LIVE UPDATES
Ekonomi

Lajm i keq për gazetat! Rrite kostot e letrave, më shumë shpenzime për to

28 November 2021, 06:37 Nga DOSJA
Lajm i keq për gazetat! Rrite kostot e letrave, më shumë

Kjo mund të përshpejtojë lëvizjen drejt dixhitalizimit…

“Është njëlloj si t’i japësh goditjen e fundit një të moshuari që është në shtratin e vdekjes”, thotë shefi i një gazete britanike në lidhje me tregun e gazetave, ku çmimet janë rritur me mbi 50% brenda pak muajsh. Kostoja e letrës që përdoret në shtypshkronjat në mbarë botën po rritet në nivele rekord, duke rritur si pasojë edhe shpenzimet për botimin e gazetave në të gjithë globin, nga Mumbai në Sidnej, shkruan The Economist.

Përpara se reklamat të zhvendoseshin online, gazetat kishin partneritete me fabrikat e letrës. Por me largimin e reklamave dhe rënien e tirazheve, marrëdhëniet u bënë më transaksionale. Tani ato janë në pikën më të ulët.

Fabrikat e letrës pësuan humbje për vite me radhë, teksa gazetat reduktuan faqosjen, u bënë tërësisht dixhitale ose u mbyllën përgjithmonë. Gazetat ishin në gjendje të ulnin koston e letrës nga firmat që po mbanin me veshtirësi biznesin në këmbë, ndërkohë që kërkesa po binte. Fabrikat e letrës vuajtën në heshtje. Shumë ngurruan të mbyllnin makineri masive që kushtonin me qindra miliona dollarë.

Ky ngurrim është zhdukur tashmë. Fabrikat po eliminojnë prodhimin e letrave për gazeta dhe po diversifikohen. Norske Skog, një firmë norvegjeze që merret me prodhimin e letrës, tha në qershor se do të mbyllte fabrikën e saj 66-vjeçare në Zelandën e Re. Shumë fabrika po konvertojnë makineritë e tyre, për të prodhuar paketime për tregtinë elektronike. UPM, një kompani finlandeze, njoftoi këtë vit se do të shiste fabrikën e letrës së gazetave në Uells, tek një prodhues turk i kartonëve dhe ambalazheve.

Për kompaninë ruse JCS Volga, letra e gazetave përbënte 70% të prodhimit; tani gjysma e prodhimit të fabrikës lidhet me paketimin. Fabrikat e letrave “u zhvendosën nga marrës të çmimeve, në bashkëpjesëmarrës të aftë në një treg në rënie”, thotë Tim Woods nga IndustryEdge, një firmë kërkimore për industrinë pyjore dhe të letrës në Australi dhe Zelandë të Re.

Pandemia, që i nxiti njerëzit të punonin nga shtëpia, çoi në rënien e mëtejshme të blerjes së gazetave, gjë që zvogëloi përsëri kërkesën për letër gazete dhe uli fitimet për furnizuesit e letrës. Në 24 muajt e fundit, fabrikat europiane janë përgjigjur duke mbyllur pothuajse një të pestën e kapacitetit të letrës për gazeta, thotë një blerës për një grup të madh gazetash britanike.

Pastaj ekonomitë u rihapën. Kërkesa për letër gazete u rrit sërish. Kjo dukuri, e kombinuar me kapacitetin tashmë shumë të reduktuar dhe rritjen e çmimeve të energjisë, ka rezultuar në një rritje të mprehtë çmimesh për gazetat. Tarifat shtesë të energjisë që po kërkojnë të imponojnë disa furnizues letre, kanë shkaktuar mjaft polemika. Kompanitë e gazetave mendojnë se kërkesa të tilla thyejnë rregullat e kontratave. Në tremujorin e parë të vitit 2022, gazetat europiane duhet të paguajnë çmime për letrën që janë 50-70% më të larta krahasuar me një vit më parë.

Për sa u përket homologëve të tyre në Azi dhe Oqeani, ato po përballen me çmime rreth 25% deri në 45% mbi nivelin e zakonshëm. Nation Media Group në Kenia po paguan rreth 840 dollarë për ton, krahasuar me 600 dollarë në të kaluarën, thotë Dorine Ogolo, menaxhere në firmë. Çmimet e Amerikës së Veriut u rritën më herët dhe më gradualisht; kontratat janë fikse mujore dhe jo gjashtëmujore. Por edhe atje, çmimet e letrës së gazetave janë 20-30% më të larta në vitin 2021, sesa në vitin 2020.

Shoqata gjermane e industrisë së shtypit dhe medias, ka paralajmëruar se fabrikat mund t’i shtrëngojnë gazetat të heqin dorë fare nga botimet në letër, duke dëmtuar kështu njëra-tjetrën. “Janë ulur të dyja në një degë”, deklaroi shoqata së fundmi. Por fabrikat e letrës mund të shesin paketime. “Nuk do ta shpëtojmë industrinë e botimeve duke qenë vetë jofitimprurës”, thotë drejtuesi i një fabrike letre në Amerikën e Veriut.

Për disa botues, rritja e çmimeve do të fshinte fitimet. Ata duhet të bëjnë një ristrukturim të mëtejshëm. Iwan Le Moine nga kompania EMGE, një konsulencë britanike për industrinë e letrës, në vitin 2022, parashikon një rritje të madhe të numrit të fabrikave të letrës që do të mbyllen, në krahasim me një vit të zakonshëm. Kjo do të ulë kërkesën dhe do ta orientojë përsëri tregun drejt ekuilibrit.

Por gazetat do të kenë ende fërkime me fabrikat e letrës dhe duhet të zgjidhin mosmarrëveshjet mes tyre, thotë Douglas McCabe nga firma kërkimore Enders Analysis. Më shumë adrenalinë dixhitale është një kundërpërgjigje e mundshme ndaj agresivitetit të fabrikave të letrës./MONITOR

Cila mendoni se është alternativa më e mirë:

View Results

ekonomi ekonomi gazeta industria e letres letra gazeta industria e letres letra

Sondazh

Ekonomi 27 November 2021, 11:09

20 vjet Vodafone Albania… pa limit

Ndërsa bariu në një skaj të largët, mes malesh, në veri të Shqipërisë, duhet të kalojë natën duke ruajtur dhentë e tij, shoqëruesin më të mirë gjen celularin dh...

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin