai po shfaroset dhe sasia e tij në treg është e vogël,” tha ai.

Biodiversiteti dhe burimet natyrore të liqenit të Shkodrës nuk kërcënohen vetëm nga gjuetia e paligjshme, por edhe nga ndotja dhe keqadministrimi i territorit. Sipas biologes Aurora Zylja, të gjitha këto fenomene së bashku kanë sjellë rënien në sasi dhe në larminë e peshqve që popullojnë liqenin e Shkodrës.

“Rezervat e peshkimit në liqen janë zvogëluar nga mbishfrytëzimi, përdorimi i metodave të paligjshme ose të paqëndrueshme, konkurrenca nga specie ekzotike dhe degradimi i habitateve nga ndotja dhe shkatërrimet e bregut të liqenit,” tha ajo për BIRN.

Denik Ulqini, biolog dhe pedagog në universitetin “Luigj Gurakuqi” të Shkodrës mendon se të gjitha aktivitetet e paligjshme mbi liqen kanë një emërues të përbashkët: indiferencën institucionale.

“Gjuetia e paligjshme nuk ndodh vetëm në pjesët malore të izoluara, por edhe në brigjet e Liqenit të Shkodrës. Në shumë raste, gjuetarët janë të pranishëm në lagjet dhe në rrugët e qytetit që banorët i përdorin çdo ditë,” tha Ulqini.

“Mendoj se situata është jashtë vëmendjes së institucioneve përgjegjëse,” shtoi ai.

“Nuk e dimë sa peshkatarë kemi”

Në Agjencinë e Zonave të Mbrojtura në Shkodër, përgjegjësja Age Martini thotë se problemi  kryesor në liqenin e Shkodrës është peshkimi me inverter, që ndryshe nga gjeneratorët, është modifikuar për të mos bërë zhurmë dhe është e vështirë të dallohet.

Martini shprehet gjithashtu e shqetësuar për mungesën e bashkëpunimit mes institucioneve që kanë për detyrë ta mbrojnë liqenin e Shkodrës.

“Ne bëjmë monitorimet tona, por nuk kemi mundur t’i bëjmë të përbashkëta, pasi kemi has në mungesë bashkëpunimi,” tha ajo.

Martini i tha BIRN se nuk e njihte inspektorin e peshkimit dhe nuk e kishte takuar asnjëherë, që prej kohës që ishte emëruar në këtë pozicion.

Ajo shtoi gjithashtu se Organizata e Menaxhim-Peshkimit, OMP, e ushtronte funksionin në kushtet e konfliktit të interesit dhe se nuk kthente përgjigje prej dy vitesh për numrin e licensave dhe numrin e peshkatarëve të ligjshëm.

“Të gjithë kemi të drejtën e kontrollit, por OMP vetë i lëshon licensat per peshkim dhe vetë i kontrollon, çka është konflikt interesi pasi kontrollon veten,” tha Martini për BIRN.

“Me pak fjalë, ne nuk e dimë sesa peshkatarë kemi në territor,” shtoi ajo.

Arjan Çinari, drejtues i Organizatës së Menaxhim-Peshkimit, nuk iu përgjigj kërkesës së BIRN për t’u intervistuar për gjuetinë e paligjshme.

Një peshkatar i apasionuar, i cili përdor grep dhe shkop bambuje, i tha BIRN se për të kapur peshq, ata duhet të shkojnë pranë ujërave në kufi me Malin e Zi.

Peshkatari foli me BIRN në kushtet e anonimatit, ‘nga frika e të paligjshmit” siç tha ai, ndërsa sqaroi se peshqit kishin filluar të migronin drejt ujërave të Malit të Zi, ku sipas tij nuk gjuhet me gjenerator dhe dinamit.

“I ka mbet fjala trupeshk, por peshku nuk është pa tru, e kupton se në anën shqiptare janë kamikazë,” tha peshkatari. “Kur të lëvizin gjithë natën deri tek kufiri ujor, edhe peshku fillon dhe mësohet dhe rrin atje ku ndihet si sigurtë…,” përfundoi ai.

Marrë nga Reporter.al

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

aktualitet aktualitet peshkimi ne shiroke peshkimi ne shiroke

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin