8 August 2026, 15:54
Nga Dr. Suela Kalaja
Suela Kalaja
Nga menaxhimi i temperaturës te menaxhimi i mirëqenies së punonjësve
Nëse keni ndjerë kohët e fundit se orët në zyrë apo në terren po ju duken dyfish më të rënda, nuk është thjesht përshtypja juaj. Vera nuk është vetëm një stinë pushimesh, në realitetin e përditshëm profesional, ajo është kthyer në një provë të vështirë durimi për mijëra punonjës dhe drejtues. Kur termometri ngjitet frikshëm lart, mënyra se si organizohet puna nuk ndikon thjesht në komoditetin tonë, por dridh themelet e mirëqenies fizike, psikologjike dhe, mbi të gjitha, të vetë produktivitetit.
Sot, stresi termik në vendin e punës nuk konsiderohet më një tekë e verës, por një çështje reale e shëndetit dhe sigurisë në punë. Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) dhe Organizata Ndërkombëtare e Punës (ILO) nuk reshtin së kujtuari se nxehtësia ekstreme shkakton lodhje akute, dehidratim dhe ulje dramatike të orëve efektive të punës. Por ndërsa termometri thyen rekorde, një dimension tjetër, ai psikologjik, vazhdon të mbetet në hije, edhe pse pasojat e tij ndihen në çdo cep të zyrave të institucioneve. Kur trupi digjet, edhe psikika paguan faturën. Nxehtësia e tejskajshme vepron si një amplifikues i padukshëm i mbingarkesës. Ajo rrit ndjeshëm ndjesinë e lodhjes, zbeh tolerancën ndaj situatave të tensionuara dhe e bën përqendrimin një luks të pamundur. Imagjinoni për një çast një punonjës që përballet njëkohësisht me mjedisin e nxehtë, afatet e ngushta, presionin e pafund për rezultate dhe pamundësinë për të ndryshuar asgjë në rutinën e tij. Në këtë vorbull, faktorët stresues jo thjesht mblidhen, ata shpërthejnë në formë ankthi, irritohen shpejt dhe lënë pas një staf të rraskapitur.
Kjo sjell natyrshëm një pyetje provokuese për çdo drejtues të sistemit: A do të vazhdojmë t’u kërkojmë njerëzve të përshtaten pafundësisht me modelin e vjetër të punës, apo do të tregojmë guximin t'i përshtatnim organizimin e punës me realitetin e njerëzve?
Përgjigjja e kësaj sfide nuk është te formulat magjike si “punë nga shtëpia për të gjithë”, por te një qasje e matur: Të vlerësojmë rrezikun real dhe të ndërhyjmë aty ku duhet.
Fleksibiliteti: Kur kompasi i menaxhimit ndryshon drejtim
Në ditët e nxehta, institucionet dhe kompanitë që duan të jenë serioze nuk mund të mbyllin sytë. Aty ku natyra e punës e lejon, fleksibiliteti nuk është një privilegj që u jepet punonjësve për hatër, është një instrument i mirëfilltë menaxhimi.
Ndryshimi i orarit të nisjes dhe mbarimit të punës, shfrytëzimi i orëve të freskëta të mëngjesit, puna në distancë për pozicionet që e mundësojnë, apo thjesht riorganizimi i takimeve dhe takimeve strategjike, janë masa që shpëtojnë energjinë e organizacionale. Por fleksibiliteti kërkon truall të shëndoshë. Një lider i zoti nuk pyet thjesht: “A mund t'i lëmë të ikin?”, por pyet: “Si ta ruajmë shërbimin ndaj qytetarit, si të shmangim pabarazitë mes kolegëve dhe si të masim produktivitetin pa rënë në mikromenaxhim?” Këtu nis edhe ndryshimi i madh i mendësisë: nga logjika e vjetruar se “punonjësi duhet të jetë i fortë e të durojë”, te parimi modern se “sistemi duhet të krijojë kushte që puna të jetë e qëndrueshme”.
Udhëzimet e fundit të përbashkëta të OBSH-së dhe WMO-së, si dhe thirrjet e herëpashershme të EU-OSHA-s për sigurinë në punë nën temperatura të larta, na e kujtojnë qartë: vlerësimi i rrezikut dhe planet e veprimit nuk janë luks burokratik, por detyrim moral e ligjor.
Të kalosh nga reagimi i vonuar te parandalimi inteligjent
Si psikologe dhe hulumtuese e fushës, e shoh shpesh këtë gabim në institucione: pritet që punonjësi të shfaqë shenja të qarta rraskapitjeje, të mbingarkohet me konflikte apo të fillojë mungesat masive, përpara se drejtuesit të lëvizin. Por qasja më e shëndetshme është ajo parandaluese: identifiko, vlerëso, ndërhyrë, monitoro dhe përshtat.
Mirëqenia në punë nuk është një seminar motivues që bëhet një herë në vit, e as një “qershi mbi tortë” kur buxheti e lejon. Ajo është zemra e mënyrës se si menaxhohen njerëzit. Kur një punonjës ndihet i dëgjuar, i mbështetur dhe ka një fije kontrolli mbi ditën e tij, ai nuk shkëputet nga puna; përkundrazi, jep më të thellën e energjisë së tij. Në të kundërt, heshtja e organizatës përballë stresit të stinës sjell vetëm faturën e kripur të demotivimit dhe largimit të talenteve. Përvojat e mia në terren dhe kërkimet shkencore në këtë fushë më kanë bindur se stresi në punë nuk është kurrë thjesht një "problem personal" i punonjësit. Ai lind aty ku dizajni i punës çalon.
Pikërisht nga ky udhëtim profesional dhe nga nevoja e madhe për t'i dhënë zë këtij problemi në realitetin shqiptar, lindi edhe libri im, “Mirëqenia psikologjike në punë - Nga stresi te ndërhyrja efektive” të cilit këtë vjeshtë 2026 do ti bashkohet edhe një thirrje sa reflektuese dhe njerëzore. Në vend që të pyesim “si ta bëjmë punonjësin të durojë më shumë stres?”, duhet të pyesim “çfarë mund të ndryshojmë në institucion/organizatë që stresi të mos jetë i panevojshëm?”.
Dhe ndërsa vera e nxehtë vijon të testojë durimin tonë institucional, le ta shohim atë jo thjesht si një stinë për t’u kaluar me zor, por si një mundësi të artë reflektimi për në vazhdim. Mirëqenia nuk fillon atëherë kur njeriu dorëzohet përballë pamundësisë. Ajo nis shumë më herët, atë çast kur administrata zgjedh ta dëgjojë, ta kuptojë dhe të veprojë në kohë.
Dr. Suela Kalaja- Psikologe /Autore e librit “Mirëqenia psikologjike në punë - Nga stresi te ndërhyrja efektive”
suela kalaja
Insights
6 August 2026, 12:57
Sonila Meço
Shqipëria ka një stinë të pestë, stina e kthimeve. Nis diku nga fundi i qershorit, kur aeroportet mbushen me përqafime, rrug&eum...
Insights
5 August 2026, 12:02
Ben Blushi
Unë jam gjithmonë pro ndarjes territoriale. Duke lëvizur nga një vend në tjetrin, njerëzit i ndryshojnë kufinjtë ekono...
Insights
1 August 2026, 10:59
Natasha Llanaj Perpunja
Ka qytete qe nuk ndertohen vetem me gure, por me djerse, sakrifica dhe kujtime. Selenica eshte nje prej tyre. Sot qytetaret e saj kane dale ne proteste per te...
Insights
30 July 2026, 18:59
Gert Carcani
Gerti Carcani
Kemi bërë qametin, por mos e rruani: Më e mira do të bëhet dhe do të vijë! Kështu garantoi sot minist...
Insights
28 July 2026, 14:08
Gerti Çarçani
Gerti Çarçani
Mes faktit dhe perceptimit, sic edhe vetë KM Rama u shpreh para ligjvënësve të tij, të majtë, di...
Insights
26 July 2026, 15:48
Gerti Çarçani
Gerti Çarçani
Nuk ka më lekë për sportin, përveç “pensionit-buxhetor” vjetor për federatat sporti...
Insights
25 July 2026, 10:40
Irena Beqiraj
Shpjegimi i dashurisë me anë te kurbave të kërkesës edhe ofertës , edhe një mësim për turizmin! Teksa dëgjoj...
Insights
18 July 2026, 11:05
Agim Nesho
Agim Nesho
Përcaktimi i kohës tonë si një luftë ideologjike e dy fronteve Demokraci versus Autokraci ka mbetur si një pë...
Insights
17 July 2026, 14:26
Irena Beqiraj
Irena Beqiraj
Rubrika: T'i shpjegojmë Kryeministrit ekonominë.
Shqipëria nuk ka çfarë të shesë, sepse nën drejti...
Insights
12 July 2026, 14:33
Silvana Begaj
Silvana Begaj
Meqë na thatë se koncerti i Kanye West ishte një investim i shkëlqyer për imazhin e Shqipërisë dhe ekonomi...