LIVE UPDATES
Ekonomi

Përplasja mes brezave në tregun e punës, si Gen Z “refuzon” modelin tradicional

Nëse dikur zyra ishte një shkallë ngjitjeje ku durimi, orët e gjata dhe bindja ndaj hierarkisë shiheshin si virtyte, sot ajo po kthehet gjithnjë e më shumë në një terren negocimi mes brezave që flasin gjuhë të ndryshme për të njëjtën gjë: punën.

8 March 2026, 08:05 Nga I.A

Përplasja mes brezave në tregun e punës, si Gen Z

TIRANË- Përplasja mes brezave në tregun e punës në Shqipëri po kthehet në një faktor ekonomik me ndikim të drejtpërdrejtë në produktivitet, qarkullimin e stafit dhe koston e rekrutimit. Modelet tradicionale të menaxhimit, të mbështetura te prania fizike dhe kontrolli, po bien ndesh me pritshmëritë e brezave të rinj për fleksibilitet, autonomi dhe matje të performancës mbi bazë rezultati. Kjo po krijon humbje të padukshme për bizneset, duke ngadalësuar inovacionin dhe duke dobësuar aftësinë konkurruese të kompanive në një treg pune gjithnjë e më të kufizuar.

Nëse dikur zyra ishte një shkallë ngjitjeje ku durimi, orët e gjata dhe bindja ndaj hierarkisë shiheshin si virtyte, sot ajo po kthehet gjithnjë e më shumë në një terren negocimi mes brezave që flasin gjuhë të ndryshme për të njëjtën gjë: punën.

Brezat e rinj nuk kërkojnë domosdoshmërisht më shumë para apo tituj më të mëdhenj. Ata kërkojnë diçka më delikate dhe më e vështirë për t’u matur: kohë, fleksibilitet dhe kuptim.

Përballë tyre qëndron një brez që e ka ndërtuar identitetin profesional mbi sakrificën, praninë fizike dhe bindjen ndaj rregullit. Rezultati është një tension i heshtur që po riformëson kulturën e punës më shumë se çdo risi teknologjike apo politikë motivuese.

Një drejtuese e burimeve njerëzore në një kompani të madhe shërbimesh në Tiranë e përshkruan situatën pa romantizëm: punonjësit e rinj nuk largohen sepse paga është e ulët, por sepse ndihen të kontrolluar dhe të pakuptuar.

Ata pyesin pse duhet të qëndrojnë deri vonë kur puna mbaron më herët, pse prania vlen më shumë se rezultati dhe pse fleksibiliteti perceptohet si luks dhe jo si parakusht për produktivitet.

Ndërkohë menaxherët e rritur me idenë se puna provohet me orë dhe sakrificë, e lexojnë këtë qasje si mungesë përkushtimi. Keqkuptimi nuk është personal. Është kulturor, i mbështetur mbi dekada zakonesh, pritshmërish të pathëna dhe kodet e padukshme të respektit profesional.

Shembujt nuk mungojnë. Në një hulumtim të bërë në terren, vihet re se, në sektorin e teknologjisë, kompanitë që ofrojnë orare fleksibël dhe mundësinë e punës hibride raportojnë ulje të qarkullimit të stafit dhe rritje të produktivitetit, ndërsa të tjerat, që ngulin këmbë në modele të vjetra, përballen me largime të shpeshta dhe kosto të larta rekrutimi.

Në banka dhe institucione financiare, ku hierarkia mbetet e fortë dhe zinxhirët e komandës janë të patundur, brezat e rinj pranojnë disiplinën, por nuk tolerojnë mungesën e dialogut; ata kërkojnë feedback të shpeshtë dhe rrugë të qarta zhvillimi, jo premtime të lëna pezull në letra.

Problemi nuk qëndron te kush ka të drejtë dhe kush është gabim. Brezat e vjetër kanë ndërtuar organizata funksionale në kushte të vështira, ku sakrifica dhe pranimi i rregullave ishin çelësi i stabilitetit.

Brezat e rinj po reagojnë ndaj një bote më të pasigurt, ku djegia profesionale shihet si dështim sistemik dhe jo si dobësi personale. Kur këto dy vizione përplasen, produktiviteti bie, bashkëpunimi vuan dhe inovacioni ngadalësohet.

Menaxhimi i konflikteve mes brezave bëhet një kosto e padukshme sipas ekspertëve të fushës së HR, por e qëndrueshme, një varg i gjatë i takimeve, i procedurave dhe i diskutimeve që konsumojnë energji dhe kohë.

Sociologu Gëzim Tushi e sheh këtë përplasje si pasojë e një tranzicioni social të papërfunduar, ku modelet e vjetra të autoritetit vazhdojnë të bashkëjetojnë me pritshmëri të reja individuale.

“Ne kemi ende struktura pune që funksionojnë me logjikën e bindjes dhe durimit, ndërkohë që brezat e rinj janë formuar në një realitet ekonomik më të pasigurt dhe më konkurrues, ku koha dhe autonomia kanë vlerë reale”, shprehet ai.

Sipas z. Tushi, brezat e rinj nuk po refuzojnë punën apo disiplinën, por po vënë në dyshim format tradicionale të kontrollit që nuk prodhojnë më as motivim dhe as eficiencë ekonomike. “Kur puna matet me orë dhe jo me rezultat, humbet jo vetëm angazhimi, por edhe produktiviteti”, – thekson sociologu.

Nëse ky hendek nuk menaxhohet përmes dialogut dhe një rishikimi të kulturës organizative, ai paralajmëron se tensioni mes brezave do të thellohet dhe do të shndërrohet në një krizë besimi në tregun e punës, me kosto të drejtpërdrejta për biznesin dhe zhvillimin ekonomik.

Trajnimet për menaxherët mbi udhëheqjen fleksibël, objektiva të matshëm që zëvendësojnë kontrollin e orëve, politika që respektojnë jetën personale dhe mundësia për dialog të hapur po rezultojnë më efektive se çdo fjalim motivues apo shmangie e konfliktit./Monitor.al

gen z

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin