LIVE UPDATES
Bota

"Rritja e tarifave!" Analiza e CNN: Strategjia e pazakontë e Trump i vendos aleatët e Amerikës në një situatë të pamundur

Nëse kishte pasur ndonjë dyshim të mbetur, ai u fshi kur Trump njoftoi javën e kaluar se po i rriste tarifat ndaj Kanadasë me 10% sepse nuk i pëlqeu një reklamë anti-tarifore e Ontarios e transmetuar në të gjithë Shtetet e Bashkuara.

1 November 2025, 17:05 Nga M.L
"Rritja e tarifave!" Analiza e CNN: Strategjia e pazakontë e
Foto ilustruese

SHBA- Presidenti Donald Trump e ka bërë të qartë se metoda e tij e preferuar për të fituar ndikim mbi vendet kundërshtare në anën tjetër të tryezës së negociatave është rritja e tarifave. Nuk ka rëndësi nëse vepra penale lidhet me tregtinë apo jo.

Nëse kishte pasur ndonjë dyshim të mbetur, ai u fshi kur Trump njoftoi javën e kaluar se po i rriste tarifat ndaj Kanadasë me 10% sepse nuk i pëlqeu një reklamë anti-tarifore e Ontarios e transmetuar në të gjithë Shtetet e Bashkuara. Reklama televizive e Kryeministrit të Ontarios, Doug Ford, citoi ish-presidentin e ndjerë Ronald Reagan, i cili në vitin 1987 kritikoi përdorimin e tarifave të përgjithshme si armë të politikës tregtare.

Mund të duket e qartë se nuk ka një lidhje të drejtpërdrejtë shkakësore tregtare midis veprimit të Ontarios dhe, rrjedhimisht, të Kanadasë, dhe kërcënimit të Trump për të rritur tarifat e Kanadasë me 10%. Megjithatë, përgjigjja e Trump nuk ishte aspak surprizë.

Banka e Kanadasë uli normat e interesit ndërsa sheh se dëmet nga tarifat amerikane vazhdojnë, por sinjalizoi se kostot e huamarrjes janë pak a shumë në vendin e duhur për sa kohë që parashikimet e saj materializohen.  Incidenti kanadez tregon se vendet në anën tjetër të tryezës së negociatave me Shtetet e Bashkuara përballen me një situatë pothuajse të pamundur.

Së pari, ata duhet të negociojnë marrëveshje tregtare duke ardhur në Uashington me një mentalitet transaksional: "Çfarë mund të ofrojmë?"

Së dyti, ata duhet të jenë të përgatitur që në minutën e fundit presidenti i SHBA-së të dëshirojë më shumë - kështu që është më mirë të kenë diçka tjetër në dorë që mund ta ofrojnë.

Dhe ka edhe një problem të tretë: Lëreni mënjanë tarifat reciproke - Shtetet e Bashkuara merren me tarifa hakmarrëse për çështje në dukje të palidhura. Kjo do të thotë që asnjë vend nuk mund ta dijë se çfarë vendimi, politike apo pamaturie do ta ofendojë Trumpin, i cili mund të hakmerret praktikisht në çdo kohë me tarifa të mëtejshme.

Ky është një territor i panjohur dhe nuk është mënyra normale e të bërit biznes. Tradicionalisht, tarifat janë përdorur për të korrigjuar një çekuilibër tregtar të perceptuar dhe për të mbrojtur tregun vendas duke i bërë importet më të shtrenjta.

Ajo që duket e qartë është se dashuria e Trump për tarifat do të sigurojë që ato të mbeten në zemër të politikës ekonomike të SHBA-së. Nuk shoh asnjë skenar në të cilin presidenti, edhe pasi të ketë negociuar një marrëveshje tregtare, nuk i rezervon vetes të drejtën për të ndryshuar mendje në mënyrë të njëanshme, për të kërcënuar dhe më pas për të nisur një tarifë të re.

Disa nga tarifat e Trump përmbajnë të paktën një shkëndijë logjike gjeopolitike. Për shembull, vendimi i tij për të ndëshkuar Indinë me tarifa prej 50% erdhi sepse vendi ende blen naftë nga Rusia. Dikush mund të argumentojë - pothuajse - se tarifa po mbështeste ndonjë qëllim më të gjerë strategjik në ndalimin e luftës Rusi-Ukrainë.

Me të tjerët, mbetet e vështirë ose e pamundur të kuptohet qëllimi tregtar i tarifave. Merrni rastin e Brazilit: Trump mendon se është e gabuar të ndiqet penalisht ish-Presidenti brazilian Jair Bolsonaro për komplot të dyshuar për të përmbysur zgjedhjet.

Duke e përshkruar ndjekjen penale si "një gjueti shtrigash që duhet të përfundojë menjëherë", Trump e rriti tarifën në 50% për shkak "pjesërisht të sulmeve të fshehta të Brazilit ndaj Zgjedhjeve të Lira dhe të Drejtave themelore të Lirisë së Fjalës së Amerikanëve". (Tarifa e mëparshme kishte qenë rreth 10%.)

Sipas Shoqatës Braziliane të Kafesë Speciale, eksportet e kafeve speciale tani kanë rënë me 70% dhe FMN-ja po paralajmëron për një ngadalësim më të përgjithshëm të ekonomisë së Brazilit për shkak të tarifave. Arma e tarifave ka arritur në shenjë.

Pastaj është Kolumbia. Pasi Presidenti kolumbian Gustavo Petro kritikoi bombardimet e Trump ndaj kontrabandistëve të dyshuar të drogës në brigjet e Karaibeve, Trump e quajti Petron "një udhëheqës të drogës së paligjshme" i cili është "i ulët në vlerësim" dhe shumë jopopullor. Ndëshkimi: ndërprerja e ndihmës së huaj dhe një rritje e paspecifikuar e tarifave.

Për një vend ku demokracia është shpesh e brishtë në rastin më të mirë, përçarja ekonomike nga rritja e tarifave mund të ketë efekte shkatërruese politike.

Trump gjithashtu vendosi tarifa të larta ndaj Afrikës së Jugut për keqtrajtimin e perceptuar të fermerëve të bardhë dhe reformat e tokës.

Deri më tani, i vetmi vend që i është kundërvënë Trumpit dhe ka fituar është Kina. Xi Jinping e ka zotëruar artin e kujdesshëm të lënies së Trumpit të duket sikur ka fituar, ndërkohë që në heshtje pretendon fitoren në shtëpi. Xi e luajti rolin e tij në mënyrë të përsosur dhe doli nga takimi i tyre javën e kaluar me një ulje të tarifave.

Por ka edhe një detaj të fundit: Gjykata Supreme e SHBA-së javën e ardhshme do të dëgjojë apelimin e Trump ndaj dy vendimeve të gjykatave më të ulëta që e gjetën përdorimin e tij të tarifave si levë si një përdorim të paligjshëm të kompetencave të tij të emergjencës. Nëse Gjykata Supreme i mbështet këto vendime, mjeti i preferuar i Trump mund të dobësohet ndjeshëm./ CNN

donald trump rritja e tarifave shba

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin