LIVE UPDATES
Bota

ME VIDEO/ Lufta bërthamore! E shkatërruar dhe në errësirë, si do ishte bota nëse do ndodhte

7 March 2022, 07:31 Nga DOSJA
ME VIDEO/ Lufta bërthamore! E shkatërruar dhe në

SHBA-Frika nga shpërthimi i një lufte bërthamore që mund të vraSë me miliona njerëz po rritet. Edhe më e madhe është frika e shkatërrimit që do të sillte kjo një luftë bërthamore. ‘Ecoindiatimes’ shkruan se konflikti aktual midis Rusisë dhe Ukrainës ka rihapur debatin për përdorimin e armëve bërthamore, pasi ushtritë e këtyre dy kombeve u përplasën në Uzinën Bërthamore të Zaporizhias (e nëse do të kishte ndodhur një shpërthim, katastrofa do të ishte 10 herë më e madhe se Çernobili).

Shtetet e Bashkuara të Amerikës raportuan se kanë parë duke fluturuar mbi shtetin e Nebraskës “avionin e fundit të botës” të njohur të Forcave Ajrore, rezistent ndaj bombave bërthamore, pasi Vladimir Putin paralajmëroi përgatitjen e forcave bërthamore ruse.

Shkatërrimi i një lufte bërthamore

Arsyeja numër një për shqetësimin e luftës bërthamore janë pasojat radioaktive. Pluhuri radioaktiv nga bombat shpërthyese ngrihet në atmosferë dhe përhapet në zona të mëdha të botës nga bie, duke shkaktuar nivele vdekjeprurëse të rrezatimit.

Arsyeja e dytë është më pak e njohur. Por kjo pasojë, ‘dimri bërthamor’ dhe uria botërore që do të pasonte, besohet të jetë pasoja më e rëndë e luftës bërthamore.

 

Ky simulim realist i publikuar në Youtube, i bazuar në statistika, ndahet në 3 faza: Lufta Bërthamore, Rrezatimi Bërthamor dhe Dimri Bërthamor.

Qytetet që sulmohen nga raketat bërthamore digjen me një intensitet të tillë sa që krijojnë sistemin e tyre të erës, një stuhi zjarri: ajri i nxehtë mbi qytetin e djegur ngrihet dhe zëvendësohet nga ajri që nxiton nga të gjitha drejtimet. Erërat me forcë uragani ndezin flakët dhe krijojnë nxehtësi të jashtëzakonshme. Nga kjo stuhi zjarri, shtëllunga të mëdha tymi dhe blozë ngrihen mbi qytetet e djegura dhe udhëtojnë në stratosferë. Atje ai përhapet në të gjithë planetin dhe bllokon rrezet e diellit. Në atë lartësi të madhe, nuk mund të bjerë shi, që do të thotë se do të qëndrojë atje për vite të tëra, duke errësuar qiellin dhe duke tharë dhe ftohur planetin.

Dimri bërthamor që do të pasonte një luftë bërthamore në shkallë të plotë pritet të çojë në ulje të temperaturës prej 60 deri në 86°F në shumë prej rajoneve bujqësore të botës, duke përfshirë pjesën më të madhe të Euroazisë dhe Amerikës së Veriut. Dimri bërthamor do të shkaktonte një ‘uri bërthamore’. Prodhimi botëror i ushqimit do të dështonte dhe miliarda njerëz do të vdisnin nga uria.

Këto pasoja (pasojat radioaktive dhe dimri bërthamor që çon në mungesë buke) nënkuptojnë se shkatërrimi i shkaktuar nga armët bërthamore nuk kufizohet në fushën e betejës. Lufta bërthamore do të shkatërronte të gjitha vendet, përfshirë edhe sulmuesin.

Mundësia e shkatërrimit global është ajo që e bën perspektivën e luftës bërthamore kaq të tmerrshme. Dhe kjo është gjithashtu arsyeja pse armët bërthamore janë kaq jo tërheqëse për luftë. Një armë që mund të çojë në vetëshkatërrim nuk është një armë që mund të përdoret në mënyrë strategjike.

Rezervat bërthamore janë ulur, por rreziku mbetet i lartë

Stoqet bërthamore janë reduktuar në masë të madhe, pas përfundimit të Luftës së Ftohtë. Bota ka mësuar se armët bërthamore nuk janë “opsioni më i mirë” që dikur besohej se ishin. Çarmatimi është i mundur. Megjithatë, ka ende pothuajse dhjetë mijë armë bërthamore të shpërndara midis nëntë vendeve të planetit tonë , të paktën. Secila prej këtyre armëve mund të shkaktojë shkatërrim të madh, shumë janë shumë më të mëdha se ato që Shtetet e Bashkuara hodhën në Hiroshima dhe Nagasaki.

Në përgjithësi, këto armë janë jashtëzakonisht shkatërruese . Skenari i dimrit bërthamor i përshkruar më sipër do të vriste miliarda njerëz, edhe nëse do të luftohej “vetëm” me rezervat e reduktuara të sotme. Është e paqartë nëse njerëzimi si specie mund t’i mbijetojë një lufte bërthamore në shkallë të plotë me rezervime aktuale . Një luftë bërthamore mund të jetë lufta e fundit e njerëzimit.

Si të zvogëloni rrezikun e një lufte bërthamore?

Një konflikt në rritje midis fuqive bërthamore, por edhe një aksident, një haker, një terrorist ose një udhëheqës i papërgjegjshëm, mund të çojë në shpërthimin e armëve bërthamore. Këto rreziqe zvogëlohen vetëm në zero nëse të gjitha armët bërthamore eliminohen nga bota, por është jashtëzakonisht e vështirë për t’u arritur, të paktën në afat të shkurtër. Prandaj, është e rëndësishme të shihet se ka mënyra shtesë që mund të zvogëlojnë mundësinë që bota të vuajë tmerret e luftës bërthamore.

Rritja e demokracisë, tregtisë ndërkombëtare, diplomacisë dhe një ndryshim në qëndrimet kulturore kundër glorifikimit të luftës janë disa nga shtytësit që meritohen për këtë zhvillim.

(a.b).dosja.al

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

bota bota lufta berthamore lufta ukraine-rusi lufta berthamore lufta ukraine-rusi

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin