LIVE UPDATES
Bota

Nga Ukraina te kartelet e Kolumbisë, rebelët dhe anëtarët e bandave stërviten në luftë me dronë

Rasti ka ngritur shqetësime se grupe të armatosura ilegale, ish-guerilas dhe persona me lidhje me kartelet e drogës mund të shfrytëzojnë luftën në Ukrainë për të fituar njohuri mbi përdorimin e dronëve në operacione luftarake.

7 August 2026, 15:55 Nga G.M
Nga Ukraina te kartelet e Kolumbisë, rebelët dhe anëtarët e
Foto ilustruese

UKRAINA- Lufta në Ukrainë po shndërrohet në një terren trajnimi për përdorimin e teknologjive të reja ushtarake, veçanërisht dronëve, duke ngritur shqetësime për përhapjen e këtyre aftësive te grupet kriminale dhe të armatosura në vende të tjera.

Sipas raportimeve nga mediat e huaja, në frontin e luftës në Evropën Lindore, pranë kufirit ruso-ukrainas, autoritetet ukrainase kanë zbuluar raste ku disa shtetas kolumbianë të paraqitur si vullnetarë për të luftuar përkrah Ukrainës dyshohet se kishin lidhje me krimin e organizuar në vendin e tyre. Personat u identifikuan dhe u larguan nga zonat ushtarake, ndërsa u kthyen në Kolumbi.

Rasti ka ngritur shqetësime se grupe të armatosura ilegale, ish-guerilas dhe persona me lidhje me kartelet e drogës mund të shfrytëzojnë luftën në Ukrainë për të fituar njohuri mbi përdorimin e dronëve në operacione luftarake. Ekspertët paralajmërojnë se teknikat e mësuara në fushëbetejën ukrainase mund të përdoren më vonë kundër institucioneve të sigurisë në vendet e origjinës së këtyre luftëtarëve. Përhapja e teknologjisë së dronëve ka ndryshuar mënyrën e zhvillimit të luftërave moderne, duke i bërë këto mjete më të aksesueshme edhe për organizata jashtë strukturave tradicionale ushtarake.

Dronët po ndryshojnë luftën edhe në Kolumbi

Ashtu siç dronët kanë ndryshuar rrënjësisht luftën e Ukrainës me Rusinë, ata tani po përmbysin rregullat e konfliktit të armatosur dhjetëvjeçar të Kolumbisë midis shtetit, guerilëve të majtë dhe karteleve të drogës. Në operacionet e saj kundër guerilëve të ELN në xhungël, ushtria kolumbiane tradicionalisht ka qenë në gjendje ta marrë si të mirëqenë dominimin e saj në ajër. Kjo nuk është më rasti.

 "Industria e dronëve ka shpërthyer dhe organizatat kriminale kanë përshtatur teknologjinë për të kryer sulme, gjë që është një sfidë e madhe për superioritetin ajror në fushën e betejës", tha ministri në largim i mbrojtjes dhe shefi i forcave ajrore të Kolumbisë, Pedro Soares.

Ministria e Mbrojtjes e vendit vlerëson se organizatat e armatosura ilegale kryen 264 sulme me dronë në periudhën dyvjeçare 2024-2025, kryesisht duke përdorur dronë të lirë komercialë që ishin modifikuar për të hedhur eksplozivë nga ajri. Në maj, një ushtar u vra dhe gjashtë të tjerë u plagosën ndërsa patrullonin një zonë të kultivuar kokaine. Në prill, sulmet me dronë vranë tre ushtarë pranë kufirit me Ekuadorin dhe një sistem radari ushtarak u godit në provincën Cauca. Në dhjetor, sulmet ndaj një baze ushtarake vranë shtatë persona. 

"Ky është një ndryshim dramatik, i cili ka ndikuar si në lëvizshmëri ashtu edhe në mbijetesë në fushën e betejës", tha Sanchez.

96% e sulmeve u interceptuan

Sipas Ministrit të Mbrojtjes kolumbiane, forcat e armatosura të vendit arritën të neutralizojnë 96% të përpjekjeve për sulme me dronë vitin e kaluar, qoftë duke bllokuar frekuencat e tyre të radios ose duke shkatërruar vetë pajisjet. Megjithatë, organizatat ilegale po përpiqen të përdorin përvojën e luftës në Ukrainë për të anashkaluar këto mbrojtje.

Një operator kolumbian i dronëve që lufton në Ukrainë tha se rekrutët e lidhur me kartelet po kërkojnë trajnim në pajisjet dhe funksionimin e dronëve me pamje nga personi i parë (FPV). Këto janë avionë sulmi pa pilot që, për shkak të manovrimit të tyre të madh, janë më të vështirë për t'u rrëzuar. Ata zakonisht synojnë drejtpërdrejt objektivin dhe shpërthejnë në momentin e impaktit.

“Dronët FPV tashmë kanë filluar të përdoren në Kolumbi. Ajo që ata nuk e dinë ende është se si të enkriptojnë komunikimin midis dronit dhe operatorit ose si të vendosin ngarkesën shpërthyese në mënyrën se si bëhet këtu në Ukrainë”, tha operatori në rajonin e Zaporizhias.

Ata po kërkojnë teknologji për të anashkaluar ndërhyrjet

Sipas autoriteteve, grupet e armatosura po përpiqen gjithashtu të anashkalojnë sistemet elektronike të bllokimit të sinjaleve ushtarake duke blerë dronë që përdorin kabllo ultra të holla me fibra optike, të cilat i lidhin ato në distanca të gjata me sistemet e kontrollit tokësor. Kjo taktikë u zhvillua gjithashtu në luftën Rusi-Ukrainë dhe është miratuar nga Hezbollahu në konfliktin e saj me Izraelin.

Shteti kolumbian po përpiqet të bllokojë blerjen e sistemeve të tilla duke vendosur kufizime të rrepta në importet e dronëve. Në të njëjtën kohë, po forcon mbrojtjen e saj. Në janar, qeveria njoftoi planet për të krijuar një "mburojë anti-dronë" prej 1.6 miliardë dollarësh, e cila do të përfshijë pajisje bllokimi të frekuencave, si dhe sisteme gjurmimi të fiksuara dhe të montuara në automjete.

Analistët paralajmërojnë, megjithatë, se parandalimi i transferimit të njohurive nga luftëtarët kolumbianë që kthehen nga Ukraina duhet të jetë gjithashtu një përparësi.

Deri në 500 kolumbianë të vdekur në Ukrainë

Kolumbia ka një traditë të gjatë të veteranëve të forcave të saj të armatosura, të cilët, pasi kanë fituar përvojë të gjerë nga dekada konflikti të brendshëm, përfundojnë duke luftuar në vende të huaja. Kolumbianët kanë marrë pjesë në luftëra në Sudanin e Jugut, Jemen dhe Ukrainë, ku vlerësohet se deri në 500 persona janë vrarë në katër vitet që nga fillimi i pushtimit të plotë rus.

"Kolumbianët mund të mësojnë dhe të përshtaten shumë shpejt dhe t'i përballojnë kushteve të vështira të shërbimit. Ata kanë vërtetuar vlerën e tyre para komandantëve, të cilët i vlerësojnë vërtet këta burra", tha oficeri ukrainas i rekrutimit Taras Palyanitsya.

Reagimet në Kolumbi

Përfshirja e kolumbianëve në luftën ukrainase ka shkaktuar reagime të forta në atdheun e tyre. Tetorin e kaluar, Presidenti Gustavo Petro pohoi se ukrainasit i trajtojnë kolumbianët si një racë inferiore dhe u bëri thirrje bashkatdhetarëve të tij, të cilët ai tha se trajtoheshin si mish për top, të ktheheshin në shtëpi.

Në një përpjekje për të zvogëluar stimujt ekonomikë për t'u bashkuar me forcat e armatosura të huaja, qeveria e tij ka rritur pagat e ushtarakëve dhe ka ratifikuar Konventën e OKB-së të vitit 1989 për Mercenarët. Ministri i Mbrojtjes Pedro Suarez e ka quajtur pjesëmarrjen e kolumbianëve në fronte të largëta lufte një realitet të trishtueshëm, duke ia atribuar atë pagave të larta të ofruara krahasuar me pensionet që marrin në Kolumbi.

Një luftë dekadash në vendin e Amerikës së Jugut

Forcat e armatosura të Kolumbisë kanë luftuar kartelet dhe grupet guerile për dekada të tëra, në një konflikt të armatosur që vlerësohet se ka vrarë rreth 450,000 njerëz midis viteve 1958 dhe 2016. Grupi më i madh guerile i vendit, Forcat e Armatosura Revolucionare të Kolumbisë, u çarmatosën në vitin 2016, por disa grupe të ndara kanë vazhduar të luftojnë kundër shtetit.

Të gjitha grupet e armatosura të Kolumbisë janë të përfshira në aktivitete të paligjshme ekonomike, duke përfshirë trafikun e drogës, minierat e paligjshme dhe zhvatjen. Aktiviteti i tyre është rritur nën presidencën e Gustavo Petro, i cili për tre vjet ndoqi negociatat me grupet e armatosura si pjesë e planit të tij Paqe Totale, përpara se të drejtohej në një përgjigje më të ashpër ushtarake drejt fundit të mandatit të tij të vetëm katërvjeçar.

Të premten, Petro ia dorëzon presidencën Abelardo de la Esprija, i cili ka ndjekur një qëndrim të ashpër për çështjet e sigurisë dhe është zotuar, ndër të tjera, të ndërtojë burgje në xhungël. Pas një sulmi të kohëve të fundit me dron ndaj ushtrisë, de la Esprija tha se do t'i jepte përparësi rivendosjes së autoritetit shtetëror në zonat më të prekura nga dhuna.

"Ushtria humbi monopolin e saj mbi ajrin"

Megjithatë, presidenti i ri vjen në pushtet nga një pozicion më i dobët se shumë nga paraardhësit e tij të fundit, thonë ekspertët.

“Numri i dronëve që kanë këto organizata mund ta mbingarkojë lehtësisht mbrojtjen e çdo objektivi ushtarak ose civil. Forcat e armatosura e kanë humbur plotësisht monopolin e tyre mbi hapësirën ajrore dhe ky është me të vërtetë një ndryshim i madh strategjik”, tha Elizabeth Dickinson, zëvendësdrejtoreshë për Amerikën Latine në Grupin Ndërkombëtar të Krizave./Dosja.al

ukraina kolumbi

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin