LIVE UPDATES
Bota

Pse kërcënimi i Biden për të goditur Rusinë me më shumë sanksione nuk e tremb Putin?

29 December 2021, 13:26 Nga DOSJA
Pse kërcënimi i Biden për të goditur Rusinë me më

Administrata e presidentit amerikan Joe Biden ka kërcënuar me sanksione të ashpra ekonomike dhe me ndikim shumë të madh kundër Rusisë nëse ajo pushton Ukrainën. Zyrtarët e inteligjencës amerikane thonë se Rusia është përgatitur për një pushtim të mundshëm duke grumbulluar dhjetëra mijëra trupa përgjatë kufirit dhe duke u angazhuar në taktika të tjera agresive. Presidenti Joe Biden dhe homologu i tij rus Vladimir Putin mbajtën një samit virtual më 7 dhjetor 2021, për të diskutuar këtë çështje.

Masat e reja do të vijnë në krye të një sërë sanksionesh tashmë ekzistuese kundër Rusisë të vendosura si në fillim të këtij viti ashtu edhe gjatë disa viteve të kaluara në përgjigje të aktiviteteve kibernetike kriminale të Moskës, aneksimit të Krimesë, një gadishull në Detin e Zi që ishte pjesë e Ukrainës dhe mbështetjen e saj për grupet rebele në Ukrainën lindore. Politikëbërësit pretendojnë se sanksionet janë një mjet efektiv për arritjen e qëllimeve të politikave. Por a është e vërtetë kjo? A ka të ngjarë të jenë të suksesshme masat e reja kundër Moskës? Hulumtimet mbi sanksionet kanë treguar se po, ato ndonjëherë mund të jenë efektive. Por ka probleme serioze me sanksionet shtesë të SHBA-së ndaj Rusisë.

Sanksionet e njëanshme rrallë funksionojnë

Ndërsa është e paqartë se çfarë sanksionesh të reja mund të lëshojë SHBA, raportet e hershme sugjerojnë se ato mund të synojnë sistemin financiar të Rusisë, duke përfshirë bankat e saj më të mëdha dhe aftësinë për të kthyer rubla në dollarë. Sanksione të tilla do të synonin të ndëshkonin ekonominë e Rusisë, aleatët e Putinit dhe banorët më të pasur të vendit. Që sanksione të ngjashme të jenë efektive, Shtetet e Bashkuara do të kenë nevojë për aleatë. Masat e mëparshme të SHBA-së kundër Rusisë kanë qenë shpesh të njëanshme dhe pa mbështetjen ose pjesëmarrjen e shteteve të tjera të mëdha ose të Kombeve të Bashkuara.

Sanksione të tilla të njëanshme janë rrallë të suksesshme. Në një ekonomi botërore gjithnjë e më të globalizuar, sanksionet e njëanshme përballen me pengesa të mëdha edhe kur vendosen nga ekonomia më e madhe në botë. Një studim historik i botuar në 1997 nga Instituti Peterson për Ekonominë Ndërkombëtare zbuloi se sanksionet e njëanshme të SHBA-së arritën qëllimet e tyre të politikës së jashtme vetëm 13% të rasteve. Hulumtimet sasiore më të fundit tregojnë se sanksionet shumëpalëshe që përfshijnë disa vende janë më efektive sesa masat e njëanshme.

Rastet e rralla kur sanksionet e njëanshme amerikane funksionuan përfshinin vende që kanë marrëdhënie të gjera tregtare me SHBA-në, qartësisht jo si rasti me Rusinë. Rusia është shumë poshtë në listën e partnerëve tregtarë të SHBA-së dhe sanksionet e mëparshme ndaj Moskës kanë reduktuar më tej marrëdhëniet tregtare me SHBA-në pasi Rusia nuk është e varur nga tregtia e SHBA-së dhe kështu nuk ka gjasa t’i nënshtrohet presionit ekonomik amerikan. Për më tepër, kur një vend i synuar përballet me sanksione, ai mund të kërkojë lidhje tregtare diku tjetër. Ky ishte rasti me Kubën. Kur SHBA vendosi një embargo ndaj ish-partnerit të saj tregtar pas revolucionit në 1959, Havana iu drejtua Moskës për ndihmë dhe u bë pjesë e bllokut komunist. Sanksionet nuk patën asnjë ndikim në ndryshimin e politikës kubane.

Në vitet e fundit, Rusia ka rritur marrëdhëniet e saj tregtare dhe bashkëpunimin energjetik me Kinën , gjë që do ta bëjë atë më pak të ndjeshme ndaj presionit ekonomik të SHBA-së. Ka raporte që aleatët evropianë janë bindur nga vlerësimet e inteligjencës amerikane se kërcënimi për më shumë sanksione është i garantuar por nëse të gjithë anëtarët e BE-së do të pranojnë të shkojnë së bashku me ta, është një çështje tjetër. Rusia është partneri i pestë më i madh tregtar i Bashkimit Evropian , ndërsa BE është më i madhi i Rusisë. Lidhjet e gjera tregtare të Moskës me shtetet në BE do ta lejonin atë të zbuste ndikimet e sanksioneve që nuk kanë mbështetje dhe bashkëpunim të plotë evropian. Rusia furnizon Evropën me pjesën më të madhe të gazit të saj natyror, duke siguruar akses në tregti dhe të ardhura, pavarësisht nga masat e SHBA.

Gjermania dhe vende të tjera evropiane kanë shprehur shqetësimin për aktivitetin rus kundër Ukrainës. Dhe BE-ja ka vendosur disa sanksione kundër Rusisë pas marrjes së Krimesë. Por në vitet e fundit, Bashkimi Evropian ka favorizuar strategjitë diplomatike në vend të sanksioneve ekonomike për të vendosur të ardhmen e Ukrainës.

Nuk mund të jetë e gjitha me “shkop” dhe “pa karrota”

Kjo ngre një faktor të dytë që ndikon në efektivitetin e sanksioneve: rëndësinë e kombinimit të dënimeve me marrëveshjet diplomatike. Hulumtimi im me ekspertin e sanksioneve ekonomike, George Lopez, tregon se sanksionet funksionojnë më mirë kur më shumë masa shtrënguese shoqërohen me një lloj karote për të nxitur pajtueshmërinë. Oferta për të hequr sanksionet mund të jetë një mjet efektiv negociues për të bindur regjimin e synuar të ndryshojë politikat e tij. Ky ishte rasti në Marrëveshjen e Paqes të Dejtonit të vitit 1995 , kur oferta për të hequr sanksionet shërbeu si një shtysë për Serbinë që t’i jepte fund politikave të saj agresive kundër Bosnjës dhe të pranonte një zgjidhje politike në konfliktin e tyre afatgjatë.

Ofertat për heqjen e sanksioneve dhe hapjen e marrëdhënieve diplomatike dhe tregtare funksionuan gjithashtu me sukses në vitet 1990 dhe në fillim të viteve 2000 për të nxitur qeverinë e Libisë të ndalojë mbështetjen për terrorizmin ndërkombëtar dhe të heqë dorë nga programi i saj për zhvillimin e armëve të shkatërrimit në masë. Përdorimi i sanksioneve dhe stimujve ishte gjithashtu i suksesshëm në arritjen e marrëveshjes bërthamore të vitit 2015 me Iranin. Sanksionet rigoroze të SHBA-së, Kombeve të Bashkuara dhe BE-së u kombinuan me një ofertë për të hequr sanksionet nëse Irani do të përmbushte kërkesat për të kufizuar programin e tij bërthamor dhe për të pranuar inspektime ndërhyrëse.

Komisioni Ndërkombëtar i Energjisë Atomike verifikoi se Irani mbajti anën e tij të marrëveshjes dhe kufizoi ndjeshëm programin e tij bërthamor dhe sanksionet e OKB-së u hoqën në vitin 2016. Administrata Trump e braktisi në mënyrë të njëanshme marrëveshjen në vitin 2018, megjithatë, dhe vendosi sanksione të reja “presioni maksimal” ndaj Iranit. Marrëveshja u rrëzua dhe Irani rifilloi aktivitetet e tij të ndaluara të pasurimit . Tani po zhvillohen negociata për të rivendosur marrëveshjen . SHBA ka ofruar lehtësimin e sanksioneve nëse Irani pranon kufizime të reja në programin e tij bërthamor, por të dyja palët nuk kanë arritur të arrijnë marrëveshje. Politika e SHBA-së për t’u tërhequr nga marrëveshja me Iranin dhe për të rivendosur sanksionet e njëanshme braktisi një qasje diplomatike shumëpalëshe që po funksiononte.

Kërcënimi i Biden për sanksione të reja ndaj Rusisë nuk ka gjasa të ketë shumë ndikim në sjelljen e Putinit nëse shtetet evropiane nuk e mbështesin dhe marrin pjesë në vendim. Një qasje alternative mund të jetë mbështetja e përpjekjeve evropiane për të negociuar një zgjidhje për krizën e Ukrainës, duke përdorur ofertën për të lehtësuar sanksionet aktuale si një nxitje për reduktimin e presionit ndaj Kievit.

Marrë nga The Conversation

(m.k/dosja.al)

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

bota editorial joe biden perplasja rusi shba shba sanksione rusise ukraina vladimir putin joe biden perplasja rusi shba shba sanksione rusise ukraina vladimir putin

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin