LIVE UPDATES
Bota

DW: Inteligjenca artificiale e kushtueshme dhe joefikase?

Kompanitë shpresojnë që IA t'u sjellë procese më të shpejta, reduktim të kostove dhe rritje të efikasitetit. Por disa prej tyre tashmë po tërhiqen. Pas investimeve të konsiderueshme, përfitimet reale, kostot operative dhe rreziqet tani po marrin rëndësi kryesore.

22 October 2026, 09:56 Nga E. D

DW: Inteligjenca artificiale e kushtueshme dhe joefikase?

SHBA- Tregu global i punës po përballet me një tronditje të thellë. Sipas një raporti të Forumit Ekonomik Botëror për vitin 2025, rreth 92 milionë vende pune mund të zhduken ose të transformohen rrënjësisht deri në vitin 2030 në mbarë botën si rezultat i inteligjencës artificiale dhe automatizimit. Në të njëjtën kohë, pritet të krijohen rreth 170 milionë vende pune të reja.

Kompanitë shpresojnë që IA t'u sjellë procese më të shpejta, reduktim të kostove dhe rritje të efikasitetit. Por disa prej tyre tashmë po tërhiqen. Pas investimeve të konsiderueshme, përfitimet reale, kostot operative dhe rreziqet tani po marrin rëndësi kryesore.

IA e specializuar me tepri për detyra të thjeshta

Firma e shërbimeve Accenture është një shembull i tillë. Sipas deklaratave të saj, ajo ka investuar tre miliardë dollarë amerikanë në sektorin e të dhënave dhe inteligjencës artificiale. Thuhet se më shumë se një miliard dollarë në vit janë shpenzuar për trajnimin e punonjësve, një pjesë e konsiderueshme e të cilëve i janë kushtuar trajnimit në inteligjencë artificiale.

Accenture po ndjek një strategji agresive për inteligjencën artificiale: vetëm ata që përdorin rregullisht mjetet e brendshme të inteligjencës artificiale kualifikohen të ngrihen në poste drejtuese. Thuhet se ky presion ka çuar në përdorimin e IA-së së kushtueshme edhe për detyra të thjeshta, si prezantimet, përmbledhjet ose planifikimi bazë.

'IA përmirësohet vazhdimisht, gjë që shpjegon pse kostot e licencimit për modelet shumë të specializuara kanë arritur nivele të larta të papërballueshme,' shpjegon Anne-Sophie Mayer, profesoreshë e specializuar në punën digjitale në Universitetin Ludwig Maximilian në Mynih. Tek Accenture, kostot janë rritur në mënyrë të jashtëzakonshme. Prandaj, në të ardhmen, buxheti i alokuar për person për aplikacionet e IA-së do të kufizohet në 29 dollarë në muaj. Çdo shpenzim që tejkalon këtë shumë do të kërkojë autorizim.

Punë shtesë në vend të efikasitetit

Kostot nuk ishin problemi i vetëm. Përmbajtja e gjeneruar nga IA shpesh dukej profesionale, por pas një shqyrtimi më të kujdesshëm rezultonte të ishte sipërfaqësore, e pasaktë ose ofronte pak vlera në formën e njohurive të reja.

Kjo çoi në një ngarkesë shtesë pune: punonjësit duhej të verifikonin informacionin, të korrigjonin gabimet dhe të ripunonin rezultatet. Ky fenomen njihet si 'workslop'.

Ryan Roslansky, një drejtues në Microsoft, gjithashtu kritikoi në LinkedIn dokumentet e gjeneruara nga inteligjenca artificiale që nuk kishin ide të reja, duke e përshkruar atë si një 'rreth vicioz'.

Mayer gjithashtu paralajmëron kundër 'homogjenizimit të përmbajtjes'. Inteligjenca artificiale mund të jetë e dobishme për përmbledhje të thjeshta dhe detyra rutinë. Megjithatë, kur bëhet fjalë për interpretime dhe rekomandime për veprim, njeriu duhet të vazhdojë të luajë një rol vendimtar, në mënyrë që të krijohen njohuri të reja dhe të ruhen avantazhet konkurruese.

A e bën AI punonjësit më pak të aftë?

Studiuesit që specializohen në tregun e punës paralajmërojnë për një humbje afatgjatë të ekspertizës. "Delegimi i të menduarit çon në atrofizim konjitiv," thotë Eric So nga Shkolla e Menaxhimit MIT Sloan. Ata që mbështeten tepër në inteligjencën artificiale rrezikojnë të humbasin aftësitë e tyre profesionale.

Mayer e sheh gjithashtu këtë si një rrezik. Inteligjenca artificiale shpesh i sugjeron përdoruesve se kanë të drejtë, gjë që mund të dobësojë të menduarit e tyre kritik.Veçanërisht problematike bëhet situata kur informacione të gabuara përfshihen pa u kontrolluar në proceset e brendshme. "Inteligjenca artificiale gabon. Dhe përgjegjësia për një rezultat gjithmonë qëndron tek njerëzit."

A është inteligjenca artificiale pengesë për motivimin?

Mungesa e angazhimit të punonjësve është gjithashtu një problem. Sistemet e inteligjencës artificiale specifike për kompaninë mbështeten në pjesëmarrjen e stafit për të mësuar. Kjo mund të shkaktojë frikë se puna e dikujt mund të bëhet e panevojshme në afat të gjatë si rezultat i ndarjes së ekspertizës së tij.

Mayer-i përmend shembuj të kompanive ku punonjësit, për këtë arsye, kanë futur me qëllim informacione të pasakta. Së fundmi, ky konflikt u bë i dukshëm edhe në Meta: punonjësve u kërkua të trajnojnë modelet e IA-së, pas të cilave kompania pushoi nga puna rreth 7000 punonjës.

Kompanitë hezitojnë

Në Gjermani, shumë kompani aktualisht po hezitojnë për sa i përket inteligjencës artificiale. Sipas një studimi të Institutit për Kërkime mbi Tregun e Punës dhe Profesionet, deri në fund të vitit 2025 dy të tretat e kompanive nuk kishin përdorur mjete të IA-së. Shpesh mungonin rastet e përshtatshme të përdorimit, ekspertiza e nevojshme ose sistemet e përshtatshme të IT; mbrojtja e të dhënave gjithashtu luajti një rol.

Mayer beson se kjo ngurrim është pjesërisht i kuptueshëm dhe përmend katër parakushtet për zbatimin e suksesshëm të inteligjencës artificiale: Së pari, duhet të përcaktohet një problem specifik dhe një fushë përdorimi relevante. Së dyti, duhet të jenë në dispozicion të dhëna të pastra dhe të përshtatshme, pasi AI nuk përmirëson automatikisht proceset analoge me cilësi të dobët. Së treti, kompanitë duhet të mbeten të hapura ndaj AI pa ndjekur verbërisht çdo trend kalimtar. Së katërti, punonjësit duhet të aftësohen që të identifikojnë vetë raste të përshtatshme përdorimi dhe të njohin vlerën e shtuar të kësaj teknologjie./DW

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin