LIVE UPDATES
Bota

Debati për ndarjen e rrugës së përbashkët të Ukrainës dhe Moldavisë drejt BE-së

Të dyja vendet e Evropës Lindore u çiftuan qëkurse aplikuan për anëtarësim në BE, pasi Rusia e nisi pushtimin e plotë të Ukrainës në fillim të vitit 2022.

8 September 2025, 14:14 Nga r.ll
Debati për ndarjen e rrugës së përbashkët të
Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky me presidenten moldave, Maia Sandu

UKRAINË- Kjo verë ka qenë e mbushur me thashetheme dhe aluzione nga zyrtarë të Brukselit se Ukraina dhe Moldavia mund t’i ndajnë rrugët e tyre përkatëse drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian.

Të dyja vendet e Evropës Lindore u çiftuan qëkurse aplikuan për anëtarësim në BE, pasi Rusia e nisi pushtimin e plotë të Ukrainës në fillim të vitit 2022.

Ato e morën statusin e vendeve kandidate njëkohësisht në verën e atij viti, dhe në fund të vitit 2023 shtetet anëtare të BE-së treguan se të dyja mund t’i nisin negociatat e anëtarësimit.

Por, këto negociata nuk kanë nisur kurrë me asnjërën prej tyre – kryekëput për shkak se Hungaria e bllokoi të gjithë procesit, sepse Budapesti ankohet për, siç thotë, diskriminim të pakicës hungareze në Ukrainë.

Ky vend i Evropës Qendrore mbajti referendum këshillimor në fillim të këtij viti, në të cilin 95 për qind e pjesëmarrësve ishin kundër anëtarësimit të Ukrainës në BE.

Derisa shumica e vendeve të tjera anëtare e hodhën poshtë këtë votim si thjesht një shfaqje tjetër politike të Budapestit, pak kush beson se vendi është i gatshëm ta heqë veton për të nisur negociatat së shpejti.

Dhe, disa mendojnë se kjo është e padrejtë për Moldavinë, pasi asnjë nga 27 vendet e BE-së nuk e kundërshton fillimin e bisedimeve me Kishinjevin.

Komisionarja për zgjerim e BE-së, Marta Kos, foli për idenë e ndarjes formale kur dha një intervistë për Radion Evropa e Lirë (REL) këtë pranverë. Ideja e saj dukej se mori hov gjatë verës kur Brukseli u trondit përkohësisht nga lëvizja e papritur e presidentit Volodymyr Zelensky në korrik për të kufizuar pavarësinë e dy agjencive të rëndësishme kundër korrupsionit.

E vërteta është se ndarje të tilla politike kanë ndodhur edhe më parë, së fundi vitin e kaluar, kur Shqipërisë iu lejua të ecte përpara me negociatat e anëtarësimit, ndërsa Bullgaria vazhdoi të vendoste veto ndaj të njëjtave hapa për fqinjën e saj, Maqedoninë e Veriut.

Por, kur ministrat evropianë të bllokut, të cilët merren me çështjet e zgjerimit, u takuan në Danimarkë më 1 dhe 2 shtator, nuk pati asnjë fjalë për ndarjen e Moldavisë dhe Ukrainës, përveç se një gjë e tillë u përjashtua, të paktën tani për tani.

Ka tri arsye për këtë: Mosdorëzimi para asaj që shumë shtete e shohin si shantazh të Hungarisë, ndjesia se një veprim i tillë do të ishte strategjikisht i pafavorshëm si për BE-në ashtu edhe për Ukrainën tani, dhe fakti që do të kishte ndikim të kufizuar për Moldavinë gjithsesi.

Në çështjen e parë, zhgënjimi po rritet se Budapesti po përpiqet t’i diktojë shumë nga politika e BE-së ndaj Ukrainës.

Dhe, është e drejtë të thuhet se Hungaria po ia del ta bëjë këtë.

Financimi institucional i BE-së, përmes Mekanizmit Evropian të Paqes (EPF), për armët e Ukrainës është bllokuar tashmë për dy vjet dhe, kah fundi i kësaj jave, diplomatët evropianë me shumë gjasë do të pranojnë që Budapesti – së bashku me Bratislavën – do të arrijë t’i heqë disa oligarkë nga lista e zezë e sanksioneve ndaj Rusisë për ta siguruar njëzëshmërinë për t’i zgjatur edhe për gjashtë muaj të gjitha masave kufizuese.

Mendimi këtu është se, në vend që t’i jepet Hungarisë një fitore tjetër, mbase do të ishte më zgjuarsi të pritej deri në zgjedhjet parlamentare në Hungari, në prill të vitit 2026, sepse sondazhet tregojnë se opozita ka shanse reale për ta marrë pushtetin.

Kjo nuk do të thotë se politika e Hungarisë karshi Ukrainës pëson ndryshim të plotë menjëherë, por pak zyrtarë të BE-së mendojnë se ndërsa Ukraina po humbet kohë të çmuar, disa muaj të tjerë pritjeje janë të parëndësishëm në një proces më të madh që mund të zgjasë me vite ose ndoshta dekada.

Së dyti, shumë nga mbështetësit më të zjarrtë të Ukrainës në bllok, si shtetet baltike dhe Republika Çeke, nisën menjëherë një kundërsulm diplomatik kundër çdo lloj ndarjeje sapo filluan të qarkullonin zërat se ajo po shqyrtohej.

Lituania përgatiti një dokument diskutimi, të cilin e ka parë REL-i, ku argumenton se BE-26, që do të thotë i gjithë blloku përveç Hungarisë, duhet të zhvillojë negociata joformale me Ukrainën dhe Moldavinë në ndërkohë, dhe se negociatat për shumicën e 33 kapitujve të anëtarësimit do të hapeshin “në mënyrë të përshpejtuar kur të rikthehet mbështetja e BE-27”.

Vendimtare ishte që Franca dhe Gjermania, dy vende të rëndësishme në BE, u bashkuan kundër çdo ndarjeje tani, sidomos pasi Shtetet e Bashkuara kanë sinjalizuar se anëtarësimi i Ukrainës në NATO me shumë gjasa nuk do të jetë në tavolinë të bisedimeve të mundshme për paqe me Rusinë.

Prandaj, anëtarësimi në BE për Kievin bëhet edhe më i rëndësishëm, sipas shumicës së diplomatëve të BE-së që e shohin këtë si garancinë më të qartë të sigurisë dhe politike që kombet evropiane mund t’ia ofrojnë një vendi të shkatërruar nga lufta.

Më në fund, ka pasur gjithashtu sinjale nga Moldavia se as Kishinjevi nuk është shumë i interesuar për ndarje, të paktën tani.

Shumë zyrtarë evropianë kishin dashur t’i jepnin një shtysë Qeverisë pro-BE të vendit, para asaj që pritet të jetë një garë e ngushtë në zgjedhjet parlamentare më 28 shtator, duke hapur negociatat e anëtarësimit disa ditë ose javë para votimit.

Megjithatë, të tjerë, në kryeqytetet e BE-së dhe në Kishinjev, argumentuan se kjo do të kishte rezultat të kufizuar për dy arsye.

Së pari, pak njerëz jashtë korridoreve të pushtetit në Bruksel kuptojnë teknikalitetet ose rëndësinë e nisjes së negociatave të anëtarësimit në BE.
Siç tha një diplomat i BE-së: “Njerëzit duan të dinë kur vendi i tyre mund të anëtarësohet dhe çfarë do të thotë kjo për ta, e jo kur disa diplomatë të panjohur takohen”.

Së dyti, ekziston një qëndrim mes të gjitha vendeve kandidate për në BE, por sidomos Moldavisë, se është Ukraina dhe përpjekjet e saj për ta zmbrapsur pushtimin rus që ka ringjallur procesin e zgjerimit të BE-së në përgjithësi.

Në fakt, Kishinjevi u përfshi në valën e Ukrainës kur aplikoi për anëtarësim në BE në vitin 2022.

Për momentin, ato do të mbeten të lidhura, por nuk duhet përjashtuar mundësia që debati për ndarje e tyre të rihapet më vonë gjatë vitit./REL

ukraine moldavi integrimi ne be

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin