LIVE UPDATES
Bota

Pse po luftojnë Tajlanda dhe Kamboxhia në kufi?

Luftimet shpërthyen përgjatë kufirit.Të paktën 48 persona u vranë dhe mijëra të tjerë u zhvendosën pas pesë ditësh luftime.

9 December 2025, 11:39 Nga D.S
Pse po luftojnë Tajlanda dhe Kamboxhia në kufi?
Foto Ilustruese

TAJLANDË- Tensionet midis Tajlandës dhe Kamboxhias kanë shpërthyer përsëri përgjatë kufirit, duke prishur një armëpushim të brishtë të mbështetur nga Presidenti i SHBA-së Donald Trump. Të paktën tre ushtarë tajlandezë dhe shtatë civilë kamboxhianë janë vrarë që nga e hëna, me të dyja palët që akuzojnë njëra-tjetrën për fillimin e dhunës. Të paktën 48 persona u vranë dhe mijëra të tjerë u zhvendosën pas pesë ditësh luftimesh.

Trump ndërhyri më pas dhe me ndihmën e Malajzisë, negocioi një armëpushim. Presidenti amerikan më vonë mbikëqyri nënshkrimin e asaj që ai e quajti "marrëveshja e paqes e Kuala Lumpur" në tetor. Tajlanda refuzoi ta quante atë kështu, në vend të kësaj duke iu referuar asaj si "Deklaratë e Përbashkët nga kryeministrat e Tajlandës dhe Kamboxhias mbi rezultatet e takimit të tyre në Kuala Lumpur". Vetëm dy javë më vonë, Tajlanda e pezulloi marrëveshjen.

Çfarë fshihet pas tensioneve?

Debati midis Tajlandës dhe Kamboxhias daton më shumë se një shekull më parë, kur kufijtë e dy kombeve u hartuan pas pushtimit francez të Kamboxhias. Gjërat zyrtarisht u acaruan në vitin 2008, kur Kamboxhia u përpoq të regjistronte një tempull të shekullit të 11-të të vendosur në zonën e kontestuar si një Vend i Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s - një veprim që u prit me protesta të ashpra nga Tajlanda.

Gjatë viteve ka pasur përleshje sporadike por tensionet e fundit u përshkallëzuan në maj pasi një ushtar kamboxhian u vra në një përleshje. Në prag të luftës së parë në korrik, të dy vendet kishin vendosur kufizime kufitare ndaj njëra-tjetrës. Kamboxhia ndaloi importet e frutave dhe perimeve nga Tajlanda, si dhe ndaloi importimin e energjisë dhe shërbimeve të internetit.

Pse janë ndezur përsëri?

Të hënën, ushtria tajlandeze tha se trupat e saj i ishin përgjigjur zjarrit kamboxhian në provincën Ubon Ratchathani të Tajlandës, i cili, sipas saj, kishte vrarë një ushtar. Ministria e mbrojtjes e Phnom Penh shtoi se kishte nisur sulme ajrore mbi objektivat ushtarake përgjatë kufirit të diskutueshëm dhe tha se ishin forcat tajlandeze që sulmuan të parat, në provincën Preah Vihear të Kamboxhias. Kamboxhia gjithashtu këmbënguli se nuk u hakmor.

Të nesërmen, ushtria e Tajlandës akuzoi Kamboxhian për përdorimin e sistemeve të raketave me shumë lëshime, dronë që hedhin bomba dhe dronë kamikaze kundër ushtarëve tajlandezë, me disa raketa që thuhet se goditën zona civile. Më vonë konfirmoi se kishte kryer më shumë sulme ajrore. Kamboxhia ka akuzuar gjithashtu Tajlandën për të qëlluar pa dallim në zonat civile në provincën e saj kufitare Pursat.

Çfarë ndodhi saktësisht në korrik?

Më 24 korrik Këshilli i Sigurisë Kombëtare i Tajlandës (NSC), deklaroi se menjëherë pas orës 07:30, ushtria e Kamboxhias vendosi dronë për të mbikëqyrur trupat tajlandeze pranë kufirit. Pak më vonë, u tha se personeli ushtarak kamboxhian që mbante granata me raketa u mblodh pranë kufirit. Ushtarët në anën tajlandeze u përpoqën të negocionin por nuk patën sukses. Nga ana tjetër ,ushtarët kamboxhianë hapën zjarr rreth orës 08:20, duke e detyruar palën tajlandeze të hakmerrej, pohoi zëdhënësi i NSC-së.

Tajlanda akuzoi Kamboxhian për vendosjen e armëve të rënda, duke përfshirë raketahedhës BM-21 dhe artileri, duke shkaktuar dëme në shtëpi ,objekte publike,spital dhe një pikë karburanti përgjatë anës tajlandeze të kufirit.
Socheata akuzoi më tej Tajlandën për vendosjen e trupave të tepërta, përdorimin e armëve të rënda dhe kryerjen e sulmeve ajrore në territorin kamboxhian.

Po çfarë mund të thuhet për “marrëveshjen e paqes” të Trump?

Tajlanda e kishte pezulluar marrëveshjen në nëntor, me kryeministrin tajlandez Anutin Charnvirakul që tha se kërcënimi i sigurisë... në fakt nuk është zvogëluar. Në atë kohë, Kamboxhia tha se mbetej e përkushtuar ndaj kushteve të marrëveshjes. Pasi luftimet shpërthyen përsëri në dhjetor, ministri i jashtëm i Bangkokut, Sihasak Phuangketkeoë, i tha BBC-së se armëpushimi “nuk po funksiononte” – duke shtuar se “topi është në fushën e Kamboxhias”.Megjithatë, ish-kryeministri i Kamboxhias, Hun Sen, tha se ata iu kundërpërgjigjën zjarrit vetëm vonë të hënën, në mënyrë që të "respektonin armëpushimin".

Sipas mediave të huaja ,raportohet se Trump u ka bërë thirrje të dyja palëve që ta respektojnë marrëveshjen sipas kushteve të marrëveshjes së nënshkruar në tetor. Të dy vendet ranë dakord të tërheqin armët e tyre të rënda nga rajoni i diskutueshëm dhe të krijojnë një ekip vëzhguesish të përkohshëm për ta monitoruar atë.
Edhe pse ka pasur shkëmbime serioze zjarri në të kaluarën, ato u qetësuan relativisht shpejt.

A është e sigurt të udhëtosh për në Tajlandë dhe Kamboxhia?

Për ata që udhëtojnë për në Tajlandë, Ministria e Jashtme Britanike aktualisht këshillon që të mos kryhen të gjitha udhëtimet, përveç atyre thelbësore, në zonat kufitare brenda 50 km nga i gjithë kufiri me Kamboxhian. Ndërsa për ata në Kamboxhia, këshillohet që të mos udhëtojnë në zonat kufitare brenda një rrezeje prej 50 km nga i gjithë kufiri me Tajlandën, përveç atyre që janë thelbësore./Dosja.al

tajlanda dhe kamboxhia marrëveshja e paqes e kuala lumpur tajlanda kamboxhia

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin