LIVE UPDATES
Aktualitet

Shqipëria nuk po përfiton nga tregu i lirë me BE-në, industria humbet terren

Legjislacioni për akreditimin, vlerësimin e përputhshmërisë dhe mbikëqyrjen e tregut mbetet vetëm pjesërisht i përafruar me standardet europiane.

10 November 2026, 07:22 Nga E.d
Shqipëria nuk po përfiton nga tregu i lirë me BE-në,
Foto ilustruse

Shqipëria ka siguruar prej vitesh akses preferencial në tregun e Bashkimit Europian, por nuk ka arritur ta shfrytëzojë atë për të zhvilluar një industri prodhuese konkurruese dhe për të rritur në mënyrë të qëndrueshme eksportet e mallrave.

Ndërsa 72.5% e eksporteve shqiptare të mallrave drejtohen në vendet e BE-së, industria përpunuese po humbet peshë në ekonomi dhe eksportet e saj kanë rënë për të tretin vit radhazi.

Raporti i Progresit 2026 i Komisionit Europian evidenton se Shqipëria ka një nivel të lartë integrimi tregtar me BE-në, por përfitimet ekonomike janë kufizuar nga produktiviteti i ulët, mungesa e inovacionit dhe përqendrimi i prodhimit në aktivitete me vlerë të shtuar të kufizuar.

Marrëveshja e Stabilizim-Asociimit, që hyri në fuqi në vitin 2009, i ka mundësuar Shqipërisë tregti pa tarifa doganore për shumicën e mallrave me BE-në. Liberalizimi tregtar kishte nisur edhe më herët, duke u dhënë bizneseve shqiptare mundësinë të shesin produktet e tyre në një nga tregjet më të mëdha dhe me fuqi blerëse më të lartë në botë.

Megjithatë, aksesimi i tregut nuk është shoqëruar me një transformim të ngjashëm të strukturës prodhuese të vendit vëren raporti i progresit. Në vitin 2025, pesha e industrisë në PBB zbriti në 10.1%, ndërsa industria përpunuese përfaqësonte vetëm 6.5%. Në të kundërt, ndërtimi e rriti peshën në 12.6% të PBB-së, nga 11.9% një vit më parë.

Kjo strukturë e ekonomisë pasqyron një orientim gjithnjë e më të madh të aktivitetit drejt sektorëve që mbështeten kryesisht në kërkesën e brendshme, pasuritë e paluajtshme dhe shërbimet, ndërsa aktivitetet prodhuese të orientuara drejt tregjeve ndërkombëtare po përballen me vështirësi në rritje.

Komisioni Europian vlerëson se rënia e eksporteve të industrisë përpunuese për tre vite radhazi nuk përbën vetëm një zhvillim ciklik, të lidhur me dobësimin e përkohshëm të kërkesës, por sinjalizon probleme më të thella strukturore të ekonomisë shqiptare.

Një pjesë e rëndësishme e prodhimit shqiptar mbetet e përqendruar në aktivitete që mbështeten te kostot relativisht të ulëta të fuqisë punëtore, në vend të teknologjisë, inovacionit dhe produkteve me vlerë të shtuar të lartë. Ky model është bërë gjithnjë e më pak konkurrues përballë rritjes së pagave dhe forcimit të monedhës vendase.

Sipas Komisionit, mbiçmimi i lekut dhe rritja e kostove të punës kanë dëmtuar konkurrueshmërinë e çmimeve të produkteve shqiptare në tregjet e jashtme. Ndikimi ka qenë veçanërisht i fortë në industrinë e tekstileve dhe këpucëve, ku një pjesë e madhe e prodhimit realizohet për porositës europianë.

Forcimi i lekut ul të ardhurat në monedhën vendase për kompanitë që faturojnë në euro, ndërsa shpenzimet për paga dhe një pjesë të kostove operative vijojnë të paguhen në lekë. Për sipërmarrjet me marzhe të ulëta fitimi, kjo e vështirëson ruajtjen e konkurrueshmërisë dhe financimin e investimeve të reja.. Raporti evidenton se produktiviteti i ulët, kapacitetet e kufizuara për inovacion dhe pjesëmarrja e dobët e bizneseve shqiptare në segmentet me vlerë të lartë të zinxhirëve europianë të prodhimit po kufizojnë potencialin e konvergjencës ekonomike të Shqipërisë me BE-në.

Në vend që integrimi tregtar të shoqërohej me zgjerimin e industrive që prodhojnë për tregun europian, ekonomia shqiptare po mbështetet gjithnjë e më shumë te eksportet e shërbimeve.

Sipas Komisionit Europian, eksportet e shërbimeve, veçanërisht ato të lidhura me udhëtimet dhe turizmin, janë dyfishuar ndërmjet viteve 2019 dhe 2024 dhe tashmë përfaqësojnë rreth 80% të eksporteve totale të vendit. Por kjo ecuri pozitive ka bashkëjetuar me dobësimin e eksporteve të mallrave. Për pasojë, Shqipëria po e realizon gjithnjë e më shumë integrimin ekonomik ndërkombëtar nëpërmjet turizmit dhe shërbimeve, ndërsa prodhimi industrial nuk po arrin të përfitojë në të njëjtën masë nga mundësitë që ofron tregu europian.

Edhe përafrimi i standardeve të mallrave me BE-në ka ngecur

Përtej dobësive të sektorit prodhues, Shqipëria vijon të ketë probleme edhe në përgatitjen për funksionimin e plotë brenda tregut të përbashkët europian. Në Kapitullin 1, që lidhet me lëvizjen e lirë të mallrave, Komisioni Europian vlerëson se Shqipëria nuk ka bërë progres në përafrimin e legjislacionit gjatë periudhës së raportimit.

Legjislacioni për akreditimin, vlerësimin e përputhshmërisë dhe mbikëqyrjen e tregut mbetet vetëm pjesërisht i përafruar me standardet europiane.

Në shtator 2025, kërkesa e Drejtorisë së Përgjithshme të Standardizimit për anëtarësim të plotë në organizatat europiane CEN dhe CENELEC u refuzua, pasi legjislacioni i harmonizuar me BE-në nuk ishte plotësisht në fuqi dhe nuk zbatohej në mënyrë efektive.

Edhe kapacitetet e mbikëqyrjes së tregut mbeten të kufizuara. inspektorati Shtetëror i Mbikëqyrjes së Tregut kreu 895 inspektime gjatë periudhës së raportimit, rreth 400 më pak se në periudhën paraardhëse.  Përafrimi i standardeve teknike, sigurisë dhe cilësisë së produkteve ka rëndësi për aftësinë e bizneseve shqiptare për të konkurruar në tregun europian. Qasja preferenciale në aspektin doganor nuk i përjashton produktet nga detyrimi për të përmbushur kërkesat përkatëse teknike dhe rregullatore të BE-së.

Në vitin 2025, BE-ja përfaqësonte 57% të tregtisë totale të mallrave të Shqipërisë, duke përthithur 72.5% të eksporteve dhe duke furnizuar 51% të importeve.

Pavarësisht këtij integrimi të lartë tregtar, ekonomia shqiptare nuk ka arritur ende të ndërtojë një bazë prodhuese që të përfitojë në mënyrë të qëndrueshme nga madhësia dhe mundësitë e tregut europian, vëren Raporti i progresit./Monitor

Shqipëria be industri

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin