LIVE UPDATES
Ekonomi

Rimëkëmbja e fortë në 2021 rrit ekonomitë e reja të Evropës dhe Azisë Qendrore

6 October 2021, 07:16 Nga DOSJA
Rimëkëmbja e fortë në 2021 rrit ekonomitë e reja

TIRANË– Rimëkëmbja e fortë surprizuese që përjetuan tregjet e reja dhe vendet në zhvillim në rajonin e Evropës dhe Azisë Qendrore në gjysmën e parë të këtij viti çoi në rritje të aktivitetit ekonomik të tyre, dhe parashikimi aktual për ekonominë rajonale është më pozitiv nga sa pritej, me rritje të saj prej 5.5 për qind në vitin 2021, thuhet në raportin e fundit  të Përditësimit Ekonomik të Bankës Botërore për rajonin, i publikuar sot.

Rimëkëmbja u nxit kryesisht nga një ringritje e fortë e eksporteve gjatë gjysmës së parë të këtij viti, si rezultat i rigjallërimit të aktivitetit në Eurozonë dhe rritjes së ndjeshme të çmimeve të mallrave, si dhe forcimit të kërkesës së brendshme falë procesit të vaksinimit dhe paketave mbështetëse. Megjithatë, rritja që përjetuan eksportet mund të zbehet për shkak të përhapjes së vazhdueshme në botë dhe në rajon të varianteve më ngjitëse të COVID-19, gjë që ka dobësuar rimëkëmbjen e kërkesës së brendshme rajonale.

Në vitin 2022, rritja rajonale parashikohet të ngadalësohet në 3.4 përqind, si rezultat i stabilizimit të kërkesës së jashtme dhe asaj të brendshme si dhe ndërprerjes së stimujvë të dhënë për shkak të pandemisë. Perspektiva mbetet tejet e pasigurt në kushtet e kohëzgjatjes së pandemisë, veçanërisht në kontekstin e aksesit të pabarabartë në vaksina dhe ngurrimit të qytetarëve për t’u vaksinuar. Rimëkëmbja rajonale është shoqëruar me një përshpejtim të rritjes së inflacionit. Rajoni mbetet i ekspozuar ndaj stresit financiar, i cili mund të nxitet nga një shtrëngim i papritur i kushteve të financimit të jashtëm ose nga një rritje e menjëhershme e pasigurisë së politikave dhe tensioneve gjeopolitike.

“Pandemia vijon të ndikojë perspektivën ekonomike për Evropën dhe Azinë Qendrore. Sidoqoftë, me rritjen e shkallës së vaksinimit në rajon, tashmë politikëbërësit mund të përqëndrohen në garantimin e një rimëkëmbje gjithëpërfshirëse, të fortë dhe të qëndrueshme pas pandemisë. Sigurimi i një mjedisi konkurrues për biznesin i cili lehtëson sipërmarrjen dhe nxit dinamizmin në sektorin privat është thelbësor për rritjen afatgjatë,” tha Anna Bjerde, Zv.Presidente e Bankës Botërore për rajonin e Evropës dhe Azisë Qendrore.                                                                                                         

Një analizë e posaçme mbi ‘Konkurrencën dhe Rimëkëmbjen e Biznesit pas Covid-19’, e cila përdor të dhëna nga Vrojtimi i Ndërmarrjeve të Bankës Botërore dhe Vrojtimet e Besimit të Biznesit, arrin në përfundimin se pandemia pati një ndikim të thellë dhe të gjithanshëm mbi ndërmarrjet. Mesatarisht, bizneset në rajon përjetuan rënie të konsiderueshme të shitjeve mujore dhe numrit të punonjësve me orar të plotë. Deri në maj të këtij viti, një në katër ndërmarrje priste që të krijonte detyrime të prapambetura gjatë gjashtë muajve të ardhshëm. Bizneset më të vogla, më të reja dhe të drejtuara nga gratë nuk kishin parë ende përmirësim të shitjeve që prej rënies fillestare.

Krizat mund të kenë pasoja shkatërruese për shumë ndërmarrje, por shpesh ato kanë dhe një anë pozitive, rialokimin e burimeve nga ndërmarrjet më pak produktive tek ato më produktive. Kjo mund të vërehet gjithashtu në Evropë dhe Azinë Qendrore, veçanërisht në vendet me tregje më konkurruese. Në fakt, ndërmarrjet që kishin produktivitet të lartë të punës para krizës përjetuan rënie shumë më të vogla në shitje dhe punësim krahasuar me ndërmarrjet me produktivitet të ulët para krizës. Gjithashtu, ndërmarrjet më produktive kishin më shumë gjasa të përshtateshin me krizën duke rritur aktivitetin online dhe punën nga shtëpia.

“Roli i konkurrencës është i rëndësishëm sepse ajo është e lidhur me dinamizmin, i shtyn ndërmarrjet drejt inovacionit, duke imponuar hyrjen në treg dhe rritjen e ndërmarrjeve më efiçente dhe daljen e atyre që janë më pak efiçente,” tha Asli Demirgüç-Kunt, Krye-ekonomist i Bankës Botërore për Evropën dhe Azinë Qendrore. “Në vendet me tregje më konkurruese dhe politika më të forta që mbrojnë konkurrencën, kjo rishpërndarje drejt ndërmarrjeve më produktive ishte edhe më e madhe.”

Shumë qeveri zbatuan programe mbështetëse të politikave gjithëpërfshirëse me qëllim adresimin e menjëhershëm të rënies fillestare ekonomike të shkaktuar nga kriza. Këto politika siguruan ndihmë të menjëhershme që i mbronte ndërmarrjet dhe punëtorët nga pasojat më të rënda. Megjithëse shtrirja e masave mbështetëse nga ana e qeverive të vendeve ishte e ndryshme, mesatarisht 50 përqind e ndërmarrjeve raportuan se kishin përfituar njëfarë mbështetje nga qeveria për humbjet ekonomike të shkaktuara nga pandemia.

Në përgjithësi, rezultatet e anketave tregojnë se ndërmarrjet më pak produktive kishin më shumë gjasa të përfitonin mbështetje nga qeveria, ndërmarrjet më të mëdha kishin më shumë gjasa se ndërmarrjet më të vogla të përfitonin mbështetje në formën e shtyrjes së afatit të pagesave dhe lehtësirave fiskale, dhe këto masa mbështetëse iu ofroheshin firmave pavarësisht nivelit të inovacionit të tyre para krizës.

Ndërsa ekonomitë hyjnë në fazën e rimëkëmbjes ekonomike, është e rëndësishme që politikëbërësit në të gjitha vendet të ndërpresin sa më parë që të jetë e arsyeshme masat mbështetëse të politikave gjithëpërfshirëse dhe të përqëndrohen në nxitjen e një mjedisi konkurrues biznesi, i cili është çelësi për një rimëkëmbje të fortë; aftësi ripërtëritëse ndaj krizave të ardhshme; dhe rritje ekonomike të qëndrueshme dhe afatgjatë.

Shumica e vendeve në Evropë dhe Azinë Qendrore mund të përmirësojnë si kuadrin institucional ashtu edhe zbatimin e ligjeve për të garantuar një mjedis të fortë konkurrues, përfshirë reforma në politika për forcimin e procedurave të falimentimit dhe zgjidhjen e mosmarrëveshjeve, lehtësimin e hyrjes në treg të ndërmarrjeve të reja dhe përmirësimin e kapacitetin e sektorit financiar për të ofruar kredi për biznesin.

Marrë nga World bank

Iftar dhe politikë, a u prek Muaji i Ramazanit nga politikanët?

View Results

ekonomi ekonomi rimekembja ekonomike rimekembja ekonomike

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin