LIVE UPDATES
Bota

Kriza e Ukrainës! ‘DW’: Kthesë në Antalja?

10 March 2022, 07:24 Nga DOSJA
Kriza e Ukrainës! ‘DW’: Kthesë në Antalja?

Është një sukses për diplomacinë turke: Dy javë pas fillimit të sulmit ndaj Ukrainës do të zhvillohen bisedimet e para në nivel qeveritar mes Rusisë dhe Ukrainës. Takimi i ministrave të jashtëm Sergej Lavrov dhe Dmytro Kuleba është planifikuar për të enjten (10.03) në prani të ministrit të Jashtëm turk, Mevlyt Çavusoglu në kuadër të të ashtuquajturit forumi i diplomacisë në rajonin turistik Antalja. Në forumin, që zhvillohet rregullisht, mblidhen politikanë, diplomatë dhe ekspertë nga fusha të ndryshme për të diskutuar bashkarisht.

Takimit të top-diplomatëve i kanë paraprirë përpjeket e zellshme diplomatike të Ankarasë. Në fundjavë presidenti turk Rexhep Tayyip Erdogan në një bisedë telefonike rreth një orë me kreun e Kremlinit Vladimir Putin përsëriti kërkesën e tij për armëpushim dhe në radhë të parë u angazhua për “korridore humanitare” dhe nënshkrimin e një marrëveshje paqeje. Erdogan më parë pati telefonuar edhe me presidentin ukrainas Volodymyr Zelenskyj.

Interesat turke për një zgjidhje paqësore të konfliktit janë të mëdha. Turqia si anëtare e NATO-s mban marrëdhënie të ngushta me të dy vendet.

Lidhje historike dhe ekonomike me Ukrainën

Me Ukrainën Turqinë e lidh një histori e përbashkët: Deri në fund të shekullit të 18 Krimeja ishte pjesë e Perandorisë Osmane. Rreth pesë milionë tatarë kryesisht sunitë të Krimesë jetojnë në Truqinë e sotme. Aktualisht me financime turke ndërtohen ndër të tjera në Kiev shtëpi për tatarët e Krimesë, të cilët pas aneksimit të gadishullit më 2014 nga Rusia janë zhvendosur në pjesën kontinentale ukrainase.

Që nga viti 2017 qytetaret dhe qytetarët e të dyja vendeve mund të udhëtojnë pa viza. Kryesisht sa u përket marrëdhënieve ekonomike Ankaraja dhe Kievi pak para invazionit rus hapën një kapitull të ri në marrëdhëniet mes tyre. Në fillim të shkurtit qeveritë ranë dakord për një marrëveshje për tregtinë e lirë, me të cilën volumi i tregtisë dyfishohet. Më 2021 Turqia ishte investitori më i madh me një volum prej 4,1 miliardë eurosh në Ukrainë.

Për shkak të furnizimeve me armatime në Kiev, Ankaraja është indirekt pjesëmarrëse edhe në zhvillimet e luftës këto ditë. Qeveria ukrainase ditët e fundit ka publikuar herë pas here në rrjetet sociale video për aksione “të suksshme” kundër trupave ruse me dronët turq. Krahas dronëve Ukraina ka porositur edhe anije luftarake prodhim turk, të cilat duhet të përfrocojnë dukshëm praninë në Detin e Zi dhe në Deti Azov.

Influencë e kufizuar nga Moska

Presidenti Erdogan nuk e ka përvetësuar narrativën ruse me “operacion special”, por ka dënuar në mënyrë të përsëritur invazionin si “luftë”. Ai ka bllokuar pjesërisht kalimin në Bosfor për anijet luftarake rusedhe ka refuzuar njohjen e të ashtuquajturave republika popullore Donjeck dhe Luhansk nga Moska.

Por qeveria në Ankara nuk mund të bëjë më shumë se sa angazhimi për një zgjidhje diplomatike të konfliktit, sepse varësia nga Moska është shumë e madhe. Volumi tregtar me Rusinë është gjashtë herë më i lartë se sa me Ukrainën. Më shumë se një e treta e nevojave për gaz Turqia i merr nga Rusia, centrali i parë atomik turk është ndërtuar nga firma shtetërore ruse Rosatom. Për sipërmarrjet turke të ndërtimit Rusia është tregu më i rëndësishëm jashtë vendit dhe turistët rusë përbëjnë grupin më të madh në Turqi.

Gjithashtu Turqia dhe Rusia janë të ndërlidhura ngushtë mes tyre në një sërë konfliktesh rajonale. Dy shembuj janë patrullat e përbashkëta ushtarake në Siri dhe një qendër të përbashkët për vrojtimin e armëpushimit në luftën mes Armenisë dhe Azerbajxhanit në Nagorni-Karabah.

Që për Turqinë prishja me Moskën mund të jetë shumë e dhimbshme, për këtë Ankaraja kujtohet mirë. Pas goditjes së një avioni luftarak rus dimrin e vitit 2015, pasi ai depërtoi në hapësirën ajrore turke, Rusia i pezulloi marrëdhëniet ekonomike për muaj të tërë. Pas disa muajsh qeveria turke u gjunjëzua, presidenti Erdogan shkoi në Shën Peterburg për t’i kërkuar falje Putinit.

Në sfondin e krizës së rëndë ekonomike dhe financiare dhe rënies së popullaritetit në sondazhe, udhëheqja turke nuk mund ta përballojë një bojkotim në ekonomi dhe turizëm.

Shpresa turke për “kthesë”

Ngajshëm si në konfliktin me Ankaranë para disa vjetësh tregohet tani udhëheqja ruse në prag të bisedimeve në Antalja. Kërkesat nga Moska në drejtim të Kievit janë të forta: Ukraina duhet të ndryshojë kushtetutën duke hequr dorë nga dëshira për anëtarësim në NATO. Në vend të kësaj duhet të përcaktohet neutraliteti i vendit. Gjithashtu Kievi duhet të njohë gadishullin e aneksuar të Krimesë si pjesë të Federatës Ruse si dhe dy rajonet separatiste Donjeck dhe Luhansk si shtete të pavarura. Të gjitha këto kërkesa Kievi i hedh poshtë.

Në sfondin e pozicioneve të ngrira në fillim të kësaj jave ishte befasues vlerësimi i ministrit të Jashtëm turk. I pyetur se çfarë pret nga ky takim, Mevlyt Çavusoglu u shpreh optimist. Ai tha, se shpreson që bisedimet të enjten do të jenë një “kthesë” për luftën në Ukrainë./DW

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

bota bota lufta ukraine-rusi takimi lavrov-kuleba lufta ukraine-rusi takimi lavrov-kuleba

Sondazh

Bota 10 March 2022, 06:55

Amazon ndalon dërgesat në Rusi dhe Bjellorusi

SHBA– Amazon është kompania e fundit që tërhiqet nga Rusia dhe Bjellorusia. Ajo po ndalon dërgesat e mallrave në ato vende, si dhe po ndalon regjistrimet ...

Bota 10 March 2022, 11:11

Presidenti i Finlandës do të flasë me Putinin

FINLANDË- Presidenti i Finlandës Sauli Niinisto ka thën për gazetarët se do të telefonojë presidentin Vladimir Putin. Aljazeera shkruan se Niistton nuk dha...

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin