LIVE UPDATES
Bota

“Mësuesit e heshtur” në Edinburg/ Dhurojnë trupat për shkencën pas vdekjes, ndihmojnë në formimin e mjekëve dhe kirurgëve të së ardhmes

Përmes këtij akti human, ata bëhen pjesë e edukimit të brezave të rinj të mjekëve dhe kirurgëve, duke ndihmuar në studimin e anatomisë dhe zhvillimin e procedurave të reja mjekësore.

22 November 2026, 16:30 Nga E.d
“Mësuesit e heshtur” në Edinburg/ Dhurojnë trupat
Foto ilustruse

SKOCI- Në Universitetin e Edinburgut, në Skoci, njerëzit që vendosin të dhurojnë trupat e tyre për shkencën mjekësore pas vdekjes njihen si “mësuesit e heshtur”. Përmes këtij akti human, ata bëhen pjesë e edukimit të brezave të rinj të mjekëve dhe kirurgëve, duke ndihmuar në studimin e anatomisë dhe zhvillimin e procedurave të reja mjekësore.

Një nga historitë që ka tërhequr vëmendjen është ajo e Oliver McNeil Scott, i cili ndërroi jetë në prill të vitit 2025, në moshën 48-vjeçare, pasi vuante nga kanceri i zorrës së trashë. Trupi i tij iu dhurua Shkollës së Mjekësisë në Universitetin e Edinburgut, në përputhje me dëshirën që kishte shprehur gjatë jetës.

Nëna e tij, Barbara Scott, kishte nënshkruar dokumentet për dhurimin e trupit për shkencën rreth 15 vite më parë. I frymëzuar nga vendimi i saj, edhe Oliver ishte regjistruar në programin e dhurimit disa vite më vonë. Pas humbjes së të birit, Barbara gjeti ngushëllim te fakti se trupi i tij do të ndihmonte studentët e mjekësisë të mësonin më shumë për trupin e njeriut dhe sëmundjet.

“Për Oliverin, kjo është vërtet jeta pas vdekjes”, u shpreh ajo, duke theksuar se djali i saj e dinte rëndësinë e kërkimeve shkencore dhe shpresonte që kontributi i tij të ndihmonte pacientët e ardhshëm.

Oliver kishte qenë një vrapues i rregullt maratonash dhe, edhe gjatë sëmundjes, kishte kërkuar vazhdimisht alternativa të reja trajtimi. Nëna e tij tregoi se ai kishte ndjekur me interes zhvillimet shkencore dhe kishte shpresuar deri në fund për mundësi të reja shërimi.

Si funksionon programi i dhurimit të trupit?

Universiteti i Edinburgut është një nga pesë institucionet universitare në Skoci që pranojnë dhurime trupash për edukimin mjekësor. Gjatë pesë viteve të fundit, rreth 200 persona janë vendosur nën kujdesin e universitetit për këtë qëllim, ndërsa rreth 4 mijë të tjerë janë regjistruar si dhurues të mundshëm.

Trupat mund të përdoren për studime anatomike deri në tre vjet. Gjatë kësaj periudhe, studentët e mjekësisë dhe biomjekësisë kanë mundësinë të studiojnë nga afër anatominë njerëzore, një përvojë që nuk mund të zëvendësohet plotësisht nga librat apo modelet anatomike.

Tom Gillingwater, drejtues i departamentit të anatomisë, i cilëson dhuruesit si njerëzit më të rëndësishëm për funksionimin e këtij procesi.

Sipas tij, vetëm përmes studimit të një trupi të vërtetë studentët mund të shohin dhe të kuptojnë në mënyrë të drejtpërdrejtë strukturën e brendshme të organizmit njerëzor.

Përveç studentëve, këto dhurime ndihmojnë edhe kirurgët në trajnim, përfshirë specialistë që vijnë nga vende të ndryshme për të mësuar dhe praktikuar procedura të reja mjekësore.

Familjet përballen me një mënyrë ndryshe të lamtumirës

Pas përfundimit të periudhës së studimit, trupat kremohen në zonën Borders të Skocisë. Çdo vit, në muajin prill, Universiteti i Edinburgut organizon një ceremoni përkujtimore në nder të dhuruesve, ku marrin pjesë rreth 500 familjarë dhe studentë të mjekësisë.

Për shumë familje, ky proces është një mënyrë e veçantë për të përballuar humbjen dhe për të gjetur kuptim te vendimi i të afërmve të tyre.

Një tjetër histori është ajo e John Green, prindërit e të cilit, Alexandra dhe John, kishin vendosur gjithashtu t'i dhuronin trupat e tyre për shkencën mjekësore.

John tregoi se fillimisht e kishte pasur të vështirë ta kuptonte vendimin e prindërve, por ceremonia përkujtimore i dha një ndjesi të veçantë ngushëllimi. Ai u shpreh se pjesëmarrja në aktivitet dhe takimi me familje të tjera që kishin kaluar të njëjtën përvojë e ndihmuan të përballonte humbjen.

Në ceremonitë përkujtimore shfaqen edhe fotografi të dhuruesve nga periudha kur ishin të shëndetshëm dhe pranë familjeve të tyre, duke rikthyer kujtimet dhe jetën që kishin pasur përpara se të bëheshin pjesë e programit.

Për familjarët, pritja deri në përfundimin e studimeve dhe kremimin e trupave mund të jetë emocionalisht e vështirë, por shumë prej tyre e shohin këtë si një trashëgimi të çmuar që të dashurit e tyre lënë pas.

Në nder të këtyre njerëzve, kompozitori skocez Jay Caperauld ka krijuar edhe një vepër muzikore, në bashkëpunim me Orkestrën e Dhomës Skoceze, e cila interpretohet në ceremoninë përkujtimore.

Kështu, “mësuesit e heshtur” vazhdojnë të japin një kontribut të rëndësishëm edhe pas vdekjes, duke ndihmuar në përgatitjen e mjekëve të ardhshëm dhe duke lënë pas një trashëgimi që shkon përtej jetës së tyre./Dosja.al

mjeke edinburg spital

Sondazh

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Të shpallur në kërkim ndërkombëtar, arrestohen dy persona në Vorë dhe Shkodër

Rama sqaron deklaratën: Mendimi im, nuk i japim leksione qeverisë maqedonase për vendimet...

Mickoski pyetet për incidentin e himnit në Pustec: Nuk e kemi ndjekur aktivitetin deri në fund...

Rama përballet me gazetarin në Qafë Thanë: Çfarë je ti, protestues?

“One Stop Shop”/ Mickoski: Është kënaqësi që po bëjmë ketë bashkëpunim për një pikë kontrolli...

Kërcënoi bashkëshorten se do ta vriste dhe qëlloi me armë në ajër, arrestohet 40-vjeçari...

Vodhën sende me vlerë dhe 30 mijë euro në një banesë, arrestohen dy persona në Durrës

Aksident në Fier/ Makina del nga rruga dhe përfundon në kanal, mister fati i drejtuesit

Nis nga nesër “One Stop Shop” me Maqedoninë e Veriut, Rama: Kemi shumë gjëra që duhet t'i bëjmë...

Rama mbërrin në Qafë Thanë, takim me Mickoskin, në fokus sistemi i përbashkët kufitar...

Me flamurin kuqezi në duar, protestuesit ngjiten në monumentin e Skënderbeut

Tensione në protestë/ Policia hyn në lokale dhe shoqëron protestuesit me forcë

Rama: Tirana që do të fitojmë në 9 maj kërkon fuqi të madhe qeverisjeje në 10 maj

Protestuesit zhvendosen tek Kryeministria/ Policia vendos kordone në akse kryesore rrugore

"Kemi nevojë për një PS më të organizuar"/ Rama: Rruga e Durrësit sot, si një film i së shkuarës

Rama: Tiranën e transformuar nga vendi i mbijetesës në vendin që kërkon cilësi

“Ndal plaçkitjes, shtypjes, ikjes/Protestuesit ngrenë banderolen gjigande para Ministrisë së Arsimit

Policia “gardh” para Ministrisë së Arsimit, nuk lejon protestuesit të bllokojnë Rrugën e Durrësit

Rama nga Asambleja e PS-së: Vit pas viti do të dyfishojmë rritjen e pensioneve

Revoltat kundër qeverisë Rama, protestuesit mblidhen te Ministria e Arsimit

"Deri në 2030 do japim 55 mijë celësa"/ Rama: Mbështetje për fëmijët me aftësi të kufizuara

"Kanë mbajtur mbi shpinë Shqipërinë me kockat e varfërisë së vet"/Rama:Jemi në borxh me pensionistët

“Poshtë diktatura”/ Studentët e presin me thirrje pasi doli nga Asambleja, Rama i përshëndet me dorë

Rama: PS do ta fitojë sërish Tiranën dhe Shqipërinë se është rruga nga kalon bashkimi me Europën

Rama: Me trëndafilin në dorë dhe kurajën në zemër, asgjë s’na ndal

Rama: Kemi bërë gabime dhe faje, por kemi aftësinë të ringrihemi

"Goditja e njerëzve në krye të detyrës nuk falet"/ Rama: Erion Veliaj je në gabim!

Elisa Spiropali dhe Plarent Ndreca jashtë PS-së/ Rama e konfirmon nga Asambleja e Tiranës

Rama: Kush do të sillet si e ëma e Zeqos në majë të thanës, s’ka vend në këtë familje politike

Rama: Si mund të largohet nga puna kryepolicja e Tiranës pse nuk u bën ‘like’ e ‘share’

"Veliaj ta kuptojë se është gabim me PS-në"/ Rama: Kush ndjek këtë kuturisje do ndëshkohet

Rama: Vendimi i GJK-së për ta lënë Veliajn në detyrë është absurd

Mbërrijnë socialistët te Akademia e Arteve, kontrolle në hyrje dhe prani e shtuar e policisë

Berisha: Pas 35 vitesh, rikthehet partia-shtet,ekipet ndërkombëtare damkosën zgjedhjet e 11 majit

Peleshi u përgjigjet kritikave të Spiropalit: Në parlamentin shqiptar politika bëhet personale

Revolta studentore në Tiranë/ Qytetarët njëzërëshi: Në 28 nëntor ne do dalim

Qytetarët vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, policia i ndjek nga mbrapa

Përplasje në protestën përpara Kryeministrisë, policia zhvendos protestuesit nga Bulevardi

Protesta tek Kryeministria/Qytetarët shtyhen më forcë, focat policore nuk lejojnë protestën paqësore

Debat në Komisionin e Ligjeve për aktin normativ të tubimeve/ Bylykbashi: Rama nuk i përballon...

Pas reshjeve të dendura të shiut, hapet njëra nga portat e HEC-it të Komanit

Kanosi me armë zjarri një 31-vjeçar, arrestohet 20-vjeçari në Tiranë, procedohet penlisht i ati

Elementët dekorativë shkëputen nga fasada e pallatit në Durrës, bien mbi një makinë...

Ish-kandidati për Bashkinë e Himarës paraqitet në SPAK, ende pa detaje mbi arsyen e thirrjes

Arrestohet 25-vjeçari, do t'i merrte 1 mln euro një biznesmeni duke iu prezantuar si funksionar...

Përplasje tek Kryeministria/ Efektivët e policisë presin me forcë protestuesit, i shtyjnë me dhunë

Policia nuk i la të protestonin te Kryeministria, qytetarët marshojnë mes për mes makinave në rrugë

Policia i shtyn me forcë në trotuar, protestuesit thirrje: Poshtë diktatura

Greta Thunberg: Shqiptarët kanë treguar se çfarë do të thotë t'i rezistosh shkatërrimit të natyrës

Protestat qytetare në Tiranë/ Protestuesit mblidhen para Kryeministrisë

Balla përplaset me Shehajn: A do ta votosh kërkesën e prokurorisë italiane...

Berisha: Rreth 1 miliard euro do jenë shpenzime operative për hajdutët e administratës...

Berisha: Rrogat e ulëta duhet të rriten me 50%, rrogat e mesme me 30%!

Berisha: Buxheti nuk është 10 miliardë euro, por 5.5 miliardë! Pensionistët marrin 1 përqind...

Drogë në berberhane, thika në servis dhe përforcues grushti në banesë, arrestohet 44-vjeçari...

Marshimi paqësor i protestuesve / Forcat e policisë i ndjekin nga pas me furgona të shumtë

Protestuesit vijojnë marshimin në rrugët e Tiranës, efektivët i ndjekin nga mbrapa

"Pediatria me legen se nuk ka ujë lavamani"/ Korreshi për spitalin e Lushnjes

Tensionohet situata te Kryeministria/ Policia shtyn me forcë protestuesit paqësorë

Protestuesit zhvendosen te kryeministria, policia iu bën thirrje të lirojnë bulevardin