LIVE UPDATES
Bota

Rikonceptimi i transportit publik në periudhën post Covdi-19

5 August 2020, 06:36 Nga DOSJA
Rikonceptimi i transportit publik në periudhën post Covdi-19

HONG KONG– Sistemi i transportit publik në Hong Kongut ka qenë konsideruar prej kohësh si një nga më të efektshmit në botë, kështu që nuk është për t’u habitur që një udhëtim në tramvajin e famshëm, MTR ose Star Ferry është një domosdoshmëri në listën e dëshirave të çdo udhëtari.

Por me një mesatare prej afro 12,9 milion udhëtime pasagjerësh në muaj para-pandemisë, këto mjete të transportit ishin jashtëzakonisht të mbushura.

Të nxitur nga shqetësimet që kanë pasuar situëtn e Covid-19, dizajnerët me bazë në Hong Kong kanë vendosur të punojnë për të riimagjinuar mënyrat e ikonave të transportit të qytetit, përfshirë tramvajet e tij historike dhe tragetet gjithnjë e më të njohura, për të parë se si tranporti publik mund të duket potencialisht në një botë post-pandemi.

“Zakonisht, dizajni i mirë vjen nga kufizimet. Pra, në një farë mënyre, kjo periudhë ka qenë vërtet e mirë për kreativitet- jo domosdoshmërisht për biznes, por sigurisht për imagjinatën,” thotë Andrea Ponti, themeluesi i Ponti Design Studio.

“Gjatë dhe pas pandemisë, unë mendoj se projektuesit do të propozojnë shumë mënyra të reja, të ndryshme për të përdorur hapësirat publike dhe bashkëveprimin me mjedisin”.

Që nga Causeëay në Kennedy Toën debutuar 115 vjet më parë, silueta e këndshme e tramvajit ka qenë një takim fiks në ishullin Hong Kong. Dhe tramvaji frenetik, i tejmbushur në Hong Kong, nuk mungon kurrë të të dhurojë një përvojë të paharrueshme.

Nga kati i sipërm i këtyre mjeteve dykatëshe, udhëtarët mund të përthithin jetën në rrugë, lagje pas lagjeje ofrimin e ushqimeve të detit në buzë të rrugës, shenja të neonëve të ndezur dhe turmat që rrjedhin nëpër kryqëzime .

Kjo trashëgimi e bëri atë edhe më sfiduese për Pontin, një italian me qendër në Hong Kong, për të rifreskuar një pamje të tillë ikonike që i ka qëndruar testit të kohës deri më tani.

Rezultati? Ishulli, një koncept i ri i tramvajit që përfshin masa fizike distancuese dhe element të qendrueshëm duke qëndruar besnik në atë që e bën tramvajin e Hong Kongut një thesar të pazëvendësueshëm.

“Kur gjërat filluan të ngadalësohen në shkurt dhe mars për shkak të Covid, ideja e kombinimit të tramvajit me distancimin shoqëror thjesht erdhi natyrshëm tek ne,” thotë Ponti, drejtori i projektimit të idesë.

“Udhëtimi me tramvajin është një përvojë e pashlyeshme. Njerëzit nuk e bëjnë këtë sepse është efikase, por sepse është një mënyrë e bukur për të udhëtuar ngadalë, për tu lidhur me lagjen.

“Ne donim të dilnim me diçka të re, të ndryshme, interesante, inovative, por, në të njëjtën kohë, duhet të ishim të kujdesshëm për të mos prekur atë që njerëzit me të vërtetë në lidhje me tramvajin”.

Fatmirësisht, thotë ai, përgjigja deri më tani ka qenë pozitive. “Ne kemi marrë mijëra pëlqime dhe komente në mediet sociale  dhe vetëm disa kritika.”

Pritja e ngrohtë i detyrohet kujdesit të Pontit për të mbajtur karakteristikat e dukshme, të tilla si formën e gjatë, drejtkëndëshe, dyshemetë prej druri dhe dritaret e mëdha.

“Frymëzimi për pjesën ballore të rrumbullakosur erdhi nga ndërtesat e famshme [të quajtura Tong lau] që mund t’i gjesh në Causeëay Bay ose Koëloon – këto ndërtesa shpesh kanë qoshe dhe dritare të bukura të rrumbullakosura”, thotë Ponti.

Kur rifreskuam katin e fundit të tramvajit, Ponti thotë se është e domosdoshme të përfshihen dritare panoramike: “Ne donim të krijonim një lidhje me mjedisin. Pra, edhe ideja e këtij kati të sipërm lejon një pamje me të vërtetë të gjerë, veçanërisht gjatë natës.”

Për të siguruar konceptin e tramvajit duke adresuar higjienën dhe masat distancuese, Ponti përfshiu hyrje dhe dalje pa kontakt, teknologji pa shofer dhe një mënyrë të re uljeje.

Sediljet rrethore, nga të cilat tramvaji ‘Island’ merr emrin, zëvendësua sediljet e ngushta dhe të ngjitura me njëra-tjetrën, ndërsa një ballkon i gjatë u mundëson pasagjerëve të shijojnë peizazhin urban, ndërsa mbajnë distancën mes tyre.

“Pjesa më e madhe e transportit publik në Hong Kong ka një planifikim shumë të ngjashëm të sediljeve – vetëm rreshta. Ne kemi dashur të eksplorojmë diçka krejtësisht të ndryshme, ku njerëzit ulen në një stol rrethor,” thotë Ponti.

“Ideja është që të shikoni jashtë, në mënyrë që të shijoni peizazhin, por të qëndroni edhe në distancim fziik nga personat e tjerë brenda. Në këto kohë të pasigurta, kur lidhja fizike nuk është e mundur, ne kemi dashur të krijojmë një lidhje midis udhëtarit dhe qytetit. Prandaj kjo është arsyeja pse ne krijuam këtë plan urbanistik të hapur që ndjehet minimalist dhe i thjeshtë, funksional por emocional “.

Det me mundësi të reja

Michael Young, një projektues industrial britanik që ka jetuar në Hong Kong për më shumë se 14 vjet, do që të jetë në një qytet ku ndihet i rrethuar nga uji.

I njohur për historinë e tij të pasur në lidhje me peshkimin, transportin detar dhe jetesës në ishuj, Hong Kongu ka qenë i lidhur thellësisht me Victoria Harbour dhe Detin përreth Kinës Jugore gjatë gjithë historisë së tij.

Në këtë mjedis detar, megjithatë, anijet e udhëtarëve janë të vonuar në aspektin e përmirësimit, thotë Young.

“Unë mendoj se varkat në Hong Kong janë të bukura, por ato mund të jenë pak mesjetare,” thekson Young, i cili drejton një studio projektimi.

“Doja të krijoja një dizajn varke që do t’i pëlqente një gjenerate të re, diçka që ndihet e freskët dhe e thjeshtë.”

Frymëzuar nga tragetet më eko-miqësore në Shtetet e Bashkuara, Young erdhi me një ide për OseaD1: një varkë e vogël por e shpejtë për udhëtarët që do të funksiononte më shumë si një taksi.

Koncepti inovativ i përgjigjet thirrjes për distancim fizik, ndërsa shton edhe përbërës modernë si teknologjinë pa shofer, një motor elektrik dhe pjesët e jashtme të çelikut të riciklueshme.

“Më pëlqen ideja që njerëzit mund të distancohen fizikisht duke u ulur në pjesën e jashtme të trageteve kjo mënyrë projektimi lejon gjithashtu aksesin në karriget me rrota.”

Është një kontrast i ashpër me konfigurimet e dendura, rreshtat paralele në shumicën e trageteve të udhëtarëve në Hong Kong, megjithëse dizajnet kanë një ngjashmëri me varkat më lokale të kaito-ve dhe sampanëve që lëvizin nëpër ishuj shumë larg.

“Doja t’i jepja më shumë një përvojë të një dhome ndenje. Meqenëse pasagjerët janë ulur rreth skajeve, përballë, mund të bisedojnë me miqtë ose thjesht të ulen dhe të shijojnë pamjen.

Meqenëse projekti siguron qasje 360 gradë pamje për sediljet, pasagjerët nuk duhet të afrohen shumë me këdo që i ulet tek sedilja tjetër, thotë ai. Distanca fizike ishte vetëm një pjesë e frymëzimit të Young.

Në një botë post-Covid, ai i imagjinon këto tragete konceptuale si një lidhje midis banorëve të stresuar dhe qosheve paqësore, të paprekura të qytetit.

“Në Hong Kong, ne jemi të rrethuar nga uji çdo ditë. Ka kaq shumë ishuj përreth dhe vende të bukura në ishujt Lamma, Lantau dhe Peng Chau që dëshiroj që të mund ta kemi më lehtë aksesin shumë prej tyre janë thjesht shumë të largëta për të arritur pa një varkë. Nëse këto zona do të aksesohen më lehtë, unë mendoj se njerëzit do të donin të dilnin më shumë nga qyteti dhe të shijonin fshatrat. Në të vërtetë është një thesar”.

Marrë nga: CNN

Përkthyer në shqip: A.K.dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota koronavirusi ne bote transporti puiblik koronavirusi ne bote transporti puiblik


Sondazh

Bota 5 August 2020, 06:14

Sa i sëmurë është Papa Benedikti XVI?

Duke iu referuar Georg Gänswein, sekretarit personal të Benediktit të XVI, zyra e shtypit të shtetit të kishës shkruan: “Gjendja shëndetësore e ish-Papës ...

Bota 4 August 2020, 16:05

LIBAN- Pasditen e sotme kryeqyteti libanez, Bejrut është tronditur nga shpërthimi i fuqishëm, ku për pasojë kanë vdekur 50 persona dhe janë  plagosur 2750 të tj...

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin