LIVE UPDATES
Editorial

Ka ardhur koha të ikin të dy Rama-Vuçiç

E ashtuquajtura stabilokraci ballkanike ishte kompromisi i madh midis SHBA-së dhe BE-së për një rajon të vogël që konsumonte më shumë energji dhe vëmendje në qoftë se merreshe me të.

27 August 2025, 12:23 Nga Agim Nesho
Ka ardhur koha të ikin të dy Rama-Vuçiç
agim nesho

TIRANË- Bashkimi Europian e ka parë Ballkanin Perëndimor si një rajon problematik, të cilin nuk e dëshironte brenda Unionit, por ishte tepër i vëmendshëm për të gjetur një stabilitet për të mos i krijuar probleme. E ashtuquajtura stabilokraci ballkanike ishte kompromisi i madh midis SHBA-së dhe BE-së për një rajon të vogël që konsumonte më shumë energji dhe vëmendje në qoftë se merreshe me të.

Ajo që ju interesonte amerikanëve dhe europianëve ishin vetëm respektimi i vijave të kuqe që ishin vendosur në proçeset e përfundimit të konflikteve nga shpërbërja e ish-Jugosllavisë, dhe ideja e vakët për integrimin e rajonit në BE, por sipas procesit të meritokracisë. Ajo që binte në sy në këtë kohë të euro-skepticizmit të BE-së dhe indiferencës amerikane ishin interesat e shteteve të fuqishme që kërkonin ruajtjen e influencave të tyre në rajon: Gjermania me rritjen e investimeve në Serbi, Turqia për zonat e saj të interesit në ish-hapësirat e Perandorisë Osmane, Rusia për të përdorur Ballkanin si precedent për justifikimin e mbrojtjes së hapësirave ruse dhe rritjen e zonave të saj të influencës; Kina për të investuar në rrugët e saj të infrastrukturës për tu lidhur me BE-në. Mungesa e një strategjie të qartë për integrimin e mëtejshëm të Ballkanit Perëndimor nga aktorët e rëndësishëm perëndimorë solli si rezultat kërkesën për skenarë alternativë zhvillimi nga aktorë të tretë. Dalja e këtyre aktorëve shoqërohej edhe me rënien e funksionimit të demokracisë në Ballkanin Perëndimor, duke i kthyer regjimet në regjime hibride demokratike dhe rritjen e regjimeve autokratike në Serbi dhe Shqipëri. Për të mos ngritur alarmin në Perëndim dhe për të vazhduar përpjekjet e tyre, autokracitë ballkanike kishin marrë të njëjtët këshilltarë perëndimorë si Tony Blair, ish-kryeministri i Italisë D’Alemma, etj., të cilët ishin zhveshur nga vlerat e angazhimeve të para në administratën publike dhe ishin zhytur me kokë në përfitimet e marra në këshillimet private të autokratëve të rinj.

Ndërsa në Washington njerëzit e Soros ndërtonin me kujdes projektet e tyre për një projekt ballkanik që do ti mundësonte një rol primar Edi Ramës, krijesës së tyre, në Serbi regjimi i nacionalistëve të rinj serbë kërkonte të rinegocionte marrëveshjet e vjetra duke ofruar ndryshimin e kufijve. I rrezikshëm si skenar, i cili mund të hapte kutinë e Pandorës dhe të sillte nxitjen e konflikteve etnike, ky skenar u hodh poshtë nga Gjermania dhe kancelarja Merkel si i papranueshëm. Atëherë autokratët Vucic dhe Rama propozuan inisiativën e Mini-Shengenit Ballkanik, i cili ishte platforma e funksionimit të Ballkanit të Hapur, një inisiativë kompromisi që do të anashkalonte Kosovën, do të rriste dominimin ekonomik të Serbisë dhe do të siguronte stabilitetin e Ballkanit duke fuqizuar aksin Tiranë-Beograd. Garantor të këtij stabiliteti do të ishin Rama-Vucic, si përfaqësues të kombeve më të mëdha ballkanike.

Projekti mori mbështetje të madhe sidomos në Washington, ku u bënë përpjekje që projekti të kalohej edhe në Kongresin Amerikan si një vijë bi-partizane e politikës së jashtme të SHBA-së. Në qoftë se A. Soros priste frytet e ardhshme të projektit duke zëvendësuar sekretarin e shtetit Blinken në të gjitha takimet zyrtare të kryetarëve të shteteve ballkanike, Vucic mbetej i pafuqishëm për tu shkëputur nga etrit shpirtërorë të Moskës, duke e kompromentuar këtë inisiativë krejtësisht. Sado u përpoq Rama, që në cdo samit të justifikonte Vucic për politikat e tij pro-Putin dhe sado burokratë të Brukselit mbyllnin sytë ndaj kësaj inisiative anti-europiane me justifikimin e vetëm se mbanin Serbinë e Vucic nga ana e perëndimit, inisiativa ishte e destinuar të dështonte. Ballkani i Hapur dështoi, por jo ideja dhe përkushtimi ndaj modelit që kishin zgjedhur të dy liderat. Rama u fsheh duke projektuar veten si një europianist i thekur duke u zvarritur dhe gjunjëzuar ndaj liderëve europianë, ndërsa Vucic duke kërkuar ndihmën e Moskës dhe ballafaquar me revoltën e një populli të tërë që kërkon  ndryshim në Serbi.

Të dy autokratët janë mbajtur në pushtet duke kapur shtetin dhe institucionet e pavarura, duke vënë median nën kontroll dhe duke bashkëpunuar me krimin e organizuar.

Ballkani Perëndimor sot kërkon një zgjidhje të re, nga një realitet që vjen nga refuzimi popullor për këto regjime si në Serbi, ashtu edhe në Shqipëri pas farsës zgjedhore të 11 Majit.

Europa që dështoi të mbronte standartet demokratike në favor të stabilokracisë, sot duhet të shtyjë për një zgjidhje të re, e cila në afat të gjatë do ti shërbejë dhe interesave të saj gjeopolitike. Pa një operacion radikal për të çrrënjosur autokracinë ballkanike, rreziku i shkarjes së Ballkanit në orbitat jashtë-europiane është i madh. Demagogjia dhe përkushtimi ndaj Europës nuk mund të vazhdojë të bëhet me waterfrontet e investimeve arabe apo klientelizmin e kampeve të emigrantëve.

Europa ka nevojë për një projekt të ri për forcimin e saj ndaj ambicieve për zona influence të fuqive të tjera revizioniste.

Kjo nuk mund të arrihet pa hequr kufomat e projekteve të vjetra ballkanike. Parlamenti Europian bëri hapin e parë duke dënuar hapur inisiativën e Ballkanit të Hapur dhe duke dënuar moslejimin e rotacionit politik në Shqipëri nga krimi i organizuar (eurodeputeti Gahler).

Rama dhe Vucic mbajnë njeri-tjetrin si dy vëllezër siamezë. Ata duhet të ikin të dy së bashku, ashtu sic dominuan skenën ballkanike për një kohë të gjatë.

agim nesho edi rama aleksander vucic

Sondazh

Editorial 19 August 2025, 14:16 le monde

Në Serbi, strategjia e frikës

Serbi SERBI- Pas nëntë muajsh protestash dhe demonstratash praktikisht të pandërprera, qeveria serbe ende nuk ka arritur të ndaloj...

Editorial 6 August 2025, 10:32 Meri Lika

Gropa Thithëse

Meri Lika Të gjitha diktaturat kanë një rregull të pashkruar që zbatohet me përpikmëri nga diktatorët ose aut...

Editorial 26 July 2025, 20:07 Ditmir Bushati

Të flasësh si në shtëpi

foto ilustruese TIRANË- Dje, Bashkimi Europian vendosi përfshirjen e Ukrainës dhe Moldavisë në regjimin e telefonisë celulare...

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin