LIVE UPDATES
Aktualitet

Fermerët shohin kthesë në tregun e qumështit

Sot, pas masave të Qeverisë për kufizimin e përdorimit të këtyre produkteve në industrinë e qumështit, disa fermerë thonë se tregu ka nisur të stabilizohet.

4 September 2026, 10:04 Nga I.A
Fermerët shohin kthesë në tregun e qumështit
Foto Ilustruese

KOSOVË- Vetëm disa muaj më parë, fermerët në Kosovë thoshin se deri në 30 për qind e qumështit të freskët u mbetej pa shitur - problem që ata e lidhnin, ndër të tjera, me konkurrencën nga produktet e prodhuara me qumësht pluhur dhe yndyrë bimore. Sot, pas masave të Qeverisë për kufizimin e përdorimit të këtyre produkteve në industrinë e qumështit, disa fermerë thonë se tregu ka nisur të stabilizohet.

Edhe të dhënat e Shoqatës së Prodhuesve të Qumështit, të siguruara nga Radio Evropa e Lirë, tregojnë rritje të sasisë së qumështit të shitur nga fermerët.

Në periudhën janar-qershor të këtij viti, nga fermerët bashkëpunues të Shoqatës janë grumbulluar dhe shitur mbi 45 milionë litra qumësht, krahasuar me rreth 35 milionë litra në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

Vlera e importeve të vajit të palmës dhe qumështit pluhur ka rënë, po ashtu.

Arbnor Binakaj, fermer nga rrethina e Gjakovës, mban rreth 40 lopë dhe prodhon 270 deri në 300 litra qumësht në ditë.

Në vitet e kaluara, thotë ai, pasiguria nëse do të arrinte ta shiste qumështin e kishte penguar të investonte në zgjerimin e fermës.

“Ne kemi pasur kriza të herëpashershme dhe mungesë të tregut për qumështin. Ka shenja për stabilitet, nuk ka qumësht që mbetet pa u shitur. Tani do t’i rris edhe investimet dhe kapacitetet prodhuese, sepse vaji i palmës dhe qumështi pluhur, deri tash, e kanë zëvendësuar produktin tonë të freskët”, thotë Binakaj për Radion Evropa e Lirë.

Ai planifikon ta zgjerojë fermën nga 40 në 100 krerë lopë, por thotë se investimi do të varet edhe nga vazhdimësia dhe zbatimi i masave.

“Qeveria nuk duhet të heqë dorë nga masat e ndërmarra, sepse ato sjellin siguri, vizion dhe qëndrueshmëri për fermerët”, thotë Binakaj.

Ndryshim pret edhe Xhevdet Morina, fermer nga Rogova e Hasit, i cili ka rreth 70 lopë dhe prodhon deri në 900 litra qumësht në ditë.

Por, sipas tij, vetëm kufizimi i përdorimit të vajit të palmës dhe qumështit pluhur nuk mjafton.

Ai thotë se konsumatorët duhet ta kenë të qartë se çfarë produkti blejnë.

“Në markete, gjithsesi, duhet të bëhet ndarja dhe etiketimi i qartë mes produkteve me yndyrë bimore dhe atyre me yndyrë shtazore, në mënyrë që konsumatori ta dijë se çfarë blen”, thotë Morina për Radion Evropa e Lirë.

Masat erdhën pas ankesave të fermerëve se një pjesë e konsiderueshme e qumështit të freskët nuk po gjente treg.

Më 28 prill, Ministria e Bujqësisë vendosi një paketë kufizimesh për tregun e qumështit, me synim mbrojtjen e prodhimit vendor dhe konsumatorëve.

Masat përfshijnë kategorizimin dhe etiketimin më të qartë të produkteve, ndalimin e përzierjes së qumështit të freskët me produkte që përmbajnë qumësht pluhur apo vaj palme, si dhe kontrolle dhe analiza laboratorike.

Për qumështin pluhur u vendos edhe akcizë.

Masat nuk nënkuptojnë se çdo produkt që përmban yndyrë bimore ose qumësht pluhur është i ndaluar përgjithmonë nga tregu.

Operatorët që i përdorin këta përbërës, duhet t’i plotësojnë kërkesat e reja për licencim, kategorizim dhe deklarim, ndërsa produktet nuk mund të tregtohen si produkte tradicionale të qumështit nëse përbërja e tyre nuk e justifikon një emërtim të tillë.

Kontrollet që pasuan, nxorën në pah mospërputhje në treg.

Në fillim të gushtit, Agjencia e Ushqimit dhe Veterinarisë (AUV) njoftoi se rreth 20 për qind e mostrave të analizuara të produkteve të qumështit kishin mospërputhje ndërmjet përbërjes së produktit dhe asaj që deklarohej në etiketë.

Shumica e rasteve kishin të bënin me praninë e vajit të palmës pa u deklaruar.

Sipas AUV-it, operatorët që përdorin vaj palme ose qumësht pluhur, duhet të pajisen me licenca të veçanta, ndërsa produktet e tilla nuk mund të tregtohen me emërtimet tradicionale si “qumësht”, “djathë”, “gjizë” apo “krem”.

Pas këtyre masave, Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë, Tregtisë dhe Inovacionit (MINTI) nisi kontrolle në markete, depo dhe tek importuesit e shitësit me shumicë e pakicë.

Bizneset u obliguan t’i largonin nga raftet produktet për të cilat organet kompetente kishin konstatuar mospërputhje.

Radio Evropa e Lirë kërkoi nga MINTI të dhëna për sasinë e produkteve të larguara nga tregu, por Ministria nuk iu përgjigj kësaj kërkese.

Në raftet e disa marketeve, ndërkohë, vërehet se disa produkte të qumështit që më parë ishin në shitje, nuk gjenden më.

Një tjetër sinjal për ndryshimet në treg vjen nga Dogana e Kosovës.

Të dhënat për periudhën janar-korrik tregojnë se vlera e importeve të vajit të palmës dhe qumështit pluhur ka rënë krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

Gjatë shtatë muajve të parë të këtij viti, Kosova importoi vaj palme në vlerë prej rreth 2.3 milionë eurosh, krahasuar me rreth 3 milionë euro gjatë së njëjtës periudhë të vitit 2025.

Rënia e vlerës bëhet më e dukshme nga maji.

Vetëm gjatë periudhës maj-korrik, vlera e importit të vajit të palmës ishte rreth 270 mijë euro më e ulët se në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.

Por, këto të dhëna nuk dëshmojnë se rënia është shkaktuar nga masat e Qeverisë.

Vaji i palmës përdoret jo vetëm në produkte ushqimore, por edhe në industri të tjera, përfshirë atë kozmetike.

Për këtë arsye, ndryshimi i importit të tij të përgjithshëm nuk mund t’i atribuohet vetëm sektorit të qumështit.

Përndryshe, rënie të vlerës ka shënuar edhe importi i qumështit pluhur.

Nga rreth 1.8 milion euro gjatë shtatë muajve të parë të vitit 2025, ajo ka zbritur në rreth 1.3 milion euro gjatë së njëjtës periudhë të këtij viti.

Naser Bajraktari, kryetar i Shoqatës së Prodhuesve të Qumështit, pret që masat ta lehtësojnë problemin e fermerëve me plasimin e qumështit të freskët.

Sipas tij, kufizimi i përdorimit të vajit të palmës dhe produkteve alternative në qumështore pritet ta rrisë kërkesën për qumësht vendor, ndërsa efektet më të dukshme mund të shfaqen në vazhdim.

Ai thotë se fermerët kanë kapacitete për ta rritur prodhimin dhe për të mbuluar një pjesë më të madhe të nevojave të tregut.

Radio Evropa e Lirë kontaktoi edhe disa kompani përpunuese që përdorin qumështin e freskët si lëndë të parë.

Disa prej tyre, të cilat nuk pranuan të identifikohen, thanë se kanë rritur sasinë e qumështit të freskët që blejnë, por nuk ofruan të dhëna konkrete për sasinë e rritjes.

Të tjerë thanë se kanë ndërprerë përkohësisht prodhimin e disa artikujve, derisa t’i plotësojnë kërkesat për licencim.

Por, atë që fermerët e përshkruajnë si kthesë në treg, industria ende nuk e sheh si trend të konsoliduar.

Gani Durmishi, nga Shoqata e Industrisë së Qumështoreve të Kosovës, thotë se disa kompani, aktualisht, përballen me stoqe të produkteve të pashitura dhe se ende nuk ka rritje të ndjeshme të kërkesës për qumësht të freskët.

Sipas tij, shitja e disa produkteve, të cilat nuk i specifikon, ka rënë deri në 50 për qind.

Durmishi e lidh këtë rënie me perceptimin negativ të krijuar te konsumatorët pas kontrolleve dhe gjetjeve për përbërës të padeklaruar.

Ai kërkon nga AUV-i që ta informojë publikun se cilat produkte vendore i kanë kaluar analizat dhe i plotësojnë standardet e sigurisë, me qëllim që, sipas tij, të rikthehet besimi i konsumatorëve.

Durmishi, po ashtu, konfirmon se disa fabrika kanë pezulluar përkohësisht prodhimin e produkteve të caktuara që përmbajnë vaj palme ose qumësht pluhur, derisa t’i plotësojnë kërkesat e reja për licencim dhe kategorizim.

Sipas tij, problemi kryesor i industrisë nuk është kapaciteti për përpunim, por tregu për produktet e prodhuara.

Industria, thotë ai, ka kapacitet të përpunojë rreth një milion litra qumësht në ditë, ndërsa aktualisht përpunohen deri në 300 mijë litra.

Pikërisht këtu shfaqet një prej paradokseve të sektorit.

Kosova nuk prodhon mjaftueshëm produkte qumështi për t’i mbuluar nevojat e veta.

Industria thotë se punon shumë nën kapacitetet përpunuese.

E, megjithatë, fermerët kanë raportuar se një pjesë e qumështit të freskët nuk arrinte të gjente treg.

Sipas të dhënave të Ministrisë së Bujqësisë, prodhimi vendor mbulon vetëm rreth 66 për qind të nevojave të tregut, ndërsa pjesa tjetër sigurohet përmes importit.

Në vitin 2024, industria e qumështit në Kosovë prodhoi produkte me vlerë prej 135.2 milionë eurosh.

Në të njëjtën kohë, është tkurrur edhe baza e prodhimit vendor.

Në vitin 2024, Kosova kishte 126.549 lopë qumështore - 3.348 më pak se një vit më parë, kur numri i tyre ishte 129.897.

Fermerët e lidhin këtë rënie, ndër të tjera, me pasigurinë shumëvjeçare të tregut.

Për ta nxitur prodhimin, Ministria e Bujqësisë subvencionon fermerët me 90 euro në vit për çdo lopë, si dhe me 2 deri në 7 centë për çdo litër qumësht të prodhuar, varësisht nga cilësia.

Por, fakti që Kosova importon rreth një të tretën e produkteve të qumështit që konsumon, ndërsa fermerët vendorë kanë pasur vështirësi ta shesin prodhimin e tyre, tregon se problemi nuk lidhet vetëm me sasinë e qumështit që prodhohet.

Çmimi, produktet alternative, importet, mënyra se si industria e siguron lëndën e parë dhe aftësia e tregut për t’i absorbuar produktet vendore janë pjesë e një zinxhiri më kompleks./REL

tregu i qumështit

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin